sobhe-no.ir
1131
چهارشنبه، ۱۳ اسفند ۱۳۹۹
7
گزارش میدانی «صبح‌نو» از وضعیت کمبود روغن در بازار و رقم‌های نجومی را بخوانید

محتکران روغن نمی‌فروشند مگر با شرط و شروط

این‌ روزها شاید بسیار درباره کمبود روغن و افزایش قیمت این محصول در بازار شنیده باشید. شاید هم خودتان برای خرید یک حلب یا قوطی روغن مغازه‌های مختلف را گشته باشید که البته معمولا بی‌فایده خواهد بود. اما این روزها در بازارهای اینترنتی انگار بازار فروش روغن حسابی گرم شده است. محتکران حالا این کالا را به چند برابر نرخ مصوب و معمول در فروشگاه‌های اینترنتی به فروش می‌رسانند و البته بسیاری از مردم مجبور به خرید هستند به‌خصوص آن‌هایی که کسب‌وکارشان به‌گونه‌ای است که مجبورند روزانه یک لیتر یا بیشتر روغن مصرف کنند؛ مثل آشپزخانه‌ها و قنادی ها! البته موضوع گرانی روغن در حالی رخ داده که حدود سه سال از تخصیص ارز ۴۲۰۰تومانی به واردات روغن خام و دانه‌های روغنی می‌گذرد و قطعا گرانی آن‌ها توجیهی نداشته و سؤال‌برانگیز است. در حالی در بهمن‌۹۹، روغن جامد یک‌کیلویی ۳۰‌هزار تومان و در دی‌۹۹، ۱۹‌هزار تومان بوده است که در دی‌ماه‌۹۸، این کالای اساسی ۹‌هزار و ۸۳۰‌تومان به فروش می‌رسید، بنابراین روغن جامد یک کیلویی در طی یک سال ۲۰۵‌درصد رشد کرده است. در مورد تغییرات قیمتی روغن مایع ۹۰۰‌گرمی نیز باید گفت که این کالای اساسی طی یک سال گذشته ۶۳‌درصد رشد داشته است چراکه در بهمن‌۹۹ قیمت آن ۱۴‌هزار تومان، در دی‌۹۹، ۱۳‌هزار و ۵۰۰‌تومان و در دی‌ماه سال گذشته به قیمت ۸‌هزار و ۶۰۰‌تومان بفروش می‌رسید.

صبح نو

گزارش میدانی «صبح‌نو» از وضعیت کمبود روغن در بازار و رقم‌های نجومی را بخوانید

محتکران روغن نمی‌فروشند مگر با شرط و شروط

این‌ روزها شاید بسیار درباره کمبود روغن و افزایش قیمت این محصول در بازار شنیده باشید. شاید هم خودتان برای خرید یک حلب یا قوطی روغن مغازه‌های مختلف را گشته باشید که البته معمولا بی‌فایده خواهد بود. اما این روزها در بازارهای اینترنتی انگار بازار فروش روغن حسابی گرم شده است. محتکران حالا این کالا را به چند برابر نرخ مصوب و معمول در فروشگاه‌های اینترنتی به فروش می‌رسانند و البته بسیاری از مردم مجبور به خرید هستند به‌خصوص آن‌هایی که کسب‌وکارشان به‌گونه‌ای است که مجبورند روزانه یک لیتر یا بیشتر روغن مصرف کنند؛ مثل آشپزخانه‌ها و قنادی ها! البته موضوع گرانی روغن در حالی رخ داده که حدود سه سال از تخصیص ارز ۴۲۰۰تومانی به واردات روغن خام و دانه‌های روغنی می‌گذرد و قطعا گرانی آن‌ها توجیهی نداشته و سؤال‌برانگیز است. در حالی در بهمن‌۹۹، روغن جامد یک‌کیلویی ۳۰‌هزار تومان و در دی‌۹۹، ۱۹‌هزار تومان بوده است که در دی‌ماه‌۹۸، این کالای اساسی ۹‌هزار و ۸۳۰‌تومان به فروش می‌رسید، بنابراین روغن جامد یک کیلویی در طی یک سال ۲۰۵‌درصد رشد کرده است. در مورد تغییرات قیمتی روغن مایع ۹۰۰‌گرمی نیز باید گفت که این کالای اساسی طی یک سال گذشته ۶۳‌درصد رشد داشته است چراکه در بهمن‌۹۹ قیمت آن ۱۴‌هزار تومان، در دی‌۹۹، ۱۳‌هزار و ۵۰۰‌تومان و در دی‌ماه سال گذشته به قیمت ۸‌هزار و ۶۰۰‌تومان بفروش می‌رسید.

اواخر شهریور امسال عرضه روغن جامد در بازار کم شد و کمتر از 
یک ماه بعد نیز این مشکل برای روغن مایع ایجاد شد. مشکلات ایجاد شده در حدی بود که براساس گزارش‌های رسیده از تهران و برخی شهرستان‌ها یا به‌طور کل روغن در فروشگاه‌ها و مغازه‌ها نبود، یا با قیمت‌های بالاتر به بهانه کمیاب شدن فروخته می‌شد، یا خرید روغن منوط به خرید اقلام دیگر بود یا اینکه پس از ایستادن در صف به هر نفر تنها یک روغن فروخته می‌شد. البته از همان روزها نیز مسوولان مربوطه در این باره نظراتی مطرح و علت کمبود عرضه روغن را تحریم‌های ظالمانه، مشکلات ارزی و انتقال آن و عدم تخصیص ارز برای واردات روغن خام توسط بانک مرکزی اعلام کردند. حتی به این موضوع هم اشاره شد که به‌دلیل جو ایجاد شده در بازار برخی روغن می‌خرند و در خانه انبار می‌کنند و همین موضوع تقاضا را بالا برده است.

تخفیف به شرط خرید عمده
چند روزی است که در فروشگاه‌های اینترنتی با آگهی فروش روغن مواجه می‌شویم که البته مبلغی که برای آن در نظر گرفته شده است به مراتب چندین برابر بازار است. با چند نفر از فروشندگان این آگهی‌ها تماس گرفتیم و عنوان کردیم که آیا با قیمت کمی پایین‌تر روغن خود را می‌فروشند؟ هیچ‌کدام از فروشنده‌ها راضی به این کار نشدند. البته یکی از فروشنده‌ها گفت: «اگر به تعداد بخواهی می‌توانم مبلغ پایین‌تر برایت محاسبه کنم!» در گفت‌وگو با این فروشنده متوجه می‌شویم که اگر روغن جامد 5‌کیلویی را که 110‌هزار تومان در فروشگاه اینترنتی برای فروش گذاشته‌اند به تعداد 10‌عدد خریداری کنیم هر‌کدام 90‌هزار تومان برای ما محاسبه خواهد شد. در غیر این صورت حتی یک ریال هم از قیمت روغن کم نخواهد شد.

صاحب مغازه‌ها، نیمی از محتکران
در یک گزارش میدانی به سراغ چند سوپر‌مارکت محلی رفتیم. قفسه روغن در این سوپر‌مارکت‌ها خالی بود. صاحب سوپر مارکت به خبرنگار«صبح‌نو» می‌گوید: «نزدیک به دو هفته است که روغن نیاورده‌ایم. در این مدت خیلی از مشتری‌ها برای این کالا آمده‌اند. حتی فکر کرده‌اند داریم و نمی‌دهیم و حاضر شده‌اند مبلغ بیشتری بدهند، اما برای‌مان نمی‌آورند. درخواست هم داده‌ایم اما می گویند در بازار نیست.» او ادامه می‌دهد: «البته همان اوایل زمزمه کمبود روغن به گوش رسید خیلی از مغازه‌داران تنها در صورتی روغن 
می فروختند که جنس‌های دیگری مثل رب گوجه فرنگی و تن‌ماهی هم خریداری کنند و مردم را در فشار قرار می‌دادند.» صاحب سوپر‌مارکت در رابطه با افرادی که اقدام به احتکار روغن کرده‌اند و در فروشگاه‌های اینترنتی می‌فروشند، می‌گوید: «نیمی از این افراد همین مغازه‌داران هستند که از قدیم روغن داشتند و وقتی حرف از کمبود روغن در بازار شد، روغن‌های‌شان را به انبار بردند و دیگر نفروختند.»


در نخستین مرحله از گرانی و کمیابی روغن جامد در اواخر شهریور و به دنباله آن نایاب شدن روغن مایع در مهر ماه امسال، مسوولان امر مشکلات ارزی، عدم تخصیص ارز برای واردات روغن خام توسط بانک مرکزی و در رأس امور تحریم‌های آمریکا را عامل کمیابی، گرانی روغن مایع و جامد عنوان کردند.
اما طی هفته‌های اخیر مسوول تنظیم بازار روغن کشور یعنی شرکت بازرگانی دولتی در اطلاعیه‌ای با رنگ و بوی سیاسی علت کمیابی، گرانی روغن مایع و جامد را به تصمیم کمیسیون تلفیق بودجه سال‌۱۴۰۰ مبنی بر حذف ارز ۴۲۰۰‌تومانی و رانت ایجاد شده از این بستر اعلام کردند. شرکت‌های بازرگانی دولتی، گرانی و کمبود عرضه روغن‌های جامد و مایع در بازار را ناشی از افزایش آثار انتظارات تورمی تصمیم کمیسیون تلفیق بودجه سال آتی دانسته و معتقدند که حذف ارز دولتی فشار سنگینی بر تقاضای صنعتی و خانوار تحمیل کرده و منجر به خروج بازار از حالت تعادل شده است.
به‌دنبال اطلاعیه یک ماه قبل شرکت بازرگانی دولتی، یزدان سیف، مدیرعامل شرکت بازرگانی دولتی ایران با حضور در بخش خبری ساعت‌۲۱، به‌صراحت تصمیم کمیسیون تلفیق بودجه سال‌۱۴۰۰ مبنی بر حذف ارز دولتی را عامل افزایش انتظارات تورمی و به تبع آن افزایش تقاضای خرید روغن به‌ویژه در بخش صنعت اعلام کرد.یزدان سیف می‌گوید با گسترش خبر حذف ارز ۴۲۰۰‌تومانی احتکار روغن شروع شد. به گفته وی، از آنجایی که روغن نیمه جامد در میان خانوار و صنعت مصرف مشترک دارد و تقاضای بخش صنعت در این زمینه افزایش یافته است هم‌اکنون شاهد بیشترین کمبود در حوزه روغن نیمه جامد به نسبت سایر روغن‌ها در بازار هستیم.

عوامل نابسامانی بازار
گرانی و کمبود روغن در حالی از شهریور‌ماه معیشت مردم به‌ویژه اقشار ضعیف را تحت‌الشعاع قرار داده است که کارخانه‌های روغن با همان ظرفیت سابق مشغول به کار هستند و ارز مورد نیاز برای واردات روغن خام و دانه‌های روغنی تخصیص داده شده است.
علی‌اکبر کریمی، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس درباره آشفته‌بازار روغن‌های خوراکی می‌گوید ناهماهنگی موجود بین بانک مرکزی، وزارتخانه‌های صنعت، معدن و تجارت و جهاد کشاورزی منجر به رسوب و دپوی روغن خام در بنادر و گمرکات کشور شد، سپس بعد از تذکرات فراوان نمایندگان رییس‌جمهوری به‌ناچار دستور ترخیص چند میلیون تُن روغن خام را صادر کرد. به گفته وی، بعد از صدور دستور ترخیص رییس‌جمهوری، تحویل روغن خام به کارخانجات روغن با تأخیر چندماهه صورت گرفت، همین فرآیند تأخیر در ترخیص و تأخیر در تحویل روغن خام به کارخانجات موجب کمبود روغن و شوک قیمتی این کالا شد. عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی تقاضای کاذب و احتکار را دیگر عامل برهم‌زننده تعادل بین عرضه و تقاضای روغن، افزایش قیمت و کمبود آن در بازار اعلام کرد.
کریمی معتقد است فرآیند توزیع پاسخگوی تقاضا نبوده و منجر به نایاب شدن این کالا در شهرستان‌ها و حتی برخی نقاط تهران شده است. برای رفع ایرادات بخش توزیع روغن، وزارت صنعت، معدن و تجارت باید ضعف عملکردی خود را جبران کند. مصطفی طاهری، عضو کمیسیون تلفیق لایحه بودجه سال‌۱۴۰۰ می‌گوید: وقتی روغن خام و دانه‌های روغنی به اندازه کافی وارد کشور شده است، بنابراین ریشه گرانی و کمبود آن را باید در جای دیگری مانند قاچاق معکوس و ... دنبال کرد. به گفته وی، تنها حدود ۳۰‌درصد از ارز دولتی تخصیص یافته برای واردات کالاهای اساسی به دست مردم رسیده و ۷۰‌درصد آن نصیب رانت‌خواران شده است.

captcha
شماره‌های پیشین