766
شنبه، ۲۶ مرداد ۱۳۹۸
6
نکته

نسلی آگاه‌تر در راه است

مهدیه سادات شاهمرادی خبرنگار گروه زندگی

«صبح‌نو» از روند کنارگذاشتن کارت‌های سوخت و احیای دوباره آن‌ها از سوی دولت گزارش می‌دهد

سرمایه سوخته

با اجرای طرح سهمیه‌بندی کارت‌های سوخت در سال 86، میزان مصرف سوخت در کشور روند نزولی پیدا کرد و مصرف کشور از 65 میلیون لیتر در روز هم کمتر شد اما از سال 94 که استفاده از این کارت‌ها کنار گذاشته شد، مصرف روزانه بنزین به بیش از 80 میلیون لیتر در روز رسید. بااین حال آقای بیژن نامدار زنگنه، وزیر نفت هیچ‌گاه دلیل قانع‌کننده‌ای برای حذف کارت‌های سوخت عنوان نکرد؛ اما سوالی که این روزها مطرح می‌شود این است که اگر برای حذف کارت‌های سوخت دلایل منطقی وجود داشت، پس چرا بار دیگر این طرح را اجرا کردند و برای دولت و مردم میلیاردها تومان هزینه‌تراشی شد؟

صبح نو

«صبح‌نو» از روند کنارگذاشتن کارت‌های سوخت و احیای دوباره آن‌ها از سوی دولت گزارش می‌دهد

سرمایه سوخته

با اجرای طرح سهمیه‌بندی کارت‌های سوخت در سال 86، میزان مصرف سوخت در کشور روند نزولی پیدا کرد و مصرف کشور از 65 میلیون لیتر در روز هم کمتر شد اما از سال 94 که استفاده از این کارت‌ها کنار گذاشته شد، مصرف روزانه بنزین به بیش از 80 میلیون لیتر در روز رسید. بااین حال آقای بیژن نامدار زنگنه، وزیر نفت هیچ‌گاه دلیل قانع‌کننده‌ای برای حذف کارت‌های سوخت عنوان نکرد؛ اما سوالی که این روزها مطرح می‌شود این است که اگر برای حذف کارت‌های سوخت دلایل منطقی وجود داشت، پس چرا بار دیگر این طرح را اجرا کردند و برای دولت و مردم میلیاردها تومان هزینه‌تراشی شد؟

حدود چهار سال قبل کارت سوخت به دستور بیژن زنگنه، وزیر نفت دولت یازدهم و پس از موافقت مجلس حذف شد. بسیاری از کارشناسان تک‌نرخی شدن بنزین را دلیل این موضوع می‌دانستند، اما زنگنه درباره چرایی حذف کارت‌های سوخت به خبرنگاران پاسخی عجیب داد. زنگنه در آن روزها گفت: «به کاری که در هیچ جای دنیا انجام نمی‌شود و ما آن را انجام دهیم باید شک کرد.» پس از سه سال، پاییز سال گذشته دوباره زنگنه استفاده از کارت‌های سوخت را مطرح کرد و این طرح در مجلس رأی آورد و سرانجام از سه‌شنبه هفته گذشته استفاده از کارت‌های سوخت برای خودروها در سراسر کشور اجباری شد. با این وجود هنوز بسیاری از مردم کارت‌های خود را دریافت نکرده‌اند و در ادارات پست سرگردانند. 

سرگردانی مردم در ادارات پست
 این روزها مردم در ادارات پست سرگردانند به‌طوری‌که وزارت نفت اعلام کرده که بیش از 700هزار کارت سوخت به خانه‌ها رفته و برگشت خورده‌اند. مردم زیادی حالا در ادارات پست سرگردان پیدا کردن کارت سوخت شخصی خود هستند. اداره پست هم اعلام کرده است که متقاضیانی که تاکنون موفق به دریافت کارت سوخت خود نشده‌اند باید به‌منظور پیشگیری از سرگردانی در دفاتر پستی ابتدا با ارسال VIN خودرو به سامانه پیامکی ۱۱۰۱۲۰۲۰۴۰ ، تماس با کد خدماتی ۹۶۲۷ یا مراجعه به دفاتر پلیس +۱۰ و سایت epolice.ir  نسبت به دریافت شناسه پستی کارت خود اقدام کنند. البته سخنگوی شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران اعلام کرده که کارت سوخت جایگاه‌داران تا اطلاع ‌ثانوی برای سوخت‌گیری افرادی که کارت سوخت‌ المثنی ثبت‌نام کرده‌اند و هنوز کارت سوخت خود را دریافت نکرده‌اند، موجود است و می‌توانند با استفاده از کارت جایگاه‌داران سوخت‌گیری کنند، اما موجود بودن کارت سوخت جایگاه‌داران به‌مدت محدود و تا اطلاع ‌ثانوی ادامه خواهد داشت.

احیای کارت سوخت برای جلوگیری از قاچاق
اگرچه اجرای کارت سوخت در دولت قبلی توانست تا حدود زیادی صرفه‌جویی را در مردم فرهنگ سازی کند اما کمی بعد از روی کار آمدن زنگنه و پس از تک‌نرخی شدن قیمت بنزین، کارت‌های سوخت کنار رفت. بنزین در ایران در مقایسه با سایر کشورها به نرخ ارزان‌تری به فروش می‌رسد و همین موضوع سبب شده تا قاچاق آن به کشورهای همسایه سودمند باشد به‌طوری که آمارهای اخیر نشان می‌دهد قاچاق سوخت بر اساس آمارهای غیررسمی، روزانه حدود 100 میلیارد تومان به اقتصاد کشور خسارت می‌رساند و روزانه 10 تا 20 میلیون لیتر بنزین از کشور قاچاق می‌شود؛ همین موضوع بهانه‌ای شد تا زنگنه به اهمیت وجود این کارت‌ها پی برده و استفاده مجدد از آن‌ها را مطرح کند. پس از آنکه احیای دوباره کارت‌های سوخت مطرح شد؛ زنگنه، وزیر نفت اعلام کرد که دولت و این وزارتخانه قصد افزایش قیمت بنزین را ندارند و احیای کارت سوخت فقط با هدف جلوگیری از قاچاق سوخت مطرح شده تا میزان خروجی بنزین از کشور کاهش یابد.

چرا سهمیه‌بندی بنزین حذف شد؟
کارت‌های سوخت از ابتدا هم با هدف جلوگیری از قاچاق سوخت و افزایش تدریجی و پلکانی نرخ آن و فرهنگ‌سازی در نحوه مصرف بنزین ابداع شدند؛ اما دولت و وزیر نفت هرگز درباره حذف این کارت‌ها در سال‌94 دلایل درستی ارائه نکردند چرا که این سؤال همواره مطرح است که اگر حذف کارت‌های سوخت دلایل منطقی داشت، پس چرا مجدداً آن را احیا کردند که حالا برای احیای مجدد آن میلیاردها تومان دولت و مردم متحمل هزینه شده‌اند به‌طوری‌که زنگنه می‌گوید وزارت نفت روزانه 50 هزار کارت سوخت جدید صادر می‌کند تا طرح استفاده از کارت سوخت تکمیل شود. از طرفی دیگر اخیراً آقای اصغر ابراهیمی‌اصل، معاون سابق وزارت نفت در این خصوص گفته است که حذف کارت‌های سوخت حدود 34 هزار میلیارد تومان خسارت به بار آورده است. ابراهیمی گفته است: «میزان واردات بنزین روزانه در کشور در فاصله زمانی 92 تا 98 به‌دلیل حذف کارت سوخت 8.8 میلیون لیتر بوده که بابت این مقدار واردات بنزین به کشور 8 میلیارد دلار ارز پرداخت شده که با محاسبه دلار 4200 تومانی، رقم پرداخت‌شده حدود 34 هزار میلیارد تومان بوده است.» حالا این رقم را اگر کنار هزینه‌ای که دولت و مردم بابت احیای دوباره کارت‌های سوخت می‌پردازند، بگذاریم، به رقمی نجومی خواهیم رسید؛ رقمی که دولت و مردم به‌دلیل سیاست‌های غلط و استراتژی‌های نادرست مسوولان امر متحمل شد‌ه‌اند.

چقدر بنزین مصرف می‌کردیم؟‌ 
چقدر مصرف می‌کنیم؟
مکانیسم کارت سوخت با سهمیه‌بندی، روشی غیر‌مالی برای مهار تقاضاست. لزوم استفاده از کارت سوخت شخصی در جایگاه‌ها به همراه سهمیه‌بندی و تعیین قیمت دوم برای مصارف بیش از سهمیه، راه‌حل تجربه‌شده‌ای برای کاهش مصرف است به‌طوری‌که استفاده از این روش در سال ۱۳۸۶ مصرف بنزین را به شدت کاهش داد و مصرف بنزین از روزانه ۷۳/۶ میلیون لیتر در سال ۱۳۸۵ به روزانه ۶۴/۵ میلیون لیتر در سال ۱۳۸۶ و کمتر از ۶۰ میلیون لیتر در سال ۱۳۹۰ رسید.  

captcha
شماره‌های پیشین