sobhe-no.ir
1300
یکشنبه، ۳۰ آبان ۱۴۰۰
11
«صبح‌نو» به بهانه اکران «منصور» سینمای قهرمان‌محور ایران را بررسی می‌کند

رازهای منصور

فاطمه زم‌یار / سینمای ایران در مقایسه با جهان، کمتر به بازسازی زندگی قهرمان‌های واقعی پرداخته است، این در حالی است که سینمای جهان (و بالاخص هالیوود) هر سال چند بیوگرافی مهم براساس داستان‌های واقعی را به مخاطبان این ژانر عرضه می‌کند؛ در ایران اما نمونه‌های چنین آثاری انگشت‌شمارند. از شاخص‌ترین قهرمان‌های ملی فیلم‌ها می‌توان از شهید چمران در «چ» ابراهیم حاتمی‌کیا، امام‌خمینی(ره) در «فرزند صبح» بهروز افخمی، حاج احمد متوسلیان «ایستاده در غبار» اثر محمدحسین مهدویان، جهان‌پهلوان تختی در فیلم «غلامرضا تختی» بهرام توکلی و عبدالرسول زرین در «تک‌تیرانداز» علی غفاری نام برد. «منصور» به کارگردانی سیاوش سرمدی اولین فیلم سینمایی این کارگردان به شمار می‌رود؛ فیلمی که بخشی از زندگی شهید منصور ستاری، فرمانده نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران را به تصویر می‌کشد. تصویرسازی از شهیدان و قهرمانان ملی در سینمای ایران، یکی از ظرفیت‌ها مغفول طی چهار دهه گذشته بوده است و از این منظر هر تجربه‌ای می‌تواند گامی روبه‌جلو برای کلیت سینمای ایران محسوب شود. فیلم سینمایی منصور محصول سازمان رسانه‌ای اوج است و می‌توان بعد از «ایستاده در غبار» ساخته محمدحسین مهدویان، این فیلم را دومین پروژه جدی این سازمان برای ارائه روایت سینمایی از شهدای انقلاب و دفاع مقدس قلمداد کرد.

صبح نو

«صبح‌نو» به بهانه اکران «منصور» سینمای قهرمان‌محور ایران را بررسی می‌کند

رازهای منصور

فاطمه زم‌یار / سینمای ایران در مقایسه با جهان، کمتر به بازسازی زندگی قهرمان‌های واقعی پرداخته است، این در حالی است که سینمای جهان (و بالاخص هالیوود) هر سال چند بیوگرافی مهم براساس داستان‌های واقعی را به مخاطبان این ژانر عرضه می‌کند؛ در ایران اما نمونه‌های چنین آثاری انگشت‌شمارند. از شاخص‌ترین قهرمان‌های ملی فیلم‌ها می‌توان از شهید چمران در «چ» ابراهیم حاتمی‌کیا، امام‌خمینی(ره) در «فرزند صبح» بهروز افخمی، حاج احمد متوسلیان «ایستاده در غبار» اثر محمدحسین مهدویان، جهان‌پهلوان تختی در فیلم «غلامرضا تختی» بهرام توکلی و عبدالرسول زرین در «تک‌تیرانداز» علی غفاری نام برد. «منصور» به کارگردانی سیاوش سرمدی اولین فیلم سینمایی این کارگردان به شمار می‌رود؛ فیلمی که بخشی از زندگی شهید منصور ستاری، فرمانده نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران را به تصویر می‌کشد. تصویرسازی از شهیدان و قهرمانان ملی در سینمای ایران، یکی از ظرفیت‌ها مغفول طی چهار دهه گذشته بوده است و از این منظر هر تجربه‌ای می‌تواند گامی روبه‌جلو برای کلیت سینمای ایران محسوب شود. فیلم سینمایی منصور محصول سازمان رسانه‌ای اوج است و می‌توان بعد از «ایستاده در غبار» ساخته محمدحسین مهدویان، این فیلم را دومین پروژه جدی این سازمان برای ارائه روایت سینمایی از شهدای انقلاب و دفاع مقدس قلمداد کرد.

فیلمنامه‌ها به دو دسته کلی ماجرامحور و شخصیت‌‎محور تقسیم می‌شوند. ما در یک داستان قهرمان‌محور، با شخصیت اصلی یا قهرمان داستان روبه‌رو هستیم که در دل کشمکش‌ها قرار می‌گیرد. وجود قهرمانان در فیلم‌ها گاهی تاثیرگذاری بهتری در مخاطب ایجاد می‎کند. نمونه‌های موفق آن در موضوعات جنگ، دفاع‌مقدس، عدالت و… قابل‌مشاهده است. گاهی قهرمان در داستان به‌قدری حائزاهمیت است و محوریت دارد که بسیاری از فیلم‎ها و داستان‌ها نام‌شان را از قهرمانان‌شان می‌گیرند.
سینما به‌خاطر ظرفیت بصری‌اش می‌تواند ویژگی‌های یک قهرمان‌ را ماندگار کند. گاهی در صورت درخشش و تاثیرگذاری قهرمان فیلم دیالوگ‌ها، خصایص و عادات او مورد تقلید در جامعه قرار می‌گیرد. معمولا نسل جوان‌، به فعالیت‌ها و امور زندگى‌، از جنبه تاثیر آن‌ها توجه‌ مى‌کنند و به‌اصطلاح (غایت‌گرا) هستند‌. سینما در ایجاد الگو و قهرمان تاثیر پررنگی دارد. از خصوصیات‌ و شاخص‌های فیلم‌های دفاع‌مقدس و شخصیت‌های برتر دفاع‌مقدس ایدئولوژی و معنویت آن است که اگر در آثار سینمایی به‌خوبی به آن پرداخته شود، آثار به‌جامانده ماندگار و تاثیرگذار خواهد شد. این آثار می‌تواند نمونه‌های موفقی برای ارائه الگوی مناسب جامعه باشد.
 
قهرمانی از جنس ایران
با پرداخت و استفاده درست از زیرساخت‌های سینمای ایران می‌توانیم قهرمانانی را برای جامعه به تصویر بکشیم که با فرهنگ ما همخوانی افزون‌تری دارند. قهرمانانی که هرگز فراموش نخواهند شد و تنها مربوط به یک نسل نخواهند بود. نظیر حاج‌کاظم در آژانس شیشه‌ای که خود دیگر کاراکتر ماندگار و حتی مستقل از داستان محسوب می‌شود. دیالوگ‌هایی که مختص به یک نسل نیست و هنوز شنیده می‌شود. دیالوگ‌های عاطفی و انسانی، روابط و احساسات باورپذیر، نگاه خسته و درمانده حاج‌کاظم که هیچ‌گاه در ذهن مخاطب کمرنگ نمی‌شود. همچنین حبیب رضایی که در این فیلم به‌قدری در یادها مانده که بعد از گذشت نزدیک به سه دهه حضور در سینما و تلویزیون و بازی در فیلم‌های مهم دیگر هنوز برای گروه زیادی از مخاطبان، او همان عباس آژانس شیشه‌ای است.
 
خلبانان، قهرمانان
فیلم سینمایی «منصور» با نام سابق اوج ۱۱۰فیلمی به کارگردانی و نویسندگی سیاوش سرمدی و تهیه‌کنندگی جلیل شعبانی محصول سال۱۳۹۸ است. این فیلم در سی‌ونهمین دوره جشنواره فیلم فجر حضور داشت و به‌تازگی اکران عمومی شده است. فیلم سینمایی منصور نگاهی می‌اندازد به بخش‌هایی از زندگی شهید ستاری که طراح و تولید اولین جنگنده کاملا ایرانی است.
شهید منصور ستاری، یکی از مهم‌ترین نوابغ نامدار در صنعت هواوفضای کشور که در دفاع‌مقدس نقشی به‌شدت تاثیرگذار داشته است. فیلم زندگی شهید ستاری را در دوران جنگ و تلاش‌هایی او را که در زمینه احیا و توسعه نیروی هوایی کشور و موانع متعددی که در این راه با آن‌ها روبه‌رو شد، به تصویر می‌کشد. 


تصویری از یک نخبه که در مقابل ساختار غلط سیستم ایستادگی می‌کند، با کارگران سر یک سفره می‌نشیند و پول خرید خانه خود را صرف منافع نظامی کشور در آن دوران حساس نظامی می‌کند. او به‌تنهایی برای اصلاح و تقویت نیازمندی‌های کشور قدم‌های بزرگ و تاثیرگذار برمی‌دارد و کارکنانش برای اشتباهات کوچک اما زیان‌بار در برابر مردم و منافع ملی به‌سختی تنبیه می‌کند. او بود که همیشه امیدوار بود و بعد از شکست‌های مستمر در کار بازنمی‌ایستاد و ادامه می‌داد. او که با خداوند خود در خوف و رجا و با مردم همیشه از در مهر و امید سخن می‌گفت. شهید ستاری یکی از مهم‌ترین مردان ارتش در دوران جنگ محسوب می‌شود که زندگی او را می‌تواند نمونه یک خدمتگزاری مخلصانه و بی‌انتها در راه میهن دانست .
 
فخر ایران
ستاری که در سال۱۳۵۰ برای گذراندن دوره عملی کنترل رادار راهی آمریکا شده بود، پس از یک‌سال به ایران بازگشت و به‌عنوان افسر رهگیر نیروی هوایی مشغول به‌کار ‌شد. در سال۱۳۵۴ در کنکور سراسری شرکت کرد و در رشته برق‌الکترونیک دانشگاه تهران ایران پذیرفته می‌شود اما با شروع جنگ ایران و عراق درحالی‌که بیش از چند واحد به پایان تحصیلات دانشگاهی‌اش باقی نمانده بود، تحصیل در دانشگاه تهران را رها کرده و به رسته نظامی خود در نیروی هوایی بازمی‌گردد. او در تمام دوران خدمت خود از هیچ تلاشی در راه بهبود ساختار کشور دریغ نکرد. حتی تا جایی که خود سوار هلیکوپتر شده و برای رفع مشکلات موجود به مقصد برود و تا مشکلات را حل نکند و برنگردد. در ۱۵دی سال۱۳۷۳ شهید ستاری به همراه فرمانده نیروی هوایی و جمعی از دیگر فرماندهان و همراهان‌شان پس از  شرکت در مراسم فارغ‌التحصیلی گروهی از دانشجویان دوره خلبانی در پایگاه هوایی شهیدبابایی در راه بازگشت به تهران در نزدیکی فرودگاه بین‌المللی شهیدبهشتی اصفهان دچار سانحه هوایی شدند. در این حادثه، ۶تن از سرداران نیروی هوایی ارتش به همراه تیمسار ستاری و ۶تن از خدمه پروازی به درجه رفیع شهادت نائل آمدند. پیکر پاک شهید والامقام و بزرگوار، منصور ستاری در آرامستان بهشت‌زهرای تهران به خاک سپرده شد.

captcha
شماره‌های پیشین