642
شنبه، ۰۶ بهمن ۱۳۹۷
14

مسیرشفافیت‌درسینما

آیافساداقتصادی‌دامن‌سینما را آلوده‌کرده‌است

پول‌شویی‌دراماتیک‌‌وسکوت‌رفقای«شهرزاد»!

موضوع ورود پول‌های کثیف به سینما در دو سال اخیر به طور جدی خبرساز شده است و تا جایی ادامه‌دار شده که حتی جشنواره سی‌وهفتم فجر نیز از حواشی‌اش در امان نمانده است.

صبح نو

آیافساداقتصادی‌دامن‌سینما را آلوده‌کرده‌است

پول‌شویی‌دراماتیک‌‌وسکوت‌رفقای«شهرزاد»!

موضوع ورود پول‌های کثیف به سینما در دو سال اخیر به طور جدی خبرساز شده است و تا جایی ادامه‌دار شده که حتی جشنواره سی‌وهفتم فجر نیز از حواشی‌اش در امان نمانده است.

چند سال پیش بود که شبکه نمایش خانگی وارد مرحله تازه‌ای از فعالیت شد. سریال‌هایی با حضور ستارگان سینما ساخته شدند و به مدد تبلیغات گسترده توانستند تا حدودی قاپ مخاطبان را بدزدند. البته هم‌زمان با این اتفاق، با توجه به هزینه بسیار بالای تولید این سریال‌ها و عدم رعایت قانون کپی‌رایت در کشور، برخی مدعی شدند که این پروژه‌ها حتی پول خودشان را هم به سختی درمی‌آورند؛ چه برسد به سود آن‌چنانی! پس ورود این سرمایه‌های کلان برای تولید این مجموعه‌ها چه منطقی دارد؟ سرمایه‌گذاران این پروژه‌ها چه کسانی‌اند و این همه پول را از کجا آورده‌اند؟ آیا طبق ادعای برخی از کارشناسان منشأ پول‌های وارد شده به تولید نامشخص است؟ آیا این احتمال وجود دارد که شبکه نمایش خانگی و سینما پوششی برای پول‌شویی مفسدان اقتصادی باشد؟

درباره‌پول‌شویی
هر نوع عمل یا اقدام به عمل برای مخفی کردن یا تغییر ظاهر هویت عواید نامشروع را به طوری که وانمود شود از منابع نامرئی سرچشمه گرفته است پولشویی می‌گویند. این اعمال زمانی اتفاق می‌افتد که درآمدهای کسب شده توجیه قانونی نداشته و برای این که از حالت غیرقانونی خارج شوند و شکل پول‌های معمول را به خود بگیرند، به‌وسیله پولشویی تطهیر می‌شوند. به عبارت ساده‌تر قانونی کردن درآمدهای غیرقانونی، مشروع کردن پول‌های نامشروع و تطهیر پول‌های حرام یا تبدیل پول‌های کثیف ناشی از اعمال خلاف به پول‌های تمیز و پاک، پولشویی است.
 امور زیر در فرایند پولشویی اهمیت دارند: منشاء واقعی پول پنهان بماند، شکل پول تغییر کند یا به کالای با ارزش دیگری تبدیل شود، این پروسه مخفیانه طی شود و از پول کثیف حفاظت مستمر به عمل آید زیرا افرادی که در جریان پولشویی بوده‌اند، می‌دانند که اگر آن را به دست آورند تصاحب کننده اولی نمی‌تواند از آن‌ها شکایت کند. تطهیر پول روش‌های پیچیده و متنوعی دارد. مطابق اصل ۴۹ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، دولت موظف است ثروت‌های ناشی از ربا، غصب، رشوه، اختلاس، سرقت، قمار، سوءاستفاده از موقوفات، سوءاستفاده از مقاطعه‌کاری‌ها و معاملات دولتی، فروش زمین‌های موات و مباحات اصلی، دایر کردن اماکن فساد و سایر موارد غیرمشروع را گرفته و به صاحب حق
 رد کند و در صورت معلوم نبودن او به بیت‌المال بدهد. این حکم باید با رسیدگی، تحقیق و ثبوت شرعی اجرا شود.

دستمزدهای‌میلیاردی‌ازمنشأ نامشروع
از وقتی سریال شبکه نمایش خانگی «شهرزاد» ساخته شد؛ باتوجه به حضور سوپراستارهای سینما در آن ارقام 
قابل توجهی بابت هزینه ساختش مطرح شد.
 اما در کنار ارقام مطرح شده، نام سرمایه‌گذار آن هم قابل توجه بود. البته پیش از شهرزاد هم ماجرای حضور سرمایه‌گذاران خاص در سینما مطرح شده بود. 
آقای بابک زنجانی که بعدها دستگیر شد، در چند فیلم سینمایی به عنوان سرمایه‌گذار شرکت کرده بود. 
اما فعالیت زنجانی در سینما آن‌چنان گسترده نبود که مانند آقای محمد امامی سر و صدا کند. امامی که در سنین میان‌سالی ظاهراً ثروتی کلان داشت شهرزاد را ساخت و سپس با مؤسسه تصویر گسترد پاسارگاد چند فیلم دیگر هم ساخت؛ «مصادره» و «خوک» از جمله این فیلم‌ها بود. 
این حضور پررنگ در سینما باعث شد که کم‌کم نام امامی حساسیت‌زا شود. رسانه‌هایی از فساد چند هزارمیلیارد تومانی در صندوق ذخیره فرهنگیان خبر دادند و همان موقع برخی، محمد امامی را یکی از متهمان اصلی آن عنوان کردند. اما چند سال بعد از حواشی مذکور این بار در روزهای گذشته دادگاه بانک سرمایه برگزار شد. 
در این دادگاه چند بار به نام و اتهامات محمد امامی تهیه‌کننده سریال «شهرزاد» و محمدهادی رضوی که در فصل اول این سریال به‌عنوان سرمایه‌گذار حضور داشت، اشاره شد. نماینده بانک سرمایه خطاب به دادگاه گفت: «آقای هادی رضوی در رابطه با املاک خود گران‌نمایی کرده است و ملکی را که ۲۸ میلیارد ارزش داشته است به‌عنوان ملک۱۲۵ میلیاردی معرفی کرده است. آقای امامی هم همین‌طور است و گران‌نمایی کرده است.» دیگر اتهامی که به محمد امامی وارد شد، از طرف نماینده سازمان بازرسی کل کشور بود که در دادگاه گفت: «مدیران شرکت‌های آقای امامی صراحتاً اعتراف کردند صورت‌های مالی ارائه شده به بانک سرمایه جعلی و صوری بوده است.» قهرمانی، نماینده دادستان در ارتباط با چگونگی تسویه پرونده‌های آقای امامی و رضوی گفت: «آقای امامی دو ملک را به بانک سرمایه ارائه داده‌اند که یک ملک با مبلغ ۲۰۵ میلیارد و ملک دیگر ۹۶ میلیارد بوده است که پس از کارشناسی، قیمت ملکی که ۲۰۵ میلیارد بوده ۴۰ میلیارد و ملکی که ۹۶ میلیارد بوده حدود ۲۰ میلیارد تعیین شد.» قهرمانی افزود: «هادی رضوی ۱۲۳ میلیارد بدهی داشته که ملکی را به قیمت ۱۲۵ میلیارد با بانک تهاتر می‌کند که در اینجا ابهامات زیادی وجود دارد.» بر اساس صحبت‌های نماینده دادستان، محمد امامی بیش از ۳۰۰ میلیارد تومان به بانک سرمایه بدهکار بوده که با ملک‌های به ارزش ۶۰ میلیارد تومان سعی در تسویه بدهی خود داشته است. نکته جالب این جریانات این است که تاکنون سلبریتی‌های حاضر در پروژه‌های امامی که دستمزدهای میلیاردی دریافت کرده‌اند و درباره هر موضوع سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و... اظهار نظر می‌کنند؛ درباره این فساد سکوت کرده‌اند!

صدای‌پای‌فساد
در چند سال اخیر هر از چندگاهی درباره فرار یا محاکمه امامی شایعاتی مطرح می‌شد اما اخیراً و به واسطه پرونده بانک سرمایه و همین‌طور در آستانه برگزاری جشنواره فیلم فجر بازهم نام امامی و فساد اقتصادی در سینما جنجال زیادی به‌پا شد. حجت‌الاسلام محمد جعفر منتظری دادستان کل کشور، در حاشیه همایش دادستان‌های کل کشور در جمع خبرنگاران گریزی هم به موضوع پول‌های نامشروع زد. 
دادستان کل کشور درباره موضوع پول‌های کثیفی که از برخی اهالی سینما در دادگاه بانک سرمایه مطرح شده و از اهالی هنر خواسته‌اند تا دادستانی به این موضوع ورود کند گفت: اگر این موارد از لحاظ پولشویی باشد که از طرف قانون ممنوع است قطعاً باید گزارشی داده شود و اگر اطلاعاتی در این باره هست به دادستانی گزارش شود. دادستان هم موظف و مکلف است در خصوص برخورد با این نوع پولشویی طبق قانون برخورد کند و آنچه که قانون می‌گوید درباره افراد انجام می‌شود و متخلفان تحت تعقیب قرار بگیرند. پس از صحبت‌های دادستان، رسانه‌ها دوباره به موضوع مذکور ورود کردند. در آستانه جشنواره فجر از دو فیلم نام برده شد و برخی مدعی شدند که سرمایه‌گذار آن‌ها محمد امامی است. «شبی که ماه کامل شد» به کارگردانی خانم نرگس آبیار و «جاندار» به کارگردانی آقایان حسین امیری دوماری و پدرام پورامیری، دو فیلمی بود که در این زمینه معرفی شد. مرحله بعد نوبت آقای فرزاد مؤتمن از کارگردانان سینما بود که در صفحه شخصی‌اش به ورود پول‌های کثیف اعتراض و خواستار برخورد با فیلم‌هایی شد که پول‌شان منشأ نامشخصی دارد. درهمین گیرودار آقای قاسمی، تهیه‌کننده شبی که ماه کامل شد در بیانیه‌ای رسمی گفت که پول فیلم جدید آبیار توسط خودش و سرمایه‌گذاران محلی تأمین شده است تا بدین وسیله سایه حواشی امامی از فیلمش را بردارد. آقای ابراهیم داروغه‌زاده که هم‌زمان معاون ارزشیابی سازمان سینمایی و دبیر جشنواره فجر است در واکنش به این قضایا توییتی منتشر کرد و گفت؛ از ورود سرمایه به سینما استقبال می‌کند و بررسی منشأ این پول‌ها وظیفه سازمان سینمایی نیست. این توییت داروغه‌زاده انتقاداتی به همراه داشت تا نهایتاً این مدیر سینمایی کشور در برنامه سینماگرام حضور پیدا کرد و درباره پول‌هایی که وارد سینما می‌شود اظهار داشت: یکی از سیاست‌های سازمان سینمایی این است که سرمایه‌گذاری بخش خصوصی در سینما را تشویق و تقویت کند. در دو سه سال اخیر در سالن‌سازی بخش خصوصی مشارکت داشته که طی یک سال اخیر به بهره برداری می‌رسند. دولت هیچ‌وقت نمی‌توانست این سرمایه‌گذاری را انجام دهد. حضور بخش خصوصی به سینما کمک خواهد کرد. در بخش تولید هم میزان سرمایه‌گذاری بخش خصوصی خیلی بیشتر از بخش دولتی شده است. وی گفت: سلامت سرمایه برایمان مهم است ولی سازوکار سلامت سرمایه در وزارت ارشاد تعریف نمی‌شود. مجری برنامه از داروغه زاده پرسید آیا از دستگاه نظارتی خاصی برای این موضوع کمک خواستید؟ که دبیر جشنواره فیلم فجر پاسخ داد: دستگاه‌های نظارتی ما باید بخواهد که فلان مفسد اقتصادی را معرفی کنند؟ فرض بر صحت است مگر خلافش ثابت شود ما مسوول بررسی تخلف مالی سرمایه‌گذاران نیستیم. جاوید به اظهارات دادستان درباره سرمایه‌گذاران یکی از فیلم‌های جشنواره اشاره کرد که داروغه زاده در پاسخ به این اظهارات گفت: دادستان محترم کشور اگر حکم بکنند و نامه بزنند که فیلم مورد نظر توسط سرمایه‌گذار مورد نظر به شکل غیرقانونی تولید شده حتماً طبق حکم دادستان عمل می‌کنیم ولی غیر از این نمی‌توانیم عمل کنیم چون ما دادگاه نیستیم.

captcha
شماره‌های پیشین