728
شنبه، ۰۱ تیر ۱۳۹۸
2
حجت‌الاسلام حاج‌علی‌اکبری:

کشورهای منطقه سامانه‌های دفاعی‌شان را از ایران بخرند

فرمانده نیروی هوا فضای سپاه در رونمایی از لاشه پهپاد «گلوبال هاوک» از رهگیری هواپیمای جاسوسی P-8 با 35 سرنشین خبرداد که ایران آن را سرنگون نکرد

خشم شب ایرانی

نخستین ساعات بامداد روز پنجشنبه ۳۰خرداد، یک فروند پهپاد جاسوسی آمریکا به‌نام «گلوبال هاوک» (Global Hawk) پس از تجاوز به حریم سرزمینی جمهوری اسلامی ایران در منطقه روبه‌روی کوه مبارک استان هرمزگان، هدف آتش پدافند نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی قرار گرفت و سرنگون شد. این رخداد تاریخی می‌توانست ده‌ها کشته روی دست آمریکایی‌ها بگذارد؛ اما بنابر اظهارات سردار حاجی‌زاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه، ایران از هدف‌قراردادن هواپیمای جاسوسی دیگری خودداری کرد که همراه گلوبال هایک بود و 35 سرنشین داشت. ساقط‌کردن این پهپاد غول‌پیکر آمریکایی ناخودآگاه ما را به‌یاد «جانور قندهار» یا همان پهپاد «آر کیو 170» انداخت که هشت سال پیش سپاه پاسداران آن را شکار کرد.

صبح نو

فرمانده نیروی هوا فضای سپاه در رونمایی از لاشه پهپاد «گلوبال هاوک» از رهگیری هواپیمای جاسوسی P-8 با 35 سرنشین خبرداد که ایران آن را سرنگون نکرد

خشم شب ایرانی

نخستین ساعات بامداد روز پنجشنبه ۳۰خرداد، یک فروند پهپاد جاسوسی آمریکا به‌نام «گلوبال هاوک» (Global Hawk) پس از تجاوز به حریم سرزمینی جمهوری اسلامی ایران در منطقه روبه‌روی کوه مبارک استان هرمزگان، هدف آتش پدافند نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی قرار گرفت و سرنگون شد. این رخداد تاریخی می‌توانست ده‌ها کشته روی دست آمریکایی‌ها بگذارد؛ اما بنابر اظهارات سردار حاجی‌زاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه، ایران از هدف‌قراردادن هواپیمای جاسوسی دیگری خودداری کرد که همراه گلوبال هایک بود و 35 سرنشین داشت. ساقط‌کردن این پهپاد غول‌پیکر آمریکایی ناخودآگاه ما را به‌یاد «جانور قندهار» یا همان پهپاد «آر کیو 170» انداخت که هشت سال پیش سپاه پاسداران آن را شکار کرد.

حماسه «سوم خرداد»
پدافند دفاعی که پهپاد گلوبال هاوک را نشانه گرفت و منهدم کرد، «سوم خرداد» نام دارد که در اردیبهشت1393 رونمایی شد. «سوم خرداد» سامانه موشکی پدافندی است که بردی معادل 50 کیلومتر دارد و می‌تواند اهداف در 
برد کوتاه و متوسط را مورد اصابت قرار دهد و منهدم کند. این سامانه تماما مستقل است؛ به این معنا که تمامی امور یعنی شناسایی، رهگیری، تعقیب و درگیری با هدف مدنظر از روی همین یک سامانه انجام می‌شود که خود به کاهش حجم یگان‌ها و نفرات کمک می‌کند و شناسایی محل استقرار آن‌ها به‌دلیل تحرک و جابه‌جایی سریع برای دشمن بسیار مشکل است. 
«سوم خرداد» می‌تواند همزمان چهار هدف را رهگیری و هشت موشک را شلیک کنید. این سامانه تدافعی درمجموع به‌طور مستقل فرایند شناسایی، رهگیری، تعقیب و درگیری با اهداف را تا لحظه انهدام انجام می‌دهد و درواقع، به‌صورت «شلیک کن، فراموش کن» عمل می‌کند. در این تاکتیک که به‌نوعی برای استراتژی نبرد ناهمتراز ایده‌آل است، دسته‌های چندتایی از این سامانه را در نقاط مختلف مستقر و اهداف پرنده را غافلگیر می‌کنند. رادار سامانه «سوم خرداد» توان اسکن بسیار سریع در فضای اطراف خود را دارد و در کسری از ثانیه، توانایی جهش فرکانسی بین 500 تا برخی موارد 1000 فرکانس را دارد و دربرابر جنگ الکترونیک دشمن، از توانایی مقاومت بسیار زیادی برخوردار است. سامانه «سوم خرداد» می‌تواند انواع جنگنده‌ها، بمب‌افکن‌ها، موشک‌های کروز و... را مورد اصابت قرار دهد و ارتفاعی معادل 25 تا 75هزار متر را زیرپوشش قرار دهد. 
درمجموع، سامانه پدافند موشکی «سوم خرداد» سیستمی پیشرفته در برد کوتاه و متوسط است که می‌تواند انواع پرنده‌ها را در برد 50 کیلومتر و ارتفاع تا 75هزار متر رهگیری و منهدم و جنگنده‌های آمریکایی را درصورت تعرض نابود کند. سامانه‌های پدافندی جمهوری اسلامی ایران در گذشته نیز آزمون خود را درزمینه مقابله با تجاوز‌های ایالات متحده آمریکا به‌خوبی پس داده‌اند و مثال بارز آن انهدام «هرمس 450» اسرائیل و شکار پرنده جاسوسی آمریکا در سال‌های گذشته بود. 

عقاب جهانی در شکار ایران
پهپادی که سامانه پدافندی کشورمان آن را هدف قرار داد، «گلوبال هاوک» نام داشت؛ پدافند 200میلیون‌دلاری آمریکایی‌ها که لقبش «عقاب جهانی» یا «جاروبرقی اطلاعات» است. پهپاد گلوبال هاوک محصول شرکت نورثروپ-گرومن آمریکا با نام اختصاری RQ-4 است که نیروی هوایی و دریایی ایالات متحده آمریکا از آن به‌منظور اجرای عملیات‌های جاسوسی و شناسایی استفاده می‌کند. اقدام ایران در ردگیری و ساقط‌کردن این پهپاد به‌قدری حیرت‌انگیز بود که کارشناس شبکه «بی‌بی‌سی» در رثای آن گفت: «هیچ کسی فکر نمی‌کرد سرنوشت پهپاد جاسوسی آمریکا این‌گونه رقم بخورد؛ پهپادی که تقریبا امن است و مدرن‌ترین و آخرین تکنولوژی را دارد و هیچ‌وقت نمی‌شود آن را زد. همین که طرف ایرانی توانسته این پهپاد را بزند، به‌نظرم معادلات را برای ایران و آمریکا خیلی برهم خواهد زد». درادامه، به برخی از مشخصات عجیب پهپاد گلوبال اشاره می‌کنیم. 
برد عملیاتی این پهپاد حدود ۱۲هزار و ۳۰۰ ناتیکال مایل (بیش از ۲۲هزار کیلومتر) است و می‌تواند در تمام شرایط آب‌وهوایی مأموریت انجام دهد. براساس اطلاعات منتشر‌شده شرکت سازنده این پهپاد، ازجمله ویژگی‌های بارز آن، مداومت پروازی زیاد (بیش از ۳۲ ساعت بدون سوختگیری) در ارتفاع پروازی درخورتوجه (۶۰هزار پا، یعنی معادل با ۱۸ کیلومتر از سطح زمین) برای انجام مأموریت اصلی خود، یعنی تصویربرداری و نقشه‌برداری آنلاین مناطق وسیع به‌وسیله دوربین‌ها و سنسورهای مختلف است؛ به‌طوری‌که قادر است محوطه‌ای به مساحت ۱۰۰هزار کیلومترمربع را در یک روز اسکن و نقشه‌برداری کند و اطلاعات خود را با استفاده از تجهیزات ارتباطی با سرعت ۵۰ مگابایت‌بر‌ثانیه ارسال کند.
بیشترین وزن این پهپاد در هنگام برخاستن کمی بیشتر از 5/14 تن است که می‌تواند محموله‌هایی تا وزن ۱۳۶۰ کیلوگرم را با خود حمل کند. بدنه این پهپاد از جنس آلومینیوم است و بدنه آن نیز به‌گونه‌ای طراحی شده تا از سطح مقطع راداری آن کاسته شود. افزون‌براین، پهپاد مذکور مجهز به سیستم گرمایش سوخت است که به پرواز آن در ارتفاع بالا کمک خواهد کرد. گلوبال هاوک را می‌توان ازجمله تسلیحات گران‌قیمت ارتش آمریکا برشمرد؛ چون قیمت هر فروند از این پهپاد، با احتساب هزینه‌های عملیاتی و نگهداری، به بیش از ۲۲۰میلیون دلار می‌رسد و از این حیث، یکی از گران‌ترین پهپادهای آمریکایی محسوب می‌شود.

پذیرش شکست از ایران 
ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، جزء اولین چهره‌هایی بود که انتظار می‌رفت درباره حادثه رخ داده، از خود واکنش نشان بدهد. او ساعاتی پس از اعلام رسمی خبر سقوط پهپاد گلوبال هاوک، در جریان دیدارش با جاستین ترودو، نخست‌وزیری کانادا، در کاخ‌سفید، با طرح این ادعا که پهپاد مزبور در آب‌های بین‌المللی بود و این مسأله مستند شده، از «اشتباه بزرگ ایران» در ساقط‌کردن آن 
سخن گفت. 
ترامپ ساعاتی پس از این اظهارات، در توییتی ضمن عقب‌نشینی از ادعاهای قبلی خود نوشت: «آن‌ها مرتکب اشتباه شدند، فکر می‌کنم یک ژنرال یا یک نفر بوده که مرتکب اشتباه شده است. خوشبختانه آن هواپیما غیرمسلح بود و سرنشینی نداشت. آن پهپاد به‌روشنی برفراز آب‌های بین‌المللی بود. باورش برایم سخت است که کسی عمدا این کار را کرده باشد». درمقابل، بیل اوربان، سخنگوی ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام)، در اظهاراتی مدعی شد: «ما ارتباط‌مان را با پهپادی که قصد داشت وارد حریم هوایی ایران شود، از دست دادیم».  حادثه سقوط پهپاد آمریکایی معمولی نبود. بسیاری از ناظران و تحلیلگران اتفاق رخ‌داده را ضربه به حیثیت آمریکا تفسیر کردند. یکی از این چهره‌ها، خانم اولریک فرانک، دکترای روابط بین‌الملل از دانشگاه آکسفورد و متخصص کاربردهای نظامی پهپادها بود. او با تأکید بر فناوری پیچیده پهپاد نشانه‌رفته آمریکایی گفت: «تصور این بود که پهپادهای گلوبال هاوک هدف قرار نخواهد گرفت؛ اما آمریکا وجهه خود را از دست داد.

 این پهپاد بزرگ‌ترین پهپاد نظامی به‌کار رفته است. این سیستم پهپادی به‌نام «جاروبرقی اطلاعات» شناخته می‌شود؛ چون انباشته از تکنولوژی‌های برتر تجسسی برای عملیات‌های نظرات و شناسایی است». فرانک با دردناک‌خواندن از‌دست‌دادن پهپاد گلوبال هاوک تصریح کرد: «این پهپاد سیستمی بزرگ و گران و صحبت از‌دست‌دادن میلیون‌ها دلار است. علاوه‌براین، پای ازدست‌دادن پرستیژ و وجهه آمریکا در میان است». 
آمریکایی‌ها و اذناب منطقه‌ای‌اش در هفته‌های گذشته با به‌راه‌انداختن سناریوهای مختلف، ازجمله انفجار در بندر الفجیره امارات و انفجار دو تانکر نفتی در دریای عمان، تلاش کرده‌اند پای ایران را به‌طورناخواسته به جنگ بازکنند. به‌نظر می‌رسد ارسال پهپاد گلوبال هاوک به آب‌های سرزمینی کشورمان با هدف جاسوسی از مواضع ایران، تلاش دیگر ایالات متحده برای آغاز جنگ با ایران بوده باشد. نشانه این مسأله نیز در گزارش «نیویورک‌تایمز» آشکار است. نیویورک‌تایمز روز گذشته به‌نقل از منابع متعدد دولتی آمریکا که از آن‌ها نام نبرده، نوشته است: «ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، دستور حمله به نقاطی در داخل خاک ایران را صادر کرده؛ اما پس از مشورت با دستیاران و مذاکره فشرده با رهبران کنگره، تصمیم خود را تغییر داده است». این خبر را خودِ ترامپ نیز تأیید کرده است. روز گذشته، رییس‌جمهوری آمریکا گفت: «دیشب آماده بودیم برای تلافی سرنگون‌کردن هواپیمای بدون سرنشین ما برفراز آب‌های بین المللی، به سه سایت مختلف ایران حمله کنیم که پرسیدم چند نفر کشته خواهند شد. یکی از ژنرال‌ها پاسخ داد: 150 نفر قربان. دقیقا قبل از حمله آن را متوقف کردم». هرچند ترامپ بهانه کشته‌شدن 150 نفر را دلیل خویشتنداری و خودداری خود از حمله به ایران عنوان کرده، بی‌شک خود رییس‌جمهوری آمریکا و مشاورانش به دو نکته کاملا واقف‌اند: اول اینکه می‌دانند پهپاد گلوبال خبط کرده و عامدا وارد فضای سرزمینی کشورمان شده و دوم اینکه می‌دانند درصورت حمله به ایران، قطعا در باتلاق جنگ با جمهوری اسلامی درخواهند ماند. به‌بیان‌دیگر، می‌دانند شاید بتوانند جنگ را آغاز کنند؛ اما قطعا پایان‌دهنده آن نخواهند بود.
پس از سقوط پهپاد گلوبال، اداره هواپیمایی ایالات متحده آمریکا در اقدامی پیش‌دستانه و انحرافی، در اعلامیه‌ای اعلام کرد: «به‌دلیل افزایش خصومت‌ها و تنش‌های سیاسی در منطقه، پرواز همه هواپیماهای شرکت‌های آمریکایی در فضای تنگه هرمز و خلیج عمان ممنوع است». 

شکایت ایران از آمریکا به سازمان ملل
چند روز پیش سردار سرلشکر باقری، رییس ستاد کل نیروهای مسلح، در واکنش به دعاوی مربوط به دست‌داشتن ایران در انفجار نفتکش‌های مستقر در دریای عمان، صراحتا اعلام کرد اگر واقعا ایران دست داشت، ترسی از اعلام آن نداشت. برهمین‌اساس، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در آغازین ساعات اعلام خبر سقوط پهپاد گلوبال هاوک، با انتشار بیانیه‌ای، بدون واهمه مسئولیت هدف‌قراردادن این پرندهِ بدون سرنشین را برعهده گرفت. سپاه در اطلاعیه خود تأکید کرد: «پهپاد جاسوسی گلوبال هاوک در ساعت 14 دقیقه بامداد امروز از یکی از پایگاه‌های نیروهای آمریکایی در جنوب خلیج‌فارس، با مختصات معلوم به هوا برخاسته و برخلاف قوانین هوانوردی، تمامی تجهیزات مربوط به معرفی خود را خاموش کرده و درنهایت پنهانکاری، از تنگه هرمز به‌سمت چابهار ادامه مسیر می‌دهد». 
سپاه در بخش دیگری از این بیانیه، با تصریح بر اینکه هواپیمای بدون سرنشین در زمان بازگشت به‌سمت غرب منطقه در محدوده تنگه هرمز، با تجاوز به فضای سرزمینی جمهوری اسلامی ایران، مشغول جمع‌آوری اطلاعات و جاسوسی می‌شود، تأکید کرد: «در ساعت 4 و ۵ دقیقه بامداد، در‌حالی‌که هواپیمای متجاوز وارد فضای سرزمینی کشورمان شده بود، پدافند نیروی هوافضای سپاه آن را هدف قرار داد و سرنگون کرد». 
با وجود ادعای ترامپ مبنی بر پرواز پهپاد گلوبال هاوک در آب‌های بین‌المللی، دکتر محمدجواد ظریف، وزیر خارجه کشورمان، در توییتی با اشاره به نقض حریم هوایی کشورمان تأکید کرد: «پهپاد آمریکایی در وضعیت پنهانکار، از امارات متحده عربی پرواز و حریم هوایی ایران را نقض کرد. این پهپاد در نزدیکی کوه مبارک هدف قرار گرفته شد. ما بخش‌هایی از پهپاد آمریکا را در آب‌های سرزمینی خودمان، یعنی جایی‌که ساقط شد، بازیابی کرده‌ایم». ظریف در توییت دیگری، با تأکید بر اینکه ایران دنبال جنگ نیست؛ اما از منافع خود دفاع می‌کند، نوشت: «ما این تجاوز جدید را به سازمان ملل می‌بریم و نشان خواهیم داد که آمریکا درباره آب‌های بین‌المللی دروغ می‌گوید». 
افزون‌براین، آقای کیوان خسروی، سخنگوی شورای عالی امنیت ملی، با تأکید بر اینکه اقدام آمریکا در تجاوز به آب‌های سرزمینی جمهوری اسلامی را در قالب شکایت به سازمان ملل ارجاع خواهیم داد، گفت: «نیروهای مسلح ایران براساس مأموریت ذاتی خود از مرزهای هوایی کشور دفاع کرده و به تجاوز پهپاد آمریکایی پاسخ داده‌اند. تهران به‌طور‌قطع از آمریکا به‌دلیل تجاوز نظامی به حریم هوایی ایران به سازمان ملل شکایت خواهد کرد و واشنگتن باید درقبال این اقدام تحریک‌آمیز پاسخگو باشد». 
در‌همین‌باره، آقای مجید تخت‌روانچی، نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل، در نامه‌ای خطاب به آنتونیو گوترش، دبیرکل این سازمان، با اعلام خبر سقوط یک فروند پهپاد آمریکا به‌وسیله نیروی هوافضای سپاه پاسداران نوشت: «این اقدام پس از اخطارهای مکرر به پهپاد مذکور و طبق حق ذاتی ایران در دفاع مشروع از خود طبق ماده پنجاه‌ویکم منشور سازمان ملل صورت گرفته است». همچنین در این نامه، ضمن اعلام اینکه اقدام اخیر آمریکا نقض حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد، به‌ویژه بند چهارم ماده دوم آن بوده و مسوولیت بین‌المللی آمریکا را در پی دارد، این عمل به شدیدترین لحن ممکن محکوم شده است. تخت‌روانچی با اعلام اینکه کشورمان در پی جنگ نیست، تصریح کرده است: «در‌عین‌حال، ایران حق مسلم خود را برای اتخاذ هرگونه اقدام لازم درمقابل نقض سرزمین خود محفوظ می‌دارد و مصمم است قاطعانه از مرزهای هوایی، آبی و خاکی خویش دفاع کند». وی همچنین تأکید کرد: «این نخستین اقدام آمریکا علیه کشورمان نیست و در موارد قبلی، اعتراض ایران ازطریق سفارت سوئیس در تهران که حافظ منافع آمریکاست، به این کشور اعلام شده است». نماینده ایران در سازمان ملل در این نامه، از جامعه جهانی خواسته است آمریکا را وادار کنند به این‌گونه اقدامات تحریک‌آمیز و غیرقانونی خود در منطقه حساس خلیج‌فارس پایان دهد. 
شایان ذکر است عصر روز گذشته، سپاه پاسداران لاشه پهپاد گلوبال هاوک را رونمایی کرد. سردار حاجی‌زاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه، درباره جزئیات رهگیری و سرنگونی این پهپاد گفت: «آمریکایی‌ها به اخطارهای ما توجه نکردند و درضمن، در همان لحظه‌ای که این هواپیما رهگیری شد، هواپیمای جاسوسی دیگری با نام P-8 نیز در نزدیکی آن در حال پرواز بود که حدود ۳۵ نفر سرنشین داشت. ما می‌توانستیم آن را سرنگون کنیم؛ اما این کار را نکردیم».
وی تأکید کرد: «در هفته قبل نیز، خودِ آمریکایی‌ها اعلام کردند ایران به‌سمت ما شلیک کرده و می‌خواست ما را سرنگون کند. درواقع، آن تیر اخطار بود و آ‌ن‌ها باز بی‌توجهی کردند. اگر قرار بود هواپیمای آن روزشان، یعنی MQ-9 را سرنگون کنیم، همان موقع می‌زدیم». سردار حاجی‌زاده با اشاره به تخطی آمریکا از قوانین اظهار کرد: «ما ازطریق مسوولان وزارت امورخارجه بارها مراتب اعتراض خودمان را اعلام و تیر اخطار را شلیک کرده‌ایم؛ اما بازهم آمریکایی‌ها بنا ندارند به قوانین توجه کنند و در چنین شرایطی، مشخص است واکنش نشان خواهیم داد». 

احضار سفیر سوئیس
وزارت خارجه کشورمان روز گذشته با احضار سفیر سوئیس در تهران، به‌عنوان حافظ منافع آمریکا، مراتب اعتراض خود درباره تجاوز پهپاد آمریکایی به حریم هوایی ایران را به وی اعلام کرد. افزون‌براین، آقای سیدعباس عراقچی، معاون سیاسی وزارت امورخارجه کشورمان، پنج‌شنبه شب در تماس فوری با سفیر سوئیس در تهران، اعتراض شدید جمهوری اسلامی ایران به دولت آمریکا به‌دلیل تعرض به حریم هوایی کشورمان را به وی ابلاغ کرد و گفت: «مدارک انکارناپذیری مبنی بر حضور این پهپاد در فضای جمهوری اسلامی ایران وجود دارد و حتی قطعاتی از لاشه این پهپاد در آب‌های سرزمینی ایران به‌دست آمده است». 
همچنین، عراقچی با اشاره به اینکه این نخستین اقدام نیروهای آمریکایی نبوده و پیش‌ازاین، چندین‌بار نیز اتفاق افتاده، خواهان احترام نیروهای آمریکایی به حریم هوایی و دریایی جمهوری اسلامی ایران و رعایت کامل مقررات بین‌المللی شد. معاون وزیر امورخارجه کشورمان با تأکید مجدد بر اینکه جمهوری اسلامی ایران خواهان جنگ و درگیری در منطقه خلیج‌فارس نیست، دربرابر هرگونه اقدام نسنجیده نیروهای آمریکایی در منطقه هشدار داد و گفت: «جمهوری اسلامی ایران در دفاع از آب‌و‌خاک خود قاطعانه عمل می‌کند و لحظه‌ای درنگ نخواهد کرد».

captcha
شماره‌های پیشین