sobhe-no.ir
1194
شنبه، ۲۹ خرداد ۱۴۰۰
5
اصولگرایان با تداوم سیاست وحدت در کابینه آینده می‌توانند کارآمدی را به اقشار مختلف اجتماعی هدیه کنند

وحدت، زمینه‌ساز پیروزی ائتلاف، پیش‌شرط کارآمدی

با احتساب انتخابات ریاست‌جمهوری سال‌های 96 و 1400، درمی‌یابیم که جریان اصولگرایی رفته‌رفته از وضعیت پیشین خود خارج شده و به بلاغت سیاسی دست یافته است؛ این بلاغت با ائتلاف روی گزینه واحد به منصه ظهور رسید و شایسته است برای دوران پساانتخابات، خود را در قامت دولت منتخب تداوم دهد و زمینه استقرار کارآمدی در ایران را فراهم کند. اصولگرایان در دوره‌های متمادی از انتخابات ریاست‌جمهوری، همواره در حسرت ائتلاف روی گزینه‌ای واحد به‌سر می‌بردند. جریان راست معمولا در هر انتخابات ریاست‌جمهوری با وجود ایجاد نهاد انتخاباتی فراگیر، در نهایت دچار پراکندگی می‌شد و هر نیرویی، میل به گریز از مرکز می‌یافت. با این وجود اصولگرایان برای اولین مرتبه در انتخابات ریاست‌جمهوری سال96 همصدایی پیشه کرد و به‌طور سراسری پشت سیدابراهیم رئیسی ایستاد. در آن دوره از انتخابات همه طیف‌های اصولگرایی از راست سنتی/محافظه‌کار گرفته تا راست رادیکال، از رئیسی حمایت کردند و راه را برای رقابت قدرتمند او با حسن روحانی فراهم کردند.

نسل جدید اصلاح طلبان از سیاست‌ورزی بزرگان خود عبور کردند

اصلاح‌طلبان رادیکال علیه ژنرال‌ها

انتخابات ریاست جمهوری سال‌1400 برای اصلاح‌طلبان به طرز عجیبی پیش رفت. با اینکه نهاد «جبهه اصلاحات ایران» از دی‌ماه سال گذشته تا هفته پیش وظیفه اداره امور انتخاباتی اصلاح‌طلبان را به عهده داشت، لیکن جمع بندی محکم و سر راستی برای حمایت از یک گزینه واحد نرسید و سرانجام به دو طیف تقسیم شد؛ مخالفان رأی و موافقان رأی. وقتی بهزاد نبوی از چهره‌های نامدار اصلاح‌طلبان ریاست نهاد اجماع‌ساز اصلاحات یا همان جبهه اصلاحات ایران را به عهده گرفت، همگان تصور می‌کردند که نفوذ کلام نبوی بتواند طیف‌های مختلف اصلاح‌طلبی به‌خصوص رادیکال‌ها را برای حضور در انتخابات و دادن رأی مجاب کند. با این حال آنچه در نهایت اتفاق افتاد، تشتت آرا و تفرق نیروهای اصلاح‌طلبی بود، به‌گونه‌ای که عده‌ای طرفدار ایده حمایت از همتی شدند و عده‌ای دیگر با تحریم انتخابات، عرصه را ترک گفتند.

گزارش

حضور پرشور ایرانیان مقیم خارج از کشور در پای صندوق‌های رأی

صبح نو

نسل جدید اصلاح طلبان از سیاست‌ورزی بزرگان خود عبور کردند

اصلاح‌طلبان رادیکال علیه ژنرال‌ها

انتخابات ریاست جمهوری سال‌1400 برای اصلاح‌طلبان به طرز عجیبی پیش رفت. با اینکه نهاد «جبهه اصلاحات ایران» از دی‌ماه سال گذشته تا هفته پیش وظیفه اداره امور انتخاباتی اصلاح‌طلبان را به عهده داشت، لیکن جمع بندی محکم و سر راستی برای حمایت از یک گزینه واحد نرسید و سرانجام به دو طیف تقسیم شد؛ مخالفان رأی و موافقان رأی. وقتی بهزاد نبوی از چهره‌های نامدار اصلاح‌طلبان ریاست نهاد اجماع‌ساز اصلاحات یا همان جبهه اصلاحات ایران را به عهده گرفت، همگان تصور می‌کردند که نفوذ کلام نبوی بتواند طیف‌های مختلف اصلاح‌طلبی به‌خصوص رادیکال‌ها را برای حضور در انتخابات و دادن رأی مجاب کند. با این حال آنچه در نهایت اتفاق افتاد، تشتت آرا و تفرق نیروهای اصلاح‌طلبی بود، به‌گونه‌ای که عده‌ای طرفدار ایده حمایت از همتی شدند و عده‌ای دیگر با تحریم انتخابات، عرصه را ترک گفتند.

در این میان حمایت تام و تمام بهزاد نبوی از کاندیداتوری همتی در شرایطی که محمد خاتمی حاضر نشد در بیانیه انتخاباتی خود نامی از رییس کل پیشین بانک مرکزی ببرد، جالب به نظر آمد. خاتمی حتی روز گذشته در هنگام رأی دادن در جماران، اسمی از همتی نیاورد. جبهه اصلاحات ایران با وجود عدم حمایت از گزینه‌ای واحد، دچار انشعاب گشت و بخشی از جبهه طی بیانیه‌ای مشترک حمایت خود از همتی را اعلام کرد. بی‌شک در این میان، حزب کارگزاران سازندگی و حزب اعتماد ملی نقشی مهم در راضی کردن احزاب مردد ایفا کردند. اقدام مشترک 15‌حزب اصلاح‌طلب منشعب شده از جبهه اصلاحات ایران در حمایت از همتی، در حالی بود که بسیاری از نخبگان اصلاح‌طلب یا در قبال روندها سکوت پیشه کردند یا موضعی دو پهلو گرفتند.
برای نمونه سیدحسن خمینی و محمد خاتمی بدون نام بردن از همتی، صرفا مردم را به حضور در انتخابات دعوت کردند. سید‌حسن خمینی در شرایطی مردم را به حضور در انتخابات دعوت کرد که پیشتر و پس از اعلام لیست احراز صلاحیت‌شدگان، در توصیه‌ای به نامزدهای تأیید صلاحیت شده از آن‌ها خواست عرصه را ترک کنند. محمد خاتمی نیز با اینکه در انتخابات‌های ریاست جمهوری سال‌96 و مجلس سال‌94 در ویدئوهای تصویری، بدنه اجتماعی اصلاحات را برای رأی مجدد به حسن روحانی و رأی به لیست امید در تهران، دعوت به حضور کرد لیکن برای انتخابات‌1400 جز این جمله که «امیدوارم مردم همت کنند و در این انتخابات طرحی که ریخته شده تا به هر قیمتی ولو با کنار زدن مردم و تعطیل کردن رأی و آزادی جامعه یک جربان حاکم شود، را برهم بزنند»، هیچ اکت سیاسی دیگری از خود بروز نداد و گزاره «تَکرار می‌کنم» را این بار تکرار نکرد.
در علت‌یابی تحفظ خاتمی و سایر اصلاح‌طلبان برای حمایت از همتی دلایل متعددی ذکر شده است. بنابر اظهارات برخی فعالان اصلاح‌طلب در کلاب‌هاوس طی یکی،دو روز گذشته، یکی از دلایل این عدم حمایت، امتیاز ندادن همتی به اصلاح‌طلبان بر سر برخی وزارتخانه‌ها بوده است. بنابر همین برخی اصلاح‌طلبان از جمله مدیران مسوول روزنامه‌های منتسب به جبهه اصلاحات از همتی دست شسته و امید خود را به امتیاز‌گیری از سایر نامزدها بسته‌اند. بهزاد نبوی روز 26‌خرداد در کلاب‌هاوس درباره علت عدم موضع‌گیری قاطع خاتمی و سیدحسن خمینی این‌گونه توضیح داد: جبهه اصلاحات نمی‌خواهد بگوید حسن و حسین کاندیدای من هستند و کاندیداهای موجود را نمی‌تواند تأیید کند لذا آقای خاتمی و آقای سیدحسن خمینی هم می‌خواستند هماهنگ با جبهه عمل کنند پس نمی‌توانند بر حمایت از یک کاندیدا تصریح کنند.
علت دیگری که باعث شد تا بخشی از اصلاح‌طلبان از همتی حمایت نکنند، ترس ایشان از شکست و مخدوش شدن چهره سیاسی‌شان بود. اصلاح‌طلبان پس از انتخابات سال‌های‌92، 94 و 96 که به طور منسجم و همه جانبه در صحنه حضور یافتند و از حسن روحانی و لیست امید حمایت کردند، در این دوره از انتخابات به‌دلیل آگاهی از ریزش سرمایه اجتماعی خود نمی‌خواستند چهره همیشه پیروزشان را نابود کنند. همین نگرش اصلاح‌طلبانه باعث اعتراض شدید همتی شد. همتی چندی پیش در جریان گفت‌وگو در کلاب‌هاوس با ابراز گلایه نسبت به عدم حمایت همه‌جانبه اصلاح‌طلبان از او تصریح کرد: «نمی‌خواهم کسی تکرار کند و آبرویش را برای من بگذارد. شرط بندی روی اسب برنده که هنر نیست».  
جدایی جوانان از ژنرال‌های اصلاح‌طلب
با‌توجه به سرگیجگی اصلاح‌طلبان در حوزه کنش‌گری انتخاباتی که آن‌ها را به دو نحله مخالف مشارکت و موافق مشارکت تقسیم کرد، شاید بشود مهم‌ترین تأثیر این انتخابات روی جبهه اصلاحات در آینده را بروز شکاف و حتی انشعاب در این جبهه دانست. این شکاف و  دودستگی به‌طور مشخص خود را در رأس جبهه اصلاحات بروز داد. با اینکه خاتمی و سید‌حسن خمینی هیچ نامی از همتی نبردند اما کروبی صراحتا حمایت خود از همتی را بروز داد، اما موسوی در نهایت بدنه اصلاح‌طلبی را دعوت به حضور نکرد.
رویکرد اعوجاجی رهبران اصلاحات که طیفی از تحریم‌طلبی، مشارکت غیر فعال و مشارکت فعال را در بر گرفت، موجب شد تا بدنه اصلاح‌طلبی شامل جوانان اصلاح‌طلب از نخبگان دوری گزینند و به‌طور مستقل، جنبش حمایت از همتی را به راه بیندازند. جوانان اصلاح‌طلب طی هفته‌های گذشته با راه انداختن اتاق‌های مختلف در کلاب‌هاوس و بحث و بررسی درباره فضای انتخابات، خود و دوستان و آشنایان خود را به حضور پای صندوق‌های رأی تشویق و ترغیب کردند. به نظر می‌رسد دیگر فصل تاثیرگذاری ژنرال‌هایی با سابقه اصلاحات به سر رسیده و جوانان اصلاحات قصد دارند از این پس، ایده‌های خود را مستقلانه جامه عمل بپوشانند.
 با تحلیل همه آنچه گفته شد می‌توان چنین نتیجه گرفت که جبهه اصلاحات در آینده هم در رتبه نخبگان و در رتبه بدنه حامیان خود، دچار تحولات و دگردیسی‌های جدی و بازگشت‌ناپذیر خواهد شد.

captcha
شماره‌های پیشین