736
چهارشنبه، ۱۲ تیر ۱۳۹۸
15
گفت‌وگوی «صبح‌نو» با اوگور گالن، خالق مونتاژهایی از جنگ و صلح

نمونه‌ای واقعی از هنر جهانی

این روزها مونتاژهای دیجیتالی که زندگی در آرامش را با زندگی در جنگ و سختی ترکیب کرده‌اند، در فضای مجازی دست‌به‌دست می‌شود. اوگور گالن، خالق این تصاویر، می‌گوید دغدغه اصلی‌اش جنگ و صلح است و شاید به‌همین‌دلیل، بیننده آثار او عمیقا به تفکر در مقایسه این دو مسأله انسانی وادار می‌شود.

صبح نو

گفت‌وگوی «صبح‌نو» با اوگور گالن، خالق مونتاژهایی از جنگ و صلح

نمونه‌ای واقعی از هنر جهانی

این روزها مونتاژهای دیجیتالی که زندگی در آرامش را با زندگی در جنگ و سختی ترکیب کرده‌اند، در فضای مجازی دست‌به‌دست می‌شود. اوگور گالن، خالق این تصاویر، می‌گوید دغدغه اصلی‌اش جنگ و صلح است و شاید به‌همین‌دلیل، بیننده آثار او عمیقا به تفکر در مقایسه این دو مسأله انسانی وادار می‌شود.

وقتی موج ایده‌ای با بیان هنرمندانه بیش از 50 نشریه را از جای‌جای جهان از زبان‌های ترکی، عربی و روسی گرفته تا انگلیسی، فرانسوی، اسپانیایی، یونانی و چینی برمی‌دارد، آن وقت به‌سادگی می‌توان ادعا کرد که هنری در مقیاس جهانی خلق شده و مخاطبان آن از سراسر جهان درگیر محتوای مدنظر خالق آن آثار شده‌اند. شاید سالیان درازی است که از این مفهوم «هنر جهانی» فاصله گرفته‌ایم و بسنده‌کردن به بازتاب‌های چند گالری فرانسوی، معنای جهانی‌بودن را در نظر ما تغییر داده است. 

آیلان می‌توانست غرق نشود
اوگور گالن، هنرمند اهل ترکیه، هنوز در چنین جهانی زندگی می‌کند و حساسیت شاخک‌های هنری‌اش به دغدغه‌های مردم جهان کاهش نیافته است. گالن در گفت‌وگو با روزنامه «صبح‌نو» می‌گوید کارش را از سال 2015 شروع کرده، یعنی درست در همان سال‌هایی که زندگی جمعیت درخورتوجهی از کشورهای جهان، به‌ویژه منطقه غرب آسیا، با مصائبی جدید از جنس جنگ‌های خانگی گره خورده بود. محتوای نخستین اثر او کاملا گویای همین مسأله است. گالن در‌این‌باره توضیح می‌دهد: «نخستین موضوعم درباره کودکی به‌نام «آیلان» بود که غرق شد».

واقع‌گرایی و استفاده از عکس‌های خبری
ایده اصلی آثار گالن که اغلب آن‌ها را روی صفحه اینستاگرام خودش می‌توان مشاهده کرد، بر مقایسه زندگی در وضعیت جنگی و مصائب ناشی از آن با زندگی در صلح و آرامش استوار است؛ اما قطعات مونتاژهای هنرمندانه‌اش را از عکس‌های خبری می‌گیرد. گالن به «صبح‌نو» می‌گوید از سال 2016 در حال کار روی همین روشی است که به‌عنوان سبک ویژه او شناخته می‌شود. او در پاسخ به این پرسش که متریال موردنظر برای ساخت آثارش را از کجا فراهم می‌کند، توضیح می‌دهد: «عکس‌ها را از پایگاه‌های خبری و خبرگزاری‌ها پیدا می‌کنم. خودم عکاس نیستم؛ بلکه هنرمند دیجیتالی هستم و کارهایم را با مونتاژ عکس‌ها انجام می‌دهم». اینکه کدام جنس از عکس‌های خبری برای ایده آثار گالن به‌کار می‌آیند، نکته‌ای است که او این‌طور بدان پاسخ می‌دهد: «من از تصاویری استفاده می‌کنم که عکاسان خبری در موقعیت‌های دشوار، پرخطر و حساس ثبت کرده‌اند». بخشی از گیرایی آثار گالن هم به همین انتخاب‌ها بازمی‌گردد. تصاویری آشنا و واقعی که اغلب در فضای مجازی پربازدید بوده‌اند، حالا در ترکیب با یکدیگر محتوایی جدید می‌سازند که در نظر بیننده، جدید و معنی‌ساز جلوه می‌کنند.

جنگ برای ظالمان آسان‌ترین گزینه است
 خلاصه‌شدن سبک و محتوای اثر در جهت جنگ و صلح، ویژگی دیگر آثار گالن است. او درباره اینکه چرا بر این شکل از مقایسه تمرکز کرده، بیان می‌کند: «به‌نظرم جنگ آسان‌ترین راه است. مهم این است که صلح را ایجاد و حفظ کنیم». گالن درباره آثار و تبعات جنگ می‌افزاید: «آن‌هایی که تصمیم می‌گیرند جنگ راه بیندازند، هزینه‌اش را نمی‌پردازند. این شهروندان کشورها هستند که هزینه‌اش را پرداخت می‌کنند؛ آن‌هم با جان خودشان یا کسانی که دوست‌شان دارند. فکر می‌کنم این هزینه تاکنون به جوامع زیادی تحمیل شده و در‌عین‌حال می‌دانم زنده نگه‌داشتن آدم‌ها مقدس‌تر است تا کشتن آن‌ها». این قبیل دغدغه‌های انسانی همیشه قدرتش را دارند که آثار هنرمندان را پرمخاطب و حتی جاودان کنند.

جنگ برای مظلومان، تنها گزینه است
گالن درباره اینکه جنگ برای طرف‌های مظلوم آن چه معنایی می‌تواند داشته باشد، حرف‌های دیگری دارد. او در‌این‌باره می‌افزاید: «البته، وقتی از همه راه‌ها ناامید شده باشی، جنگ می‌تواند یکی از گزینه‌ها باشد؛ اما قطعا آخرین انتخاب است. جنگ ابزاری برای ایجاد صلح است، نه راهی برای نابودی کشورها و ملت‌ها». از همین‌جاست که می‌توان رگه‌های مقاومت را در برخی تصاویر گالن پیدا کرد. طعنه به جنگ‌افروزان و آسیب‌های زنان و کودکان و حیوانات و طبیعت، ازجمله مضامین پربسامد در آثار گالن است. او درادامه می‌افزاید: «من جنگ را تجربه نکرده‌ام؛ اما خیلی برایم سخت نیست که بفهمم چقدر می‌تواند برای انسان‌ها سنگین و دشوار باشد». گالن درادامه گفت‌وگو با «صبح‌نو»، از عبارت «صلح در وطن، صلح در جهان»، شعار پایه‌گذار ترکیه مدرن، مصطفی کمال آتاتورک، یاد می‌کند و آن را نکته‌ای مهم در دستیابی به صلح جهانی ارزیابی و اظهار می‌کند: «این جمله خیلی مهم است و من هم بسیار آن را دوست دارم و برای همه آرزوی آینده‌ای پر از صلح می‌کنم».

جهل و تعصب، برهم‌زننده صلح
آثار گالن نشان می‌دهد او موضوعاتش را فقط به جنگ محدود نمی‌کند و مسأله تبعیض‌های نژادی و دینی، به‌ویژه مهاجرت، از دیگر موضوعاتی هستند که به‌روشنی ذهن خالق این مونتاژهای دیجیتالی را به خود مشغول کرده‌اند. عکس‌های خبری که او از اتفاقات مهم روز دنیا برمی‌گزیند، باعث شده به مسائل منطقه‌ای خاص محدود نشود و از مبارزان فلسطینی تا جنگجویان آفریقایی و از قانون ترامپ مبنی بر ممنوعیت مهاجرت از آمریکای‌جنوبی تا درگیری‌های هند را در تصاویرش مدنظر قرار دهد. گالن در پاسخ به پرسش «صبح‌نو» درباره اینکه آیا وضعیت سال‌های اخیر منطقه و حضور داعش بر ایده آثارش تأثیر گذاشته یا خیر، می‌گوید: «به‌نظرم در دشوارترین جغرافیای جهان زندگی می‌کنیم. واقعیت این است که مردم از وقایع منطقه متأثر شده‌اند. ترکیه به‌تنهایی چهارمیلیون مهاجر دارد؛ اما فکر می‌کنم داعش و بنیادگرایی‌هایی شبیه آن، از جهل و تعصب ریشه گرفته‌اند». خالق این آثار راه برون‌رفت از وضعیت فعلی منطقه را منحصر در تربیت نسلی جدید می‌داند و می‌افزاید: «اگر می‌خواهیم آینده پر از صلح و آرامشی داشته باشیم، باید نسلی باسواد، آزاد و جوانمرد پرورش دهیم».

captcha
شماره‌های پیشین