sobhe-no.ir
1202
سه شنبه، ۰۸ تیر ۱۴۰۰
13
گفت‌وگوی «صبح‌نو» با یک نویسنده و کارگردان تئاتر

خانواده آقای هاشمی تعزیه اجرا می‌کنند

سمانه استاد / تماشاخانه سنگلج این روزها میزبان نمایش «خانواده آقای هاشمی» به کارگردانی براداران هاشمی است. نمایش درباره خانواده‌ای است که همه در عرصه تئاتر فعالیت داشته و حال گروهی از آن‌ها قرار است به‌دلیل نزدیک شدن نوروز سیاه‌بازی اجرا کنند و گروهی دیگر به‌دلیل شروع محرم در تدارک اجرای تعزیه هستند. در این میان، اتفاق‌های طنزی می‌افتد که می‌تواند مخاطب را با قصه و اجرا همراه کند.

خبر

صبح نو

گفت‌وگوی «صبح‌نو» با یک نویسنده و کارگردان تئاتر

خانواده آقای هاشمی تعزیه اجرا می‌کنند

سمانه استاد / تماشاخانه سنگلج این روزها میزبان نمایش «خانواده آقای هاشمی» به کارگردانی براداران هاشمی است. نمایش درباره خانواده‌ای است که همه در عرصه تئاتر فعالیت داشته و حال گروهی از آن‌ها قرار است به‌دلیل نزدیک شدن نوروز سیاه‌بازی اجرا کنند و گروهی دیگر به‌دلیل شروع محرم در تدارک اجرای تعزیه هستند. در این میان، اتفاق‌های طنزی می‌افتد که می‌تواند مخاطب را با قصه و اجرا همراه کند.

«عالی عامل‌هاشمی» یکی از برادران خانواده هاشمی است که به همراه «هادی عامل‌هاشمی» دیگر برادر این خانواده، این نمایش را به روی صحنه آورده‌اند. از ویژگی‌های مهم این نمایش علاوه‌بر نام و طراحی پوستر نوستالژیکی که کار داشته و یادآور خانواده آقای هاشمی در کتاب تعلیمات اجتماعی دهه60 و 70 است، اجرای گونه‌های مختلف نمایش ایرانی است که می‌تواند برای مخاطب جذاب باشد. در این مجال با «علی عامل‌هاشمی» گفت‌وگو کرده و او از ویژگی‌های این اجرا به «صبح‌نو» چنین می‌گوید:
 
 چه شد که تصمیم گرفتید نمایش خانواده آقای هاشمی را روی صحنه ببرید؟
برایم جذاب بود خانواده‌ای را روی صحنه ببرم که همگی فعالیت هنری انجام می‌دهند. علاقه‌ام نیز به تئاتر ملی بود و ترجیح دادم تمام افراد این خانواده هرکدام در تئاتر ملی فعالیت کنند. بدین شکل متن این کار شکل گرفت.
 
شما در این نمایش گونه‌های مختلف نمایش ایرانی را روی صحنه برده‌اید. دراین‌باره نیز برای مخاطبان «صبح‌نو» بیشتر بگویید.
نمایش «خانواده آقای هاشمی» جزو معدود نمایش‌های آیینی سنتی است که مربوط به عصر حاضر می‌شود. معمولا نمایش‌های آیینی سنتی تاریخ‌ دارند؛ چه در بحث تعزیه که مربوط به ادوار گذشته و مناسک مذهبی می‌شود و چه نمایش‌های تخت‌حوضی و شادی‌آور که بیشتر به دوره ناصرالدین‌شاه یا دوره‌های قدیم برمی‌گردد که تلخکی حضور داشته و قصه‌ای روایت می‌شده است. اما این نمایش مربوط به زمان حاضر و درباره حال و روز کسانی است که عاشق نمایش ایرانی هستند. گونه‌های مختلف نمایش ایرانی ازجمله نمایش‌های شادی‌آور و البته تعزیه که گونه ثبت‌شده‌ای است و به آن اپرای نمایش ایرانی می‌گویند، هرکدام به تبحری برای اجرا نیاز دارد و معمولا برای همه جذاب هستند. برای بیشتر مردم دیدن فردی که با عروسک حرف می‌زند جالب است. دیدن نمایش تخت‌حوضی، تعزیه و شخصیت‌هایی که در این نمایش وجود دارد، همه خاطرات آشنایی هستند که اگر ما بخواهیم منکر آن شویم خودمان را گول زده‌ایم.
 
نام «خانواده آقای هاشمی» و پوستری که برای این نمایش طراحی شده برای مخاطب بسیار نوستالژیک است. چرا این نام را روی نمایش گذاشتید؟
پوستر طراحی‌شده مربوط به دهه60 بوده و طراحی‌اش از کتاب تعلیمات اجتماعی برداشته شد که در دهه60 و 70 در مدارس تدریس می‌شد و در آن خانواده آقای هاشمی در کازرون زندگی می‌کردند. نام‌خانوادگی ما نیز «عامل‌هاشمی» است که همه هاشمی صدای‌مان می‌زنند. برایم جالب بود که یک خانواده هاشمی در کتاب‌های درسی وجود دارد که زندگی آن‌ها ازلحاظ اجتماعی و تعریف شخصیت‌ها به دانش‌آموزان تدریس می‌شود. همیشه فکر می‌کردم که ما هم خانواده‌ای هستیم به نام هاشمی که همگی هنرمند و تئاتری هستیم. مادرم در گذشته بازیگر رادیو بودند. پدرم از قدیم تئاتر کار می‌کردند و درحال‌حاضر کارگردان صداوسیمای خراسان هستند. هدایت و هادی و همین‌طور برادر دیگرمان از اهالی هنر هستند. پس ما نیز خانواده‌ای بوده که ازلحاظ فرهنگی قابل‌شناسایی هستیم؛ نه به‌عنوان موضوعی برای تدریس شدن، اما قابلیت کتابت و نوشته شدن در موردش وجود دارد. پس تصمیم گرفتم اسم نمایش را «خانواده آقای هاشمی» بگذارم که نامی نوستالژیک است. نمایش‌های ایرانی نیز برای همه نوستالژیک است.  ترکیب همه این‌ها همچون خاطراتی است که همه ما داریم و یا در ناخودآگاه با دیدنش آن‌ها را به یاد می‌آوریم.
 
استقبال و ارتباط مخاطب با نمایش تا این لحظه چطور بوده است؟
برایم بسیار جذاب است که در دوره کرونا مردم به تماشای این نمایش نشسته‌اند. مردم بسیار به ما لطف دارند و از طرفی هم دل‌شان برای تئاتر تنگ شده است. در این 17ماه به تئاتر بسیار سخت گذشت و خوشحالم که مردم هنوز برای تئاتر دیدن مشتاق‌اند. وقتی روی یک نمایش ایرانی، نام کمدی نیز درج می‌شود معمولا مورد استقبال واقع می‌شود. حس می‌کنم دل مردم برای خندیدن تنگ شده بود و به همین دلیل استقبال خوبی از نمایش صورت گرفت. این نمایش قصه دارد و مردم نیز قصه شنیدن را دوست دارند؛ قصه‌ای که آغاز و سرانجامی داشته باشد.
 
در روزی که به تماشای نمایش در سالن سنگلج نشستم، بخش زیادی از جمعیت سالن را نوجوانان متولد دهه‌های‌80 و 90 تشکیل می‌دادند. ارتباط مخاطب نسل جدید با نمایشی که در آن گونه‌های مختلف نمایش ایرانی را به صحنه می‌برد، چطور بود؟
در ابتدا باید گفت «خانواده آقای هاشمی» یک نمایش است، مانند بسیاری از نمایش‌ها. هرکدام از ما روزی به سالن تئاتر رفته و برای اولین‌بار نمایشی را دیده‌ایم که بسیار تحت‌تاثیرش واقع شده و لذت برده‌ایم. گونه‌های نمایش ایرانی چارچوب داشته و بسیار قاعده‌مند هستند. وقتی در این چارچوب عمل می‌کنید، نمایش دوست‌داشتنی خواهد شد. نکته دیگر دراین‌باره تلاش گروه برای پرهیز از شوخی‌های زشت و زننده و زدن حرف‌های رکیک در این تئاتر بود که جنبه بدآموزی نداشته باشد. سعی نکردیم با به‌کاربردن این الفاظ مخاطب را بخندانیم و همراه کنیم. از ابتدا اصرار داشتیم کلماتی را استفاده نکنیم که یک پدر و مادر دوست ندارند فرزندشان بشنود.
 
جای «هدایت هاشمی» در نمایش «خانواده آقای هاشمی» خالی است. چرا ایشان در کار حضور نداشتند؟
هدایت درگیر کار دیگری بود و قرارداد سریالی داشت که باید از تهران می‌رفت؛ زیرا فیلمبرداری در آبادان انجام می‌شد. از ابتدا قرار بود ما این نمایش را در اوایل دوران کرونا به روی صحنه ببریم که در آن زمان هدایت نیز در کار حضور داشت. اما این امکان مهیا نشد و در دوره بعدی که مجوز اجرا صادر شد، هدایت امکان حضور در کار را پیدا نکرد. بدین منظور از برادر دیگرمان، هادی که بیشتر کارگردان تئاتر است، خواستم در این کار بازی کند. من پیشتر برای هادی بازی کرده و دستیارش بوده‌ام. امسال نیز او در سریال «نوروز رنگی» که در عید پخش شد، بازیگر بود. هادی نیز بازی در این نمایش را پذیرفت و خوشبختانه تا امروز نظرات به بازی او و دیگر اعضای گروه مثبت بوده است.
 
برای آینده چه کارهایی را در دست تولید دارید؟
اگر بتوانیم واکسن بزنیم بی‌شک تئاتر کار می‌کنیم.
 
شما بدون زدن واکسن هم در حال تولید تئاتر هستید!
ولی همچنان نگرانی از اوج گرفتن دوباره بیماری وجود دارد که ممکن است منجر به بسته شدن سالن‌های تئاتر شود. این موضوع برای من و همه تئاتری‌ها دردناک است؛ زیرا تئاتر تازه درحال رونق گرفتن بوده و مردم در حال آشتی کردن با سالن‌های تئاتر هستند؛ هرچند ظرفیت‌ها نصف شده و درآمد از راه تئاتر بسیار پایین است و نمی‌توان با آن زندگی کرد. علاوه‌بر پیشنهاد کارهای تصویری، نوبت اجرای دیگری در تئاتری کمدی داریم که احتمالا بعد از محرم و صفر و اگر اوضاع بهتر شود یا در همین حد باقی بماند به روی صحنه خواهد رفت.

captcha
شماره‌های پیشین