sobhe-no.ir
976
شنبه، ۲۸ تیر ۱۳۹۹
8
یادداشت

سردارِسرلشکر باقری بخواند ضرورت اصلاح یک تصمیم

غلامرضا بنی‌اسدیروزنامه‌نگار

نگاهی به وضعیت بازار كار در بهار‌99

نفت كرونا بر آتش بیكاری

هفته گذشته مركز آمار ایران گزارشی از وضعیت بازار كار در كشور در سه ماهه نخست امسال منتشر كرد. بررسی نتایج نشان می‌دهد کووید‌١٩ تاثیر منفی زیادی بر بازار کار کشور در فصل بهار نسبت به فصل مشابه سال قبل گذاشته است. مطابق این نتایج، جمعیت غیر‌فعال کشور افزایش و جمعیت فعال شامل شاغلان و بیکاران کشور با کاهش ملموسی مواجه شده است. نرخ فعالیت جمعیت ١٥‌ساله و بیش‌تر در بهار‌١٣٩٩ نشان می‌دهد كه صرفا 41‌درصد جمعیت در سن کار (١٥‌ساله و بیش‌تر) از نظر اقتصادی فعال بوده‌اند. همچنین نتایج نشان می‌دهد كه نرخ مشارکت اقتصادی در بین زنان نسبت به مردان و در نقاط شهری نسبت به نقاط روستایی کم‌تر بوده است. بررسی روند تغییرات نرخ مشاركت اقتصادی كل كشور نشان می‌دهد كه این شاخص، نسبت به فصل مشابه در سال قبل (بهار١٣٩٨)، 7‌/3درصد كاهش داشته است. به عبارت دیگر در فصل بهار سال جاری نسبت به فصل مشابه سال قبل حدود ٢‌میلیون نفر از بازار كار خارج شده‌اند كه بیش از ١‌میلیون و ٢٠‌هزار نفر آن را زنان و ٩٧٠‌هزار نفر آن را مردان تشكیل می‌دهند.

صبح نو

نگاهی به وضعیت بازار كار در بهار‌99

نفت كرونا بر آتش بیكاری

هفته گذشته مركز آمار ایران گزارشی از وضعیت بازار كار در كشور در سه ماهه نخست امسال منتشر كرد. بررسی نتایج نشان می‌دهد کووید‌١٩ تاثیر منفی زیادی بر بازار کار کشور در فصل بهار نسبت به فصل مشابه سال قبل گذاشته است. مطابق این نتایج، جمعیت غیر‌فعال کشور افزایش و جمعیت فعال شامل شاغلان و بیکاران کشور با کاهش ملموسی مواجه شده است. نرخ فعالیت جمعیت ١٥‌ساله و بیش‌تر در بهار‌١٣٩٩ نشان می‌دهد كه صرفا 41‌درصد جمعیت در سن کار (١٥‌ساله و بیش‌تر) از نظر اقتصادی فعال بوده‌اند. همچنین نتایج نشان می‌دهد كه نرخ مشارکت اقتصادی در بین زنان نسبت به مردان و در نقاط شهری نسبت به نقاط روستایی کم‌تر بوده است. بررسی روند تغییرات نرخ مشاركت اقتصادی كل كشور نشان می‌دهد كه این شاخص، نسبت به فصل مشابه در سال قبل (بهار١٣٩٨)، 7‌/3درصد كاهش داشته است. به عبارت دیگر در فصل بهار سال جاری نسبت به فصل مشابه سال قبل حدود ٢‌میلیون نفر از بازار كار خارج شده‌اند كه بیش از ١‌میلیون و ٢٠‌هزار نفر آن را زنان و ٩٧٠‌هزار نفر آن را مردان تشكیل می‌دهند.

بررسی نسبت اشتغال جمعیت ١٥‌ساله و بیش‌تر بیانگر آن است كه در این مدت 9‌/36درصد از جمعیت در سن كار شاغل بوده‌اند. این شاخص در بین مردان بیش‌تر از زنان و در نقاط روستایی بیش‌تر از نقاط شهری بوده است. ارزیابی این شاخص گویای آن است كه در بهار‌١٣٩٩ نسبت به بهار‌١٣٩٨، نسبت اشتغال به میزان 9‌/2درصد كاهش یافته است و در واقع در بهار سال جاری نسبت به فصل بهار سال گذشته حدود ١‌میلیون و ٥٠٠‌هزار نفر از جمعیت شاغل كاسته شده است.
با شیوع بیماری كووید‌١٩ بسیاری از كسب‌و‌كارها به حالت تعطیل یا نیمه تعطیل درآمدند و به‌عبارت دیگر در ماه‌های اخیر بازار كار نه تنها در كشور ما بلكه در كل جهان متاثر از این بحران بوده است كه به طرق مختلف این اثرات نمود پیدا كرده‌اند، بررسی نتایج طرح آمارگیری نیروی كار نشان می‌دهد این بیماری بازار اشتغال ایران را به شدت تحت تاثیر قرار داده است. اشتغال در بازار كار ایران تنوع زیادی دارد؛ از اشتغال پاره‌وقت، موقتی، كاركن فامیلی بدون مزد و غیررسمی و غیرمتشكل گرفته تا قراردادهای كاری كوتاه‌مدت. همچنین درصدی از شاغلین كشور از ثبات و دوام كمتری برخوردار بوده‌اند. در نتیجه، در شرایطی نظیر شیوع بیماری كرونا كه در همه كشورها بر اقتصاد و بازار كار تأثیرات قابل توجهی گذاشته، این دسته از شاغلان، یا به جمعیت بیكار اضافه شده‌اند و یا در مواردی كه اشتغال افراد از اولویت كمتری در معیشت خانوار برخوردار بوده، به جمعیت غیرفعال افزوده شده‌اند. گزارش امروز به بررسی وضعیت بازار كار در بهاری كه گذشت می‌پردازد.

كاهش ساعت كار
بررسی جمعیت شاغل به تفكیك ساعت كار در بهار‌١٣٩٩ گویای آن است كه حجم ساعت كار انجام شده در طول یك هفته مرجع توسط جمعیت شاغل نسبت به فصل مشابه سال‌١٣٩٨ بیش از ١٩٥‌میلیون نفر ساعت كاهش یافته است و از یك میلیارد و ١٢١‌میلیون نفر-ساعت به ٩٢٦میلیون نفر-ساعت در دوره مورد بررسی رسیده است. همچنین متوسط ساعات كار هفتگی نیز در این فصل نسبت به فصل مشابه سال قبل با كاهش محسوسی مواجه شده است و از 8/45ساعت در هفته در بهار‌١٣٩٨ به 4‌/40ساعت در هفته برای هر نفر شاغل در بهار امسال رسیده است كه حاكی از كاهش محسوس ساعت كار انجام شده توسط جمعیت شاغل در فصل بهار‌١٣٩٩ است. 
به‌طور كلی، 1‌/56درصد از جمعیت شاغل، ٤٤‌ساعت و بیشتر و 7‌/36درصد كمتر از ٤٤‌ساعت در هفته مرجع كار كرده‌اند و 2‌/7درصد نیز در هفته مرجع موقتاً در سركار خود حاضر نبوده‌اند.

بخش خدمات با بیشترین نیروی كار
بررسی اشتغال در بخش‌های عمده اقتصادی نشان می‌دهد كه بخش خدمات با 7‌/49درصد بیشترین سهم اشتغال را به خود اختصاص داده است كه بخش‌های صنعت با 8/31 و كشاورزی با 6‌/18درصد در رتبه‌های بعدی قرار دارند. سهم شاغلان بخش کشاورزی در بهار‌١٣٩٩ نسبت به فصل مشابه سال قبل3/0‌درصد کاهش و سهم شاغلان بخش صنعت 3‌/0 درصد و سهم شاغلان بخش خدمات 1‌/0درصد افزایش داشته است. با نگاهی به جمعیت شاغل مشاهده می‌شود، جمعیت شاغل بخش كشاورزی بیش از ٣٦٥‌هزار نفر یعنی 8‌/7 درصد نسبت به بهار سال گذشته كاهش یافته است. همچنین بررسی جمعیت بخش‌های صنعت و خدمات نیز نشان می‌دهد جمعیت بخش‌های مذكور در بهار‌١٣٩٩ نسبت به بهار‌١٣٩٨ به ترتیب به میزان ٤٠٢‌هزار نفر معادل 2/5درصد و ٧٣٣‌هزار نفر معادل ٦‌درصد كاهش یافته‌اند.  اگر بخواهیم به صورت دقیق‌تر بگوییم، به‌طور كلی از ٢٠‌گروه فعالیت‌های عمده اقتصادی، فقط پنج ‌گروه فعالیتی با افزایش جمعیت شاغل در بهار‌١٣٩٩ نسبت به بهار١٣٩٨ مواجه شده‌اند و سایر گروه‌های فعالیتی كاهش شاغلان را در دوره مورد بررسی تجربه كرده‌اند. لازم به ذكر است كه بیشترین میزان افزایش جمعیت شاغل مربوط به گروه سلامت انسان و مددكاری اجتماعی است كه این نیز خود شاهدی بر تأثیر بیماری كووید‌١٩ بر بازار كار كشور در دوره مذكور است. بیشترین كاهش نیز مربوط به رشته فعالیت‌های كشاورزی، صنعت-ساخت، عمده‌فروشی و خرده‌فروشی، حمل‌و‌نقل، آموزش، هتل و رستوران است.

آمار جمعیت غیرفعال
جمعیت غیرفعال نشان می‌دهد، چه تعداد از جمعیت در سن كار، خارج از بازار كار هستند. در بهار‌١٣٩٩ بیش از ٣٦‌میلیون و ٧٠٠‌هزار نفر از جمعیت در سن كار، خارج از بازار كار بوده‌اند كه در مقایسه با فصل مشابه سال قبل به میزان ٢‌میلیون و ٧٦٠‌هزار نفر به جمعیت غیر‌فعال افزوده شده است. از این میزان در حدود ١‌میلیون و ٣٠٠‌هزار نفر مردان و بیش از ١‌میلیون و ٤٦٠‌هزار نفر از زنان در فصل بهار‌١٣٩٩ نسبت به فصل مشابه سال قبل به جمعیت غیرفعال اضافه شده است. نتایج این بررسی نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از این میزان افزایش در جمعیت غیرفعال مربوط به افزایش جمعیت زنان خانه‌دار با رقم یك میلیون و ٧٢‌هزار نفر بوده و ٥٠٩‌هزار نفر نیز به جمعیت دارای درآمد بدون كار افزوده شده كه ٤٣٠‌هزار نفر آن مربوط به مردان بوده است. نكته حائز اهمیت در بررسی آمارهای جریان نیروی كار در بهار‌١٣٩٩ این است كه مهم‌ترین جابه‌جایی و تغییر وضع فعالیت، از بیكار به غیرفعال و از شاغل به غیرفعال بوده است و در قیاس با فصول قبلی، غیرفعالانی كه كماكان در این فاصله در وضعیت غیرفعال مانده‌اند افزایش یافته است. بررسی وضعیت نیروی كار نیز حاكی از آن است كه در فصل بهار‌١٣٩٩ نسبت به فصل مشابه سال قبل، وضع فعالیت 8‌/14درصد از افراد شاغل به غیرفعال تغییر یافته و 2‌/37درصد از افراد بیکار جویای كار نیز در همین مدت از بازار كار خارج شده‌اند.6‌/93درصد از افراد غیرفعال نیز طی این مدت در همان وضعیت غیرفعال باقی مانده‌اند.

 تغییرات نرخ بیكاری
در فصل بهار امسال نسبت به فصل مشابه سال قبل حدود ٢‌میلیون نفر از بازار كار خارج شده‌اند كه بیش از ١‌میلیون و ٢٠‌هزار نفر آن را زنان و ٩٧٠‌هزار نفر آن را مردان تشكیل می‌دهند.
بررسی نرخ بیکاری جمعیت ١٥‌ساله و بیش‌تر نشان می‌دهد كه 8‌/9درصد از جمعیت فعال، بیکار بوده‌اند. بر همین اساس نیز نرخ بیکاری در بین زنان نسبت به مردان و در نقاط شهری نسبت به نقاط روستایی بیش‌تر بوده است. بررسی روند تغییرات نرخ بیكاری كل كشور نشان می‌دهد كه این شاخص، نسبت به فصل مشابه در سال قبل (بهار‌١٣٩٨)، 1‌/1 واحد درصد كاهش داشته است.
بررسی نرخ بیکاری جوانان ٢٤-١٥‌ساله نیز حاکی از آن است كه5/24‌درصد از جمعیت فعال این گروه سنی بیکار بوده‌اند. این شاخص در بین زنان نسبت به مردان و در نقاط شهری نسبت به نقاط روستایی بیش‌تر بوده است. بررسی روند تغییـرات نرخ بیكاری جوانان ٢٤-١٥‌ساله كل كشور نشان می‌دهد كه این شاخص نسبت به فصل مشابه در سال گذشته 0/2درصد کاهش یافته است.

captcha
شماره‌های پیشین