گزارش «صبح‌نو» درباره تداوم اختلافات بین مدیریت شهری و دولت در محله جماران را بخوانید

دعوا به‌خاطر چند طبقه اضافه

جماران همچنان خبرساز است. این محله شمالی شهر تهران که روزگاری با حضور امام راحل؟ره؟ به تمام دنیا شناخته شد حالا در ماه‌های اخیر یکبار دیگر مورد توجه قرار گرفته که البته موضوع این روزگار، ساخت‌و‌ساز نهاد ریاست جمهوری و اختلافات پس از افشای مسائل مربوط به این ملک در محله تاریخی پایتخت است. ماجرای ساخت‌و‌ساز ریاست‌جمهوری و جلوگیری از ادامه آن توسط شهرداری تهران حالا تبدیل به موضوعی شده است تا شورای شهر تهران و دولت با تمسک به آن عملکرد یکدیگر را مورد نقد قرار دهند.

اوایل تیرماه بود که ماجرای ملک جماران در رسانه‌ها مطرح شد. چند عضو شورای شهر تهران از محل بازدید و اعلام کردند که تخلفاتی در ساخت ملک ریاست جمهوری وجود دارد. البته نهاد ریاست جمهوری هم اعلام کرد که این ملک شخصی نیست و متعلق به نهاد است. در آن زمان اگرچه عوامل اجرایی شهرداری منطقه یک و برخی اعضای شورای شهر در محل حاضر شدند و اقدام به تخریب نیم طبقه اضافه کردند اما همین موضوع تبدیل به یک دلخوری بزرگ شد؛ دلخوری ریاست جمهوری از شهردار پایتخت. نتیجه این دلخوری هم این شد که آقای پیروز حناچی که در جایگاه شهردار تهران در دوسال گذشته در جلسات هفتگی هیات دولت حاضر می‌شد دیگر اجازه ورود به این جلسات را نداشته باشد. این مساله مورد توجه رسانه‌ها نیز قرار گرفت و از دو طرف این دعوا علت اصلی غیبت شهردار در جلسات هیات دولت را جویا شدند. اگرچه پاسخ‌های دو طرف این مساله را تائید نمی‌کرد اما جواب‌ها نشان می‌داد که حناچی دیگر دور‌میزی که روحانی در رأس آن قرار گرفته، 
نمی‌نشیند.
شهردار تهران یکبار در پاسخ به چرایی غیبتش گفت: دیگر به این جلسات دعوت نمی‌شود. واعظی، مسوول دفتر رییس‌جمهوری هم در گفت‌و‌گو با رسانه‌ها گفت: شهردار تهران عضوی از هیات دولت نیست، اما ماجرای ملک جماران چه بود که موجب بروز چنین اختلافی بین هماهنگ‌ترین دولت و مدیریت شهری دو دهه اخیر شد؟

درخشش تاریخ انقلاب در شمال تهران
محله جماران به‌دلیل سکونت حضرت امام؟ره؟ و اتفاقات بزرگی که در این محدوده از شهر روی داده است واجد ارزش‌های تاریخی است. همین مساله موجب شده است تا شرایط خاص ساخت‌و‌ساز برای آن در نظر گرفته شده و به عبارت دیگر محدودیت ارتفاع ساخت در آن اجرایی شود. با توجه به همین مساله و طرح در نظر گرفته شده ساختمان‌ها در این محله دو و سه طبقه (روی سطح زمین) بیشتر نمی‌توانند ساخته شوند، اما اقدام به ساخت‌و‌ساز از سوی نهاد ریاست جمهوری و رعایت نکردن مصوبه محدودیت ارتفاع موجب بروز این اختلافات شد. بعد از این مساله برخی اعضای شورای شهر تهران نیز از تلاش‌های دولت برای رفع محدودیت ساخت‌و‌ساز محله جماران در شورای عالی شهرسازی و معماری خبر دادند. جالب اینجاست که برخی اعضای این شورا همچون وزیر کشور یا وزیر شهرسازی از خود دولت هستند. افشای این مساله موجب شد تا فشار مضاعفی بر دولت وارد شود تا این مساله در شورای عالی شهرسازی و معماری مطرح نشود. البته گفته شد که دولت نیز همزمان اقداماتی انجام داده است تا با جمع‌آوری امضا از اهالی محله جماران در اصل راه را برای اقدامات ساختمانی خود هموار کند. این موضوع نیز با واکنش شورای شهری‌ها که خود از حامیان اصلی دولت فعلی هستند مواجه شود. حسن خلیل‌آبادی، عضو شورای اسلامی شهر تهران، ری و تجریش نسبت به تلاش برای حذف محدودیت ارتفاع در منطقه جماران در صفحه شخصی خود نوشت: تلاش برای رفع محدودیت ارتفاع در منطقه جماران جفا به هویت تاریخی، فرهنگی، معنوی و طبیعی شهر است! شورای عالی شهرسازی و وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری به رسالت خود در مقابل فشارها مقاومت کنند. شورای شهر تهران، ری و تجریش کوتاه نخواهد آمد، نهاد ریاست‌جمهوری، این تذهبون؟!

چه کسی پیگیر ساخت‌و‌ساز در جماران است؟
اعضای دیگر شورای شهر چون محمد سالاری، علی اعطا، ناهید خداکرمی و زهرا نژادبهرام نیز در این زمینه مطالبی را مطرح کرده و مخالفت خود با اقدام دولت برای ساخت‌و‌ساز در جماران را اعلام کرده‌اند. اما روز گذشته هم حجت (بشیر) نظری که در بدو ورود به شورای شهر لقب جوان‌ترین عضو شورای شهر را یدک می‌کشید، در نطق شورای شهر خود از شیوه همکاری دولت با شورای شهر انتقاد کرد. وی با اشاره به برخی مشکلات تهران از جمله ازدحام جمعیت در حمل‌ونقل عمومی و فرسودگی آن گفت: انتظار داشتیم وقتی که استقرار سازمان‌ها و دستگاه‌های مختلف در پایتخت، تراکم و تردد در شهر را افزایش داده، دولت سهم خود از پایتخت بودن شهر تهران را بپردازد، اما گوش شنوایی پیدا نکردیم. این گوش گویا در دریافت مطالبات شنوا نیست، وگرنه مردم دیدند که یک انتقاد بحق و قانونی پیرامون ساخت‌‌و‌ساز در محله جماران و قطع درختان، چه واکنش‌هایی در پی داشت. نه‌فقط از حضور شهردار در جلسات هیأت دولت جلوگیری شد، بلکه تلاش شد تا محدودیت ارتفاع ساخت‌و‌ساز در این محله نیز لغو شود.
اما برخی دیگر از اعضای شورای شهر از جمله حسن رسولی نیز تندترین انتقادات خطاب به مسوول دفتر رییس‌جمهوری را داشته‌اند. او در یکی از اظهار نظرهای خود آقای محمود واعظی را مسوول اصلی ساخت‌و‌ساز در جماران و نیز ممانعت از حضور شهردار تهران در جلسات هیات دولت دانسته است. البته برخی شنیده‌ها نیز حکایت از آن دارد که دفتر رییس‌جمهوری نیز از شهردار تهران به شدت دلخور است چراکه نتوانسته جلوی انتشار سخنان اعضای شورای شهر درباره ملک جماران را بگیرد.
یکی دیگر از نکات مهم در ارتباط با ملک جماران مربوط به نامه‌16 عضو شورای شهر تهران خطاب به وزیر راه و شهرسازی است که حدود یک ماه قبل به دفتر آقای محمد اسلامی ارسال شده است. در این نامه‌16 عضو شورای شهر نسبت به لغو طرح تفصیلی ویژه محله جماران یا هرگونه رفع محدودیت ارتفاعی در ساخت‌و‌سازهای این محله ابراز نگرانی کرده بودند. جالب اینجاست که در این نامه امضای محمد سالاری، علی اعطا، زهرا نژادبهرام، سیدحسن رسولی، سیدآرش حسینی میلانی، محمدجواد حق‌شناس، سیدمحمود میرلوحی، حسن خلیل‌آبادی، مرتضی الویری، شهربانو امانی، بشیر نظری، ناهید خداکرمی، مجید فراهانی، زهرا صدراعظم نوری، سیدابراهیم امینی و افشین حبیب‌زاده دیده می‌شود اما خبری از نام آقای محسن هاشمی رفسنجانی که خود سال‌هاست در محله جماران سکونت دارد، نیست.
حالا باید دید این ارتباط شکرآب و انتقادات تند و تیز دولت و مدیریت شهری که از شهریور‌96 مدام پشت هم در می‌آمدند در یک سال باقیمانده چطور پیش خواهد رفت اما آنچه که عیان است اینکه در این کشمکش‌های سیاسی همچنان این شهروندان پایتخت‌نشین هستند که باید با مشکلاتی همچون آلودگی هوا، ترافیک، فرسودگی و کمبود ناوگان حمل‌و‌نقل عمومی و مسائل شهری دیگر دست‌و‌پنجه نرم کنند.