sobhe-no.ir
1254
دوشنبه، ۲۲ شهریور ۱۴۰۰
10
اظهار نظر جدید درباره سال تحصیلی آینده؛

واکسیناسیون، شرط بازگشایی مدارس نیست

گزارش «صبح‌نو» از قیمت صعودی برنج و دلایل آن را بخوانید

برنج هم از سفره‌ها پر کشید

علی جواهری / قیمت برنج بدون وقفه در مسیر صعودی است. برخی خانواده‌ها به‌دلیل فشارهای اقتصادی به خرید برنج نیم‌‌دانه برای مصرف روزمره روی آورده‌‌اند. تداوم رشد قیمت برنج در بازار با توجه به اینکه برنج به‌عنوان یکی از کالاهای اساسی و اصلی‌ترین منابع غذایی روزمره خانواده‌های ایرانی به‌حساب می‌آید، نگرانی‌هایی را در کشور به همراه داشته است. به گفته بنکداران، میزان فروش برنج در کشور کاهش‌ یافته که این به معنی پر کشیدن برنج از سفره‌ برخی خانواده‌های ایرانی است. جدیدترین آمار، قیمت هر کیلو برنج ایرانی مرغوب و مجلسی به ۴۵ تا ۴۷هزار تومان هم رسیده است. اکنون برنج ایرانی باقیمت‌ کمتر از ۳۰هزار تومان دیگر به‌هیچ‌وجه در بازار پیدا نمی‌شود. حتی برنج نیم‌دانه هم به‌عنوان ارزان‌ترین محصول بازار برنج، به حدود ۲۵ تا ۳۰‌هزار تومان رسیده است. به‌عبارت‌دیگر آمار نشان می‌دهد برنج ایرانی در سال۱۴۰۰ در مقایسه با سال گذشته ۹/ ۴۲درصد گران‌تر شده است. براساس آخرین اخبار، قیمت برنج خارجی هم‌اکنون به بیش از ۳۰هزار تومان رسیده است اما در گرانی بی‌سابقه قیمت برنج در کشور دو دلیل عمده وجود دارد. نخست اینکه سالانه بخشی از نیاز برنج کشور از طریق واردات تامین می‌شود که این میزان بین ۶۰۰‌هزار تا یک‌میلیون تن در سال متغیر است. به گواه آمار گمرک، در سال جاری میزان واردات نسبت‌به مدت مشابه سال گذشته ۶۹درصد کاهش داشته است. افزون بر آن، تولید داخلی برنج سالانه معمولا دومیلیون تن است اما امسال به‌دلیل خشکسالی و کاهش ۵۰درصدی بارندگی تولید برنج نیز کاهش ‌یافته است. شرایط آشفته ایجادشده در بازار برنج فرصتی را برای دلالان ایجاد کرده است تا به‌طور روزافزون قیمت را افزایش دهند.

صبح نو

گزارش «صبح‌نو» از قیمت صعودی برنج و دلایل آن را بخوانید

برنج هم از سفره‌ها پر کشید

علی جواهری / قیمت برنج بدون وقفه در مسیر صعودی است. برخی خانواده‌ها به‌دلیل فشارهای اقتصادی به خرید برنج نیم‌‌دانه برای مصرف روزمره روی آورده‌‌اند. تداوم رشد قیمت برنج در بازار با توجه به اینکه برنج به‌عنوان یکی از کالاهای اساسی و اصلی‌ترین منابع غذایی روزمره خانواده‌های ایرانی به‌حساب می‌آید، نگرانی‌هایی را در کشور به همراه داشته است. به گفته بنکداران، میزان فروش برنج در کشور کاهش‌ یافته که این به معنی پر کشیدن برنج از سفره‌ برخی خانواده‌های ایرانی است. جدیدترین آمار، قیمت هر کیلو برنج ایرانی مرغوب و مجلسی به ۴۵ تا ۴۷هزار تومان هم رسیده است. اکنون برنج ایرانی باقیمت‌ کمتر از ۳۰هزار تومان دیگر به‌هیچ‌وجه در بازار پیدا نمی‌شود. حتی برنج نیم‌دانه هم به‌عنوان ارزان‌ترین محصول بازار برنج، به حدود ۲۵ تا ۳۰‌هزار تومان رسیده است. به‌عبارت‌دیگر آمار نشان می‌دهد برنج ایرانی در سال۱۴۰۰ در مقایسه با سال گذشته ۹/ ۴۲درصد گران‌تر شده است. براساس آخرین اخبار، قیمت برنج خارجی هم‌اکنون به بیش از ۳۰هزار تومان رسیده است اما در گرانی بی‌سابقه قیمت برنج در کشور دو دلیل عمده وجود دارد. نخست اینکه سالانه بخشی از نیاز برنج کشور از طریق واردات تامین می‌شود که این میزان بین ۶۰۰‌هزار تا یک‌میلیون تن در سال متغیر است. به گواه آمار گمرک، در سال جاری میزان واردات نسبت‌به مدت مشابه سال گذشته ۶۹درصد کاهش داشته است. افزون بر آن، تولید داخلی برنج سالانه معمولا دومیلیون تن است اما امسال به‌دلیل خشکسالی و کاهش ۵۰درصدی بارندگی تولید برنج نیز کاهش ‌یافته است. شرایط آشفته ایجادشده در بازار برنج فرصتی را برای دلالان ایجاد کرده است تا به‌طور روزافزون قیمت را افزایش دهند.

اکنون واردات برنج در دوره ممنوعیت فصلی است که از ابتدای مردادماه آغاز شده و تا آبان‌ماه ادامه دارد، در این مدت با توجه به کاهش ذخایر برنج و افت ۶۹درصدی واردات در سال‌جاری و اهمیت تنظیم بازار مقرر شد ممنوعیت فصلی اجرا شود ولی برای برنج‌هایی که تا قبل از ۳۱مردادماه قبض انبار یا تاریخ ورود آن‌ها به گمرک و بنادر ثبت شده در صورت داشتن ثبت سفارش ترخیص شود. با وجود این، قبل از ممنوعیت، حدود ۱۰کشتی حاوی برنج از کشورهای مبدأ به‌سمت بنادر ایران حرکت کرده بودند و با اینکه بخشی از آن‌ها تا ۳۱تیرماه به ایران رسیدند اما قبض انبار و تاریخ ورود بعد از این تاریخ صادر شده بود و گرچه صاحبان کالا درخواست داشتند که این محموله‌ها ترخیص شود ولی در هر صورت با وجود مکاتباتی که بین دستگاه‌های ذی‌ربط ازجمله گمرک، وزارت صنعت، معدن و تجارت و وزارت جهاد کشاورزی صورت گرفت هنوز توافقی درمورد تعیین‌تکلیف برنج‌های وارداتی در بنادر صورت نگرفته است. از سوی دیگر، آمارها همچنین نشان می‌دهد ایران در سال۲۰۲۰ با صادراتی به ارزش دومیلیون دلار در جایگاه ۶۵دنیا در بین کشورهای صادرکننده برنج قرار گرفته است و کشورهایی مانند لتونی، نیکاراگوئه و کلمبیا در جایگاه‌های بعدی قرار گرفته‌اند. «مسیح کشاورز»، دبیر انجمن وارد‌کنندگان برنج، با واکنش به‌توزیع صدهزار تن برنج دولتی برای تنظیم بازار این کالا گفت: واردات برنج منجر به‌کاهش قیمت برنج ایرانی نمی‌شود، به‌دلیل اینکه برنج ایرانی مصرف‌کننده خاص خود را دارد و مصرف‌کنندگان برنج‌های وارداتی نیز مشخص هستند. تنها ارتباطی که میان این دو وجود دارد آن است که واردات برنج به‌ کشور جو روانی ایجاد می‌کند که از افزایش غیرمنطقی و بیش از‌ اندازه قیمت برنج ایرانی جلوگیری می‌کند.
 وی با اشاره به ‌اینکه قیمت برنج خارجی و برنج پرمحصول ایرانی بین پنج تا ۶هزار تومان اختلاف دارد، گفت: ما همواره تلاش می‌کنیم این اختلاف معنادار نشود و در این صورت بازار برنج‌های پرمحصول ایرانی رونق پیدا می‌کند، به‌این ترتیب که مصرف‌کننده هنگام خرید با خود می‌گوید پنج، ۶هزار تومان بیشتر هزینه می‌کنم و به‌جای برنج خارجی برنج ایرانی می‌خرم. کشاورز در بخش دیگری از سخنان خود با بیان اینکه امسال تا ۳۱تیر ۱۴۰۰ حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰هزار تن برنج وارد کردیم، گفت: این رقم نسبت‌به ‌مدت مشابه سال قبل بیشتر از ۵۰‌درصد کاهش یافته است. ضمن اینکه ما در سال۹۹ نیز نسبت به‌سال۹۸، ۵۰‌درصد کاهش واردات را شاهد بودیم؛ بنابراین وضعیت واردات برنج به‌صورتی نبوده که تولید داخل را تهدید کند.
وی با اشاره به‌اینکه دوره ممنوعیت واردات برنج هر سال از اول مرداد آغاز می‌شود و به‌مدت چهار‌ماه ادامه دارد، اضافه کرد: همزمان با فصل ممنوعیت واردات برنج به‌کشور، برداشت برنج نیز آغاز می‌شود که اگر ما در آن زمان بتوانیم واردات انجام دهیم با قیمت پایین‌تری این کار صورت می‌گیرد که هم به‌نفع واردکننده، مصرف‌کننده و هم کشور است. دبیر انجمن واردکنندگان برنج با بیان اینکه امسال به‌ستاد تنظیم بازار که آن زمان در حیطه اختیارات وزارت صمت بود، پیشنهاد دادیم با توجه به‌کاهش واردات و وضعیت بازار برنج و همچنین رشد مناسب قیمت برنج داخلی ممنوعیت واردات برنج در فصل برداشت محصول داخلی امسال اعمال نشود و وزارت صمت این استدلال‌ها را قبول و با پیشنهاد ما موافقت کرد اما زمانی که مساله برای اجرا به ‌وزارت جهاد‌کشاورزی ارجاع داده شد، وزارت جهاد از آن تمکین نکرد. کشاورز ادامه داد: در این راستا حدود ۷۰هزار تن برنج بعد از تاریخ ۳۱تیر وارد بنادر شده بود که به‌دلیل آغاز دوره ممنوعیت واردات امکان ترخیص نداشت و مسوولان وزارت جهاد‌کشاورزی مصوبه‌ای را بدون حضور ما و سایر واردکنندگان به‌تصویب رسانده بودند که دوره ممنوعیت واردات برنج یک‌ماه به‌تعویق بیفتد و ۳۱مرداد آغاز شود.
 وی افزود: ما با این مساله مخالفت کردیم به‌این دلیل که این شائبه ایجاد می‌شد امتیاز خاصی برای برخی واردکنندگان در نظر گرفته شده، ضمن اینکه این تعویق یک‌ماهه نمی‌توانست به‌شرایط بازار برنج هیچ کمکی کند. دبیر انجمن واردکنندگان برنج تصریح کرد: در این راستا نامه‌ای را به‌ وزیر جهاد‌کشاورزی نوشتیم و پیشنهاد دادیم با توجه به‌میزان واردات برنج و شرایط بازار دوره ممنوعیت واردات در سال‌جاری در مهر‌ماه ۱۴۰۰ به‌پایان برسد و واردکنندگان بتوانند از ‌ماه مهر واردات را از سر بگیرند تا هم بازار به‌آرامش برسد و هم برنج‌های مانده در گمرکات امکان ترخیص پیدا کند. متاسفانه وزیر جهاد‌کشاورزی این پیشنهاد ما را نپذیرفت و بلافاصله دستور داد ۱۰۰هزار تن برنج دولتی در بازار توزیع شود درحالی‌که ذخایر شرکت بازرگانی دولتی ذخایر استراتژیک است و تنها در زمان جنگ، قحطی و بحران‌های اینچنینی باید وارد بازار شود.
کشاورز اضافه کرد: بخشی از برنج‌هایی که در اختیار شرکت بازرگانی دولتی قرار دارد همان برنج‌هایی است که سال‌۹۹ واردکنندگان بخش خصوصی با دلار ۴۲۰۰ تومانی آن‌ها را وارد کرده بودند و به‌دلیل تغییر ارز به ‌نیمایی، دولت پیشنهاد داد این برنج‌ها تحویل شرکت بازرگانی دولتی شود تا برنج‌های وارداتی دو نرخی نشود و مشکلی در بازار پیش نیاید. وی با اشاره به ‌اینکه قیمت تمام‌شده برنج‌های شرکت بازرگانی دولتی با برنج‌هایی که بخش خصوصی وارد می‌کند در سطح عمده حداقل پنج‌هزار تومان و در سطح خرده‌فروشی بین 7 تا ۱۰هزار تومان اختلاف قیمت دارد و ارزان‌تر است، گفت: این برنج‌ها وقتی وارد بازار می‌شود سریع جذب می‌شود و احتمال اینکه در این میان تخلف صورت بگیرد و این برنج‌ها سر از بازار آزاد درآورد و به‌دست مصرف‌کننده نهایی نرسد بسیار زیاد است.
 
باید تا دیر نشده برنامه‌ریزی و عمل کرد
«احمد زارع» کارشناس اقتصادی صنعت کشاورزی، در گفت‌وگو با خبرنگار «صبح‌نو» درباره پیش‌بینی قیمت برنج می‌گوید: «اغلب شالی‌کاران برنج برداشتی‌شان 50درصد کمتر  از سال گذشته اعلام کرده‌اند. از طرفی دولت گذشته در واردات برنج هیچ برنامه‌ریزی‌ای نداشته است. همه اینها نشان می‌دهد که قیمت برنج ایرانی تا مرز 70هزار تومان خواهد رسید و قیمت برنج خارجی دوبرابر خواهد شد. این افزایش قمیت باعث کوچک‌تر شدن سفره خانواده‌های می‌شود. از طرفی هزینه‌های کشاورز برای برداشت برنج درنیامده است؛ بنابراین ضرر بزرگی به کشاورزان وارد می‌شود که این هم باید جبران شود.» وی می‌افزاید: «دولت باید برنامه‌ریزی دقیقی برای این مساله ارائه دهد تا وارد بحران نشویم. واردات برنج باید هرچه سریع‌تر به کشور انجام گیرد و از حمایت کشاورزان هم نباید غافل شویم.»

captcha
شماره‌های پیشین