sobhe-no.ir
1271
یکشنبه، ۱۸ مهر ۱۴۰۰
6
نگاه

پیام‌های سفر امیرعبداللهیان به بیروت از نگاه روزنامه لبنانی

داعش با پذیرفتن مسوولیت حمله انتحاری قندوز، جنگ خود با طالبان را اعلام کرد

داعش، تهدیدی برای آینده افغانستان

روح‌الله فرقانی / در سال‌ها و ماه‌های اخیر، داعش افغانستان برای به راه انداختن جنگ فرقه‌ای بر انجام اقدامات تروریستی علیه اقلیت شیعه هزاره متمرکز شده و مجموعه‌ای از حملات را علیه مدارس و مساجد هزاره در کابل صورت داده است. حملاتی تروریستی که روز گذشته در مسجد شیعیان قندوز روی داد و موجب شهادت یک‌صد تن و زخمی شدن 200تن دیگر شد؛ حملاتی که سومین اقدام ازاین‌دست در ماه‌های اخیر است که نوعی اعلان جنگ داعش با طالبان به شمار می‌آید.

رهبر انقلاب: مسوولان افغانستان عاملان جنایت قندوز را مجازات کنند

صبح نو

داعش با پذیرفتن مسوولیت حمله انتحاری قندوز، جنگ خود با طالبان را اعلام کرد

داعش، تهدیدی برای آینده افغانستان

روح‌الله فرقانی / در سال‌ها و ماه‌های اخیر، داعش افغانستان برای به راه انداختن جنگ فرقه‌ای بر انجام اقدامات تروریستی علیه اقلیت شیعه هزاره متمرکز شده و مجموعه‌ای از حملات را علیه مدارس و مساجد هزاره در کابل صورت داده است. حملاتی تروریستی که روز گذشته در مسجد شیعیان قندوز روی داد و موجب شهادت یک‌صد تن و زخمی شدن 200تن دیگر شد؛ حملاتی که سومین اقدام ازاین‌دست در ماه‌های اخیر است که نوعی اعلان جنگ داعش با طالبان به شمار می‌آید.

 گروه تروریستی داعش مسوولیت انفجار روز گذشته مسجد شیعیان قندوز افغانستان را برعهده گرفت. در این انفجار که انتحاری اعلام‌شده مسجد سیدآباد در منطقه خان‌آباد این ولایت در شمال افغانستان هدف قرار گرفته شد که طی آن ۱۰۰تن کشته و ۲۰۰تن دیگر نیز زخمی شدند. داعش همچنین مدعی شده است که حمله به مسجد جامع ولایت قندوز به دست یک نیروی اهل اویغور انجام شده است. اگر ادعای داعش درست باشد، نگرانی چین درمورد تروریسم از سوی افغانستان، افزایش خواهد یافت. طالبان افغانستانی نسبت‌به وضعیت اویغورها در سین‌کیانگ سکوت کرده‌اند، شاید دلیل آن، دریافت کمک‌های مالی ازسوی چین باشد.درپی خروج نیروهای اشغالگر آمریکایی و ناتو از افغانستان یکی از موضوعات بسیار مهم و موردتوجه درباره آینده تحولات این کشور بحث حضور و فعالیت گروهک تروریستی داعش است. شاخه گروه تروریستی داعش در افغانستان که تحت عنوان «داعش خراسان» شناخته می‌شود در سال‌های اخیر به عضوگیری و انجام فعالیت‌های تبلیغی و نظامی برای جلب نیرو از میان عناصر تکفیری در افغانستان پرداخته است به‌صورتی که اکنون چالش امنیتی بزرگی، نه‌تنها برای دولت گذشته کرده است، بلکه حتی برای امارت اسلامی تحت رهبری طالبان هم یک چالش تلقی می‌شود. اگرچه تلاش طالبان برای سرکوب داعش منجر به کاهش گستره جغرافیایی حضور این گروه شده است اما طالبان تجربه عملیات ضدتروریستی برای سرکوب شبکه سلول‌های کوچک داعش در سرتاسر کشور را ندارند و بی‌ثباتی کنونی فرصت لازم برای عملیات داعش ایجاد می‌کند.دفتر نمایندگی سازمان ملل در افغانستان (یوناما) نیز در توییتر گفته که به‌شدت نگران شمار بسیار زیاد کشته‌شدگان در حمله این مسجد است. یوناما می‌گوید این حادثه بخشی از الگوی نگران‌کننده خشونت است؛ سومین حمله‌ای که نهادهای مذهبی را هدف قرار داده است. پیش از این ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان درباره این انفجار در توییتر نوشت: یک انفجار در مسجد هموطنان شیعه ما را هدف گرفت که درنتیجه آن تعدادی از هموطنان ما شهید و زخمی شدند. وی افزوده است: یک واحد ویژه برای تحقیقات به محل اعزام شد.اگرچه برآورد تعداد شبه‌نظامیان گروه داعش در افغانستان دشوار است اما براساس برآوردهای تحلیلگران، در سال‌2016، یک سال پس از تاسیس، داعش شاخه خراسان در اوج خود بود، حدود سه‌ تا چهارهزار جنگجو داشت. عمده حضور داعش خراسان مربوط به استان‌های شرقی افغانستان در جوار مرزهای پاکستان در ولایت‌های کنر و ننگرهار است. با نگاهی به ترورها، بمب‌گذاری‌ها، خودروهای بمب‌گذاری‌شده و عملیات‌های انتحاری می‌توان گفت که داعش افغانستان ظرفیت قابل‌توجهی برای تهدید امنیتی در افغانستان و کشورهای همجوار به‌ویژه آسیای میانه دارد.داعش شاخه خراسان اگرچه در جنگ همزمان با طالبان و دولت مرکزی از نظر سرزمینی شکست خوردند و نتوانستند پایگاه خود را در ننگرهار و کنر برای مدت طولانی حفظ کنند اما این گروه موفق شد در محیط‌های شهری جای پای خود را تقویت کند. این امر به‌ویژه در شهرهایی مانند کابل و قندهار صادق است، جایی که تکفیری‌ها ثابت کرده‌اند که می‌توانند بدون نیاز به کنترل قلمرو دست به انجام حملات بزنند. در طول سال2020، داعش علی‌رغم کنترل محدوده کمی حملات گسترده‌ای را با موفقیت انجام داد که شامل حمله تروریستی مه2020  در زایشگاه کابل با 24نفر کشته و حمله به دانشگاه کابل در نوامبر 2020 با 22کشته بود.در سال‌های اخیر، داعش افغانستان برای به راه انداختن جنگ فرقه‌ای بر انجام اقدامات تروریستی علیه اقلیت شیعه هزاره متمرکز شده و مجموعه‌ای از حملات را علیه مدارس و مساجد هزاره در کابل صورت داده است. این گرایش عملیاتی نشانه‌های تلاش برای ایجاد جنگ فرقه‌ای در منطقه را نمایان می‌کند. رقابت میان طالبان و داعش در افغانستان موضوع کاملا آشکاری است. رهبران گروه داعش تسلط طالبان بر افغانستان را محکوم کرده و گفته‌اند که نسخه حکومت اسلامی این گروه به‌اندازه کافی سختگیرانه و منطبق بر اصول دینی نیست. طالبان پیرو مکتب حنفی اسلام سنی هستند که بسیاری از آن‌ها آیین‌های صوفیانه را انجام می‌دهند. در مقابل، داعش عقاید سلفی خالصانه‌ای را دربر می‌گیرد که در برخی مناطق شرق افغانستان مانند ننگرهار درنتیجه تبلیغ جهادگران عرب در دهه‌های 1980 و 1990 ریشه دوانده است.
داعش از استراتژی چندوجهی برای بی‌اعتبار کردن طالبان استفاده می‌کند؛ نخست اینکه، این گروه با انجام حملات خشونت‌آمیز به‌ویژه علیه اقلیت شیعیان هزاره، می‌خواهد مارک خود را از طالبان متمایز کرده و توانایی حاکمان جدید در اداره کشور را به چالش بکشد. ریکاردو واله، محقق مستقل در موردمطالعه گروه‌های تکفیری مستقر در ونیز معتقد است: هرچه دولت تازه‌تاسیس طالبان برای پذیرش بخش‌هایی از جامعه افغانستان امتیازات بیشتری بدهد، داعش بیشتر برای تبلیغات جدید علیه آن‌ها فرصت پیدا می‌کند.طالبان می‌گویند که می‌خواهند با همه کشورها ازجمله ایالات‌متحده روابط دوستانه داشته باشند و به‌تازگی سفیر خود را در سازمان ملل تعیین کرده‌اند. داعش اما ایده دولت و ملت مدرن را به رسمیت نمی‌شناسد و به‌دنبال خلافت جهانی است. داعش سابقه طولانی در تبلیغات دارد و طالبان را متهم به دست‌نشانده پاکستان و آمریکا کرده است.برای طالبان سخت است که بتواند کادرهای خیابانی خود را که سال‌ها در یک جهاد ضد غربی مبارزه کرده‌اند متقاعد کند و داعش برای بهره‌برداری از این وضعیت آماده است. برهمین اساس، طالبان از مدت‌ها قبل به سرکوب عناصر داعش و حامیان آن در ولایات شرقی افغانستان روی آورد. ملا ندا محمد، والی طالبان در ولایت ننگرهار، اخیرا به رسانه‌ها گفته است که بیش از 80نفر در این استان ننگرهار به اتهام ارتباط با داعش دستگیر شده‌اند. طالبان همچنین فاروق بنگلزی، رهبر داعش در استان بلوچستان پاکستان را درحالی‌که در استان نیمروز افغانستان بود، ترور کردند. گزارش شده است که طالبان ابوعمر خراسانی، فرمانده سابق داعش را نیز کشته‌اند. طالبان همچنین بیشتر مساجد و مدارس دینی حامی داعش را در سراسر کشور را تعطیل کردند.اگرچه تلاش طالبان برای سرکوب داعش منجر به کاهش گستره جغرافیایی حضور این گروه شده است اما طالبان تجربه عملیات ضدتروریستی برای سرکوب شبکه سلول‌های کوچک داعش در سرتاسر کشور را ندارند. بی‌ثباتی کنونی خلأ لازم برای عملیات داعش ایجاد می‌کند. همچنین احتمالا در کوتاه‌مدت طالبان توان قطع شریان‌های مالی حامی داعش را نداشته باشد. همچنین، توانایی‌ها و تمایل طالبان به حکومت ناشناخته است. طالبان اکنون بر بانک مرکزی افغانستان و واحد اطلاعات مالی کنترل و نظارت دارد اما اینکه چه فشاری می‌تواند بر گلوگاه حیات اقتصادی داعش وارد کند، چندان روشن نیست، به‌ویژه اینکه طالبان نیز همانند داعش از سیستم «صدور حواله» برای انتقال پول به شبه‌نظامیان خود تا سال2020 استفاده کرده است. باوجوداین، گروه داعش  در روزهای اخیر حملات خود علیه مردم افغانستان را افزایش داده است تا بدین وسیله بتواند با پارامترهایی که برای خودش در نظر گرفته، در عرصه میدانی افغانستان جولان دهد.

رقابت میان طالبان و داعش در افغانستان موضوع کاملاً آشکاری است. رهبران گروه داعش تسلط طالبان بر افغانستان را محکوم کرده و گفته اند که نسخه حکومت اسلامی این گروه به اندازه کافی سختگیرانه و منطبق بر اصول دینی نیست

captcha
شماره‌های پیشین