sobhe-no.ir
1135
سه شنبه، ۱۹ اسفند ۱۳۹۹
14
«صبح‌نو» همزمان با ایام شهادت امام موسی کاظم(ع) سیره زندگی آن حضرت را بررسی کرد

مشروعیت‌زدایی امام از خلفای عباسی

آن چیز که می‌تواند در مورد ائمه معصوم(عهم)برای جامعه اسلامی مورد توجه باشد توجه به سیره عملی آن بزرگواران است. جاری ساختن سبک زندگی این چراغ‌های هدایت در زندگی شخصی و جامعه بسیار موثر خواهد بود. توجه به سیره عملی امامان معصوم به واسطه چراغ راه بودن این بزرگواران در ایام مختلف زندگی همچون چراغی است که می‌توان زندگی و روزگار سیاه و تیره ما را روشن سازد تا بتوانیم در این مسیر درست قدم برداریم.

خبر ویژه

«سورسوریه»؛ کتابی که با حاج قاسم عجین شده

آخرین خبر

«تتابرد» برای بچه‌ها می‌آید

خبر روز

بزرگداشت سه چهره در جشنواره فیلم ورزشی

صبح نو

«صبح‌نو» همزمان با ایام شهادت امام موسی کاظم(ع) سیره زندگی آن حضرت را بررسی کرد

مشروعیت‌زدایی امام از خلفای عباسی

آن چیز که می‌تواند در مورد ائمه معصوم(عهم)برای جامعه اسلامی مورد توجه باشد توجه به سیره عملی آن بزرگواران است. جاری ساختن سبک زندگی این چراغ‌های هدایت در زندگی شخصی و جامعه بسیار موثر خواهد بود. توجه به سیره عملی امامان معصوم به واسطه چراغ راه بودن این بزرگواران در ایام مختلف زندگی همچون چراغی است که می‌توان زندگی و روزگار سیاه و تیره ما را روشن سازد تا بتوانیم در این مسیر درست قدم برداریم.

امام موسی کاظم؟ع؟ به‌عنوان هفتمین چراغ هدایت جامعه اسلامی است که توجه به سیره و زندگی آن حضرت از اهمیت بسیاری برخوردار است. زندگانی امام کاظم ؟ع؟ با اوج قدرت خلافت عباسی همزمان بود و ایشان در برابر حکومت وقت، تقیه می‌کردند و شیعیان را نیز به این کار سفارش می‌فرمودند. با این وجود ایشان در مناظره و گفت‌وگو با خلفای عباسی و دیگران همواره تلاش می‌کردند از خلافت عباسیان مشروعیت‌زدایی کنند.
ایشان در مواردی که خلفای عباسی با انتساب خود به پیامبراسلام؟ص؟ در صدد مشروعیت بخشی به حکومت خود بودند، نسبت خود را مطرح فرموده و با این کار نشان می‌دادند که او از عباسیان به پیامبر؟ص؟ نزدیک‌تر است. از جمله در گفت‌وگویی که میان امام و هارون عباسی 
رخ داد، امام کاظم ؟ع؟ با تکیه بر آیاتی از قرآن کریم از جمله «آیه مباهله»، انتساب خود به پیامبر؟ص؟ را از طریق مادرش حضرت زهرا ؟س؟ اثبات کردند.
مناظرات و گفت‌وگوهایی از امام موسی‌بن‌جعفر ؟ع؟ با برخی عالمان یهودی و مسیحی در منابع تاریخی و حدیثی نقل شده است. گفت‌وگوهای ایشان با عالمان ادیان دیگر، پاسخ به پرسش‌های آنان بوده است. در «مسند الامام الکاظم» بیش از ۳۰۰۰‌حدیث از آن امام گردآوری شده که شماری از آن‌ها را برخی از اصحاب به اجماع روایت کرده‌اند.
ایجاد و گسترس سازمان وکالت یکی از بزرگترین خدماتی است که در زمان امام موسی کاظم؟ع؟ ایجاد و گسترش یافت. این موضوع از آن باب مهم است که جامعه اسلامی را برای دوران غیبت امام زمان؟عج؟ آماده می‌ساخت تا بتواند موضوع نایب امام معصوم را بهتر درک کند. به‌دلیل همین اهمیت گفت‌وگویی داشتیم با حجت‌الاسلام سید‌محمد‌مهدی ‌رفیع‌پور، استاد حوزه علمیه و با وی درباره سیره عملی این امام بزرگوار و تاثیرات ایشان در ایجاد نهاد وکالت سخن گفتیم.
سیره امام موسی کاظم؟ع؟ دو بخش دارد
حجت‌الاسلام سید‌محمد‌مهدی رفیع‌پور، استاد حوزه علمیه ضمن اشاره به دوران مختلف زندگی امام موسی کاظم؟ع؟ گفت: در زمینه سیره امام باید آن را به دو بخش تقسیم کنیم. یکی از آن‌ها دوران آزادی و فراقت بال این حضرت است که ایشان در این ایام امتداد سبک و روش پدر بزرگوارشان امام صادق ؟ع؟ را دنبال می‌کردند و بیشترین روایاتی هم که این امام بزرگوار باقی است برای همین دوران اول است. قبل از آنکه حضرت درگیر محدودیت‌ها، تبعید و زندان حکام ظالم عباسی شوند در بخش اول عمر به همان سبک و سیاق جد خودشان در مدینه به تعلیم و تربیت شیعیان می‌پرداختند و نامه‌های متعددی را در شهرهای مختلف داشتند.
وی افزود: مسأله دیگری که در زمان امام کاظم ؟ع؟ بسیار مشهود است موضوع تأسیس و تشکیل نهاد وکالت در تاریخ تشیع است. با گسترش تشیع در مناطع مختلف 
دنیای اسلام، امام ؟ع؟ وکلایی را در شهرهای مختلف تعیین می‌کردند و از طریق آن‌ها با عموم مردم ارتباط می‌گرفتند. استاد حوزه علمیه خاطرنشان کرد: بسیاری از مورخین و کارشناسان بر این مهم تاکید دارند که امامان از این روش بهره برده‌اند تا بعد از غیبت کبرا و صغرا شیعیان ارتباط با واسطه را با امام معصوم تجربه کنند تا در زمان غیبت حضرت حجت، مسأله نیابت و غیابت موضوع جا افتاده باشد. این موضوع از زمان امام موسی کاظم؟ع؟ در تاریخ تشیع ثبت شده و نام وکلای متعددی در این ایام وجود دارد. وی در ادامه گفت: در همین ایام اول که به آن اشاره کردیم مسند امام کاظم و کتاب ادعیه آن حضرت توسط ایشان  نوشته شده و به دست ما رسیده است البته در بخش دوم آن حضرت محدودیت‌های فراوانی داشتند و گرفتار ظلم حکام عباسی بودند. با توجه به این موضوع تعلیم شاگردان کمی با سختی مواجه شده بود. حجت‌الاسلام رفیع‌پور ضمن اشاره به فعالیت‌های خاص حضرت امام کاظم؟ع؟ در زمان حیات‌شان تاکید کرد: ایجاد نهاد وکالت از تلاش‌هایی است که توسط امام موسی کاظم؟ع؟ صورت گرفت. به‌عنوان مثال ما در افرادی همچون علی‌بن‌حمزه و زیاد قندی از وکلای امام بودند. این افراد وجوه شرعی را دریافت و در همان مسیری که امام به آن‌ها دستور داده بودند به مصرف می‌رساندند.

نقش حضرت در پیوند شیعیان
وی در ادامه با اشاره به تلاش‌های آن حضرت در پیوند شیعیان گفت: در ایام امامت حضرت امام موسی کاظم؟ع؟ یک شبکه مالی، علمی و فرهنگی بین عموم شیعیان ایجاد شده بود. البته عده‌ای از وکلای حضرت متاسفانه واقفی شدند، به آن معنا که امامت را در امام موسی کاظم ؟ع؟
پایان یافته دانسته و امامت حضرت رضا؟ع؟ را قبول نکردند و عده‌ای هم در این مسیر با امام رضا؟ع؟ این مسیر را ادامه دادند. البته موضوع واقفیه یکی از انحرافات تشیع است و در اینجا به‌دلیل آنکه موضوع اصلی ما نیست به آن نمی‌پردازیم. امام موسی کاظم؟ع؟ همان رسالت پدران خود را دنبال می‌کردند و از جمله این مسأله مبارزه با انحرافات و اشتباهاتی بود که در تشیع وجود داشت و نسبت به مسائلی که به ناحق به اسلام منتصب می‌شد هوشیاری و حساسیت لازم را عنایت می‌کردند.
این استاد حوزه علمیه ضمن اشاره به اهمیت توجه به سیره این امام همام در بهبود فرهنگ جامعه خاطرنشان کرد: برای جاری شدن سیره عملی امام معصوم نیازمند آن هستیم که تاریخ آن‌ها را بازخوانی کنیم و در سطوح مختلف ارائه کنیم. به‌عنوان مثال کتاب‌های ارزشمندی همچون «منتهی الآمال» بسیار در مقوله شناخت بر روی سیره ائمه اطهار(علیهم‌السلام) با ارزش است ولی اینگونه کتاب‌ها به‌گونه‌ای که برای نوجوانان و جوانان قابل فهم باشد تولید نمی‌شود و نیاز است که مورد بازنویسی قرار گیرد.
وی با اشاره به روش‌های مفید در زمینه ترویج فرهنگ امامان معصوم؟ع؟ گفت: روش جدیدی که جدیدا  باب شده، داستان‌نویسی با الگو‌برداری از این کتاب‌ها و داستان‌های دوران ائمه اطهار؟ع؟ است و در عین آنکه مضمون و محتوا را محقوظ نگه می‌دارند با آرایه‌های هنری به موضوع می‌پردازند. این موضوع باعث می‌شود که 
در عین حال موضوع بر جان مخاطب بنشیند و هم مخاطبان ارتباط بیشتری با آن‌ها بر قرار کنند. در این مسیر ساخت محتواهای چند رسانه‌ای هم بسیار ارزشمند است. طبعا  این کارها باید زیر نظر عالمان برجسته صورت گیرد تا تغییر یا تحریف ناثوابی بر روی آن‌ها رخ ندهد. باید مطالب را با حفظ امانت به مخاطب و نسل جوان رساند. 
 

captcha
شماره‌های پیشین