sobhe-no.ir
1219
یکشنبه، ۰۳ مرداد ۱۴۰۰
4
گفت و گو با محسن زنگنه درباره میراث روحانی برای دولت آینده

ابرچالش نقدینگی

عملکرد بد اقتصادی در هشت سال گذشته با پایان دولت تدبیروامید پایان نخواهد یافت و عواقب آن تا مدت‌ها مردم ایران را رها نخواهد کرد؛ اوضاع نابسامان اقتصادی اگرچه مردم را به تنگ آورده است و شاخص بد اقتصادی همگی حکایت از مریضی مزمن اقتصاد ایران دارد، اما اقدامات برنامه‌های دولت روحانی دولت سیزدهم را نیز از گزند در امان نمی‌گذارد.تورم، بازار مسکن، خودرو، نقدینگی و دهه‌ها مولفه اقتصادی دیگر همگی از ویرانه‌ای حکایت دارد که قرار است در روزهای آینده به دولت سیزدهم تحویل داده شود. از دیگر سو، درماندگی مردم از این اوضاع نابسامان نیز شرایط را بیش از هر زمانی بحرانی کرده است و این میراث تلخ دولتی است که هشت‌سال کشور را به مذاکرات گره زد و نان مردم را به گروگان گرفت.

صبح نو

گفت و گو با محسن زنگنه درباره میراث روحانی برای دولت آینده

ابرچالش نقدینگی

عملکرد بد اقتصادی در هشت سال گذشته با پایان دولت تدبیروامید پایان نخواهد یافت و عواقب آن تا مدت‌ها مردم ایران را رها نخواهد کرد؛ اوضاع نابسامان اقتصادی اگرچه مردم را به تنگ آورده است و شاخص بد اقتصادی همگی حکایت از مریضی مزمن اقتصاد ایران دارد، اما اقدامات برنامه‌های دولت روحانی دولت سیزدهم را نیز از گزند در امان نمی‌گذارد.تورم، بازار مسکن، خودرو، نقدینگی و دهه‌ها مولفه اقتصادی دیگر همگی از ویرانه‌ای حکایت دارد که قرار است در روزهای آینده به دولت سیزدهم تحویل داده شود. از دیگر سو، درماندگی مردم از این اوضاع نابسامان نیز شرایط را بیش از هر زمانی بحرانی کرده است و این میراث تلخ دولتی است که هشت‌سال کشور را به مذاکرات گره زد و نان مردم را به گروگان گرفت.

 اقتصادی ایران همواره با پوسته سخت تورم 20درصدی همواره بوده است، هرچند که خود این تورم نیز زیاد است اما در سال‌های اخیر ما از این 20درصد عبور کردیم یعنی رشد پولی که مابه‌ازای تولیدی ندارد. امروز در بودجه 1400، 50درصد کسری بودجه داریم و برای ترمیم این کسری راهی به‌جز خلق پول نیست و همین روش نیز منجر به تورم می‌شود.
 درحال‌حاضر در سال1400 پیش‌بینی می‌شود که چهارهزار و 642هزارهزار میلیارد تومان نقدینگی داشته باشیم که رقم بسیار زیادی است و با توجه به رشد اقتصادی کم که طبق آمار بانک مرکزی 7/0درصد است این رشد نقدینگی قابل توجیه نیست و منجر به تورم افسارگسیخته خواهد شد.در کالاهای اساسی و اقلام خوراکی با بودجه آنکه  ارز 4200 برای تثبیت قیمت این کالا درنظر گرفته می‌شود اما در نهایت 8/54درصد در مجموع در دو سال اخیر افزایش قیمت داشتند درحالی‌که بیشترین حمایت از این کالاها شده اما بیشترین تورم که مردم نیز آن را حسن کرده‌اند، در همین کالاها بوده است و تنها در گوشت قرمز در خرداد98، 70درصد تورم را شاهد بودیم.در گفت‌وگو با محسن زنگنه، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی وضعیت شاخص‌های اقتصادی و مشکلات پیش روی دولت سیزدهم و همچنین عملکرد تورمی چهارسال گذشته دولت آنچه به دولت سیزدهم به ارث رسیده را بررسی کردیم. محسن زنگنه در گفت‌وگو با «صبح‌نو» اظهار داشت: وضعیتی که در کشور وجود دارد و در آستانه تحویل گرفتن دولت ازسوی  دولت سیزدهم، درمجموع طی دولت‌های قبلی تقریبا بی‌نظیر یا کم‌نظیر است.نماینده مردم تربت‌حیدریه در مجلس شورای اسلامی افزود: ما در انتهای برخی دولت‌های هشت‌ساله تورم و شاخص‌های نامطلوب اقتصادی را شاهد بوده‌ایم اما در انتهای دولت دوازدهم عملا وضعیتی را تجربه می‌کنیم که مجموعه این شاخص‌ها را در دولت‌های قبل شاهد نبوده‌ایم.وی با بیان اینکه آخرین آمارها تورم ۴۵درصدی را نشان می‌دهد، گفت: ما در شاخص رشد هم وضعیت خوبی نداریم. یکی، دو سال گذشته را با شاخص رشد منفی پشت سر گذاشته‌ایم و امسال هم تاکنون شواهد از رشد مثبت قابل‌توجهی حکایت ندارد.زنگنه با تاکید بر اینکه ما در دولت‌های قبل اگر تورم بالا داشتیم اما شاخص رشد قابل‌ملاحظه و قابل قبولی داشته‌ایم، خاطرنشان کرد: در کنار این شاخص، شاخص نقدینگی را داریم که از مرز 3700هزار میلیارد تومان عبور کرده است.
 
نقدینگی؛ ابرچالش اقتصاد کشور
 عضو کمیسیون برنامه‌وبودجه مجلس نقدینگی را ابرچالش اقتصاد کشور عنوان کرد و ادامه داد: این نقدینگی می‌تواند هر لحظه بازارهای اصلی و بازارهای دیگر کشور را دچار نوسان و تلاطم کند. مشکل دیگری که در انتهای دولت‌های قبل به این شکل با آن مواجه نبوده‌ایم کسری تراز بودجه است؛ موضوعی که امسال به‌طور جدی با آن مواجه هستیم.
نماینده مردم تربت‌حیدریه در مجلس شورای اسلامی ادامه داد: در لایحه‌ای که دولت به مجلس ارائه کرد، علی‌رغم همه اصلاحاتی که اتفاق افتاد، ما بودجه را با حدود بیش از ۴۰۰هزار میلیارد تومان تراز منفی بستیم که کسری بودجه از محل فروش سهام و دارایی‌های دولت و همچنین نفت باید تامین می‌شد.وی تاکید کرد: تا به امروز درآمدی که باید هر ماه حدود ۱۰۰هزار میلیارد تومان کسب می‌کردیم که عملا بتواند بودجه هزار میلیارد تومانی را در پایان سال تامین کند، محقق نشده است. درآمد ما در سه‌ماهه اول تقریبا حدود یک‌چهارم این مقدار بوده و این نشان‌دهنده این است که کسری بودجه‌ای فراتر از پیش‌بینی که کارشناسان داشته‌اند امسال خواهیم داشت.عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس با بیان اینکه در کنار این‌ها هزینه‌هایی که دولت در یکی، دو سال آخر عمر خود به اقتصاد کشور تحمیل کرده نیز قابل‌توجه است، گفت: دولت براساس قانون برنامه ششم مکلف بود درخصوص همسان‌سازی حقوق بازنشستگان اقدام کند که متاسفانه دولت این‌ها را به سال آخر عمر خود متمرکز کرد و این‌بار شدیدی را در هزینه‌های جاری دولت تامین می‌کند.

ادامه از صفحه 4 
افزایش انتظارات در جامعه
 نماینده مردم تربت‌حیدریه در مجلس شورای اسلامی افزود: علاوه بر آن دولت انتظاراتی را در جامعه ایجاد کرده و این اقدامات را با استفاده از اختیارات خود انجام داده است.زنگنه با بیان اینکه دولت عملا دولت سیزدهم را با حجمی از توقعات و انتظارات و حجمی از احکام صادر شده برای کارمندان که هیچگونه پشتوانه مالی برای آن دیده نشده، مواجه کرده است، تاکید کرد: در کنار این موارد ما مسائل دیگری را نیز شاهد هستیم، مثلا اوراق مالی که در طول دولت‌های گذشته منتشر شده قابل‌توجه است و سررسید آن‌ها در سال۱۴۰۰ و ۴۰۱ و ۱۴۰۲ به‌طور میانگین بیش از ۱۰۰هزار میلیارد تومان بازگشت اوراق و اصل سود را داریم که این به صورت تصاعدی با ضریب پایین در سال۱۴۰۱ و ۱۴۰۲ افزایش پیدا خواهد کرد.وی افزود: بسیاری از پروژه‌های عمرانی و پروژه‌های تملک سرمایه هزینه‌های آن از طریق اوراق پرداخت می‌شود و  این بار مالی دولت را افزایش می‌دهد؛ زیرا وقتی شما اوراق را به پیمانکار می‌دهید این اوراق نرخ تنزیل دارد و اگر سالیانه نرخ تنزیل را معادل ۱۵درصد محاسبه کنید، می‌بینید عملا ۳۰درصد هزینه‌های دولت را افزایش داده‌اید و این هزینه‌ها را به سال‌های آینده انتقال می‌دهید.عضو کمیسیون برنامه‌وبودجه مجلس تاکید کرد: وقتی به بودجه نگاه می‌کنید شرایط غیرواقعی را در سمت منابع مشاهده می‌کنید؛ به‌عنوان مثال دولت اصرار داشت که از اول فروردین‌ماه این توان را دارد که روزانه دومیلیون و 300هزار بشکه نفت را به فروش برساند. با اصرار مجلس و با رد کلیات بودجه در مرحله اول این رقم به یک‌ونیم میلیون بشکه تقلیل پیدا کرد اما متاسفانه دولت هیچ سازوکاری برای تحقق این میزان فروش تدارک ندیده است و عملا ما سمت منابع را غیرواقعی می‌بینیم و به همین دلیل با همین منابع غیرواقعی هزینه‌تراشی کرده‌ایم.
 
معضل صندوق‌های بازنشستگی
 نماینده تربت‌حیدریه در مجلس شورای اسلامی افزود: به این موارد می‌توان مسائل دیگری هم وی اضافه کرد. صندوق‌های بازنشستگی یکی از این مسائل است. متاسفانه به‌دلیل سوءتدبیر هم در دولت‌های گذشته و هم در هشت‌سال گذشته، ما در سال گذشته مجبور شدیم بیش از ۱۵۰هزار میلیارد تومان بابت حمایت از صندوق‌های بازنشستگی برای پرداخت حقوق آن‌ها اختصاص یابد و امسال این رقم قطعا به ۲۰۰هزار میلیارد خواهد رسید.زنگنه تاکید کرد: ما به یک بحران را در حوزه صندوق‌های بازنشستگی داریم؛ به‌ویژه با انتظاری که در میان بازنشستگان به‌دلیل همسان‌سازی حقوق ایجاد شده است، صندوق بازنشستگی تامین اجتماعی نیز این انتظار را دارند که شرایط برای آن‌ها هم فراهم شود.عضو کمیسیون برنامه‌وبودجه مجلس با اشاره به مشکلات حوزه کشاورزی تاکید کرد: متاسفانه به‌دلیل سیاست غلط ارز ۴۲۰۰تومانی به‌شدت حوزه تولید به‌ویژه در بخش دام با مشکل مواجه شده است و ما برآورد می‌کنیم که قیمت گوشت طی ماه‌های آینده افزایش قابل‌توجهی را تجربه کند؛ زیرا در ماه‌های گذشته بسیاری از دامداران عزیز مجبور شده‌اند به‌دلیل عدم دسترسی به خوراک دام، دام‌های مولد خود را ذبح کنند. این حکایت از این دارد که طی ماه‌های آینده به‌شدت با مشکل گوشت‌قرمز و گوشت‌سفید مواجه خواهیم بود.وی تاکید کرد: متاسفانه سیاست‌های غلط دولت باعث شد که بسیاری از اقدامات که در ده‌ها سال ما به آن دست یافته بودیم، فرصت‌ها و ظرفیت‌ها را از دست دادیم. خودکفایی ما در برخی از محصولات استراتژیک از جمله این موارد است.
 
حال اقتصاد کشور بسیار وخیم است
 زنگنه افزود: در محصولاتی مثل گندم و چغندرقند با قیمت‌گذاری غیرکارشناسانه دچار مشکل شده و نقاط قوت خود را در محصولات استراتژیک از دست داده‌ایم.نماینده مردم تربت‌حیدریه در مجلس با اشاره به مشکلات در حوزه‌های دیگر به صنعت خودرو و مسکن اشاره کرد و گفت: در حوزه مسکن با مشکل جدی مواجهیم؛ به‌ویژه که دولت در این هشت‌سال عملا با مسدود کردن پروژه مسکن مهر، تولید مسکن را به صفر رساند و بار این تقاضا جامعه را اذیت می‌کند.
عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس گفت: بنابراین برخلاف شعارهایی که در ابتدای دوره خود دادند که هم چرخ اقتصاد بچرخد و هم چرخ سانتریفیوژها امروز شاهد هستیم که حال اقتصاد کشور بسیار بسیار وخیم است و مانند مریضی است که در آی‌سی‌یو و در حالت احیا قرار دارد. دولت سیزدهم قبل از هر اقدامی باید در جهت توسعه و رشد اقتصادی این مریض بدحال را که در مرحله احیا هست مورد بررسی قرار داده و آن را احیا کند تا بتواند به مسائل دیگر بپردازد. زنگنه در ادامه گفت: دولت با کسری بودجه جدی مواجه است و برای جبران آن چند راه محدود بیشتر وجود ندارد یا باید اوراق به فروش برساند که در سال گذشته به‌دلیل رونق که در بازار سرمایه وجود داشت این اتفاق ممکن بود اما امسال به دلیل بی‌اعتمادی مردم و از رونق افتادن بازار سرمایه فروش اوراق محقق نشد و دولت نتوانست چیزی از اوراق را به فروش برساند و راه دیگری جز استقراض از بانک مرکزی نداشت.
 
حلقه معیوب اقتصادی؛ میراث دولت روحانی
 وی افزود: دولت در سه، چهار ماه امسال چاره‌ای جز استقراض نداشت و این استقراض پایه پولی کشور را افزایش خواهد داد و تورم به‌دنبال خواهد داشت؛ این دولت در یک حلقه معیوبی در چند سال گذشته قرار گرفته است. دولت هزینه‌های بالایی را با منابع غیرواقعی می‌بیند و دچار کسری بودجه شده و کسری بودجه را از طریق استقراض حل می‌کند و خود این موضوع باعث تورم شده و تورم هزینه‌های دولت را افزایش می‌دهد و متاسفانه این حلقه معیوب در حال چرخش است.عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس خاطرنشان کرد: این موضوع باعث شده است که هزینه‌های جاری دولت افزایش پیدا کند و ما با یک تورم بالای ۴۵درصدی مواجه شویم. استقراض از بانک مرکزی خودش یک سم مهلکی است. برای حل این مشکل پاسخ‌های منطقی و مستدلی وجود دارد.وی گفت: ما باید منابع را شفاف و واقعی می‌دیدیم و علی‌رغم اینکه اصرار داشتیم این منابع کاهش پیدا کند اما عملا دولت در فروش نفت و منابع نفتی خود پافشاری می‌کرد. یکی از بحث‌های جدی که وجود دارد بحث فروش اموال دولت است یا بحث مولدسازی دولت که بیش از ۱۶هزار میلیارد تومان دارایی‌های غیرمولد دولت است.عضو کمیسیون برنامه‌وبودجه مجلس فرارهای مالیاتی را مورد اشاره قرار داد و گفت: اگر دولت در سال‌های گذشته لایحه آن را ارائه می‌کرد ما امروز می‌توانستیم شاهد یک‌و‌نیم تا دوبرابر شدن منابع مالیاتی کشور باشیم. قطعا شرایط سختی پیش روی دولت سیزدهم است و اینکه دولت باید بتواند با یک مدیریت صحیح و استفاده از ظرفیت‌های کشور از این تنگه بحرانی عبور کند. 

captcha
شماره‌های پیشین