630
سه شنبه، ۱۸ دی ۱۳۹۷
3
«صبح‌نو» در گفت‌وگو با پیرهادی، فروزنده و ترقی بررسی کرد

چالش‌های استانی شدن انتخابات مجلس

موضوع «استانی شدن انتخابات» مخالفت‌ها و موافقت‌های زیادی را به‌دنبال داشته، برخی معتقدند تصویب این طرح منجربه انتخاب افراد شایسته و برجسته می‌شود؛ اما برخی از قطع ارتباط نمایندگان با مردم در صورت استانی شدن انتخابات ابراز نگرانی می‌کنند و عده دیگری هم کاهش درگیری‌های قومی و منطقه‌ای را از مزایای این طرح می‌دانند، البته این طرح برای بررسی و رفع اشکالات به کمیسیون شوراها ارجاع شده و قرار است به صورت دو شوری در مجلس مورد بررسی قرار گیرد تا ایرادات و ابهامات آن رفع شود.

تبعیض در کسب‌و‌کار و تجارت

یادداشت دکتر سیدمحمد مهدی غمامی استاد دانشگاه امام صادق؟ع؟

صبح نو

«صبح‌نو» در گفت‌وگو با پیرهادی، فروزنده و ترقی بررسی کرد

چالش‌های استانی شدن انتخابات مجلس

موضوع «استانی شدن انتخابات» مخالفت‌ها و موافقت‌های زیادی را به‌دنبال داشته، برخی معتقدند تصویب این طرح منجربه انتخاب افراد شایسته و برجسته می‌شود؛ اما برخی از قطع ارتباط نمایندگان با مردم در صورت استانی شدن انتخابات ابراز نگرانی می‌کنند و عده دیگری هم کاهش درگیری‌های قومی و منطقه‌ای را از مزایای این طرح می‌دانند، البته این طرح برای بررسی و رفع اشکالات به کمیسیون شوراها ارجاع شده و قرار است به صورت دو شوری در مجلس مورد بررسی قرار گیرد تا ایرادات و ابهامات آن رفع شود.

 نمایندگان مجلس در هفته‌های اخیر کلیات طرح 
استانی شدن انتخابات مجلس را با ۱۴۹‌رأی موافق‌، 69‌رأی مخالف و 9‌رأی ممتنع از مجموع 233‌نماینده حاضر در مجلس به تصویب رساندند؛ طرحی جنجال‌برانگیز که دولت هم با آن اعلام مخالفت کرده است.
بر اساس این طرح 6‌ماده‌ای در انتخابات مجلس، محدوده جغرافیایی هر استان به‌عنوان حوزه استانی انتخابات محسوب می‌شود و تعداد نمایندگان هر حوزه استانی معادل تعداد نمایندگان حوزه‌های انتخابیه موجود در استان است، بنابر‌این رای‌دهندگان در هر حوزه انتخابیه می‌توانند به تعداد نمایندگان لازم برای استان از بین نامزدهای انتخاباتی استان، نمایندگان 
مورد نظر خود را انتخاب کنند. در این طرح پیش‌بینی شده که کاندیداهای نمایندگی باید ۱۵‌درصد از حوزه انتخابیه خود رأی بیاورند .
موضوع «استانی شدن انتخابات»، مخالفت‌ها و موافقت‌های زیادی را به‌دنبال داشته، برخی معتقدند استانی‌شدن انتخابات مجلس درصورتی که به تصویب نمایندگان مردم در خانه ملت برسد، منجربه انتخاب افراد شایسته و برجسته می‌شود و مردم می‌توانند با شناخت کامل رأی بدهند و نماینده استان در مجلس را انتخاب کنند. ارتقاء دیدگاه نمایندگان از سطح منطقه‌ای به سطح ملی نیز از دیگر مزایای این طرح نام برده شده است. برخی دیگر از کارشناسان نیز معتقدند استانی شدن انتخابات مجلس شورای اسلامی بدون تقویت احزاب محقق نخواهد شد و به هدف خود نخواهد رسید و لازمه تحقق این موضوع تقویت احزاب و قائل شدن نقش مؤثر برای احزاب در انتخابات است. عده‌ای دیگر در ایراد به این طرح می‌گویند: «طرح شهرستانی-استانی شیوه خوبی است و باید به این سمت برویم ولی با وجود ساختار تمرکزگرای فعلی نباید پا به این عرصه بگذاریم. ابتدا باید اصلاحات جدی را در نظام اداری ایجاد کنیم و موضوعات محلی را به پارلمان‌های محلی ارجاع دهیم.» همچنین پایین آمدن میزان مشارکت مردم در انتخابات و محروم ماندن مناطق محروم و شهرستان‌های کوچک از داشتن نماینده در مجلس از دیگر ایراداتی است که به این طرح گرفته می‌شود.
این تلاش مجلس دهم برای تصویب استانی شدن انتخابات مجلس در حالی است که در سال94 نیز چنین طرحی از سوی نمایندگان مطرح شده بود که در مشورت با شورای نگهبان این طرح در مجلس منتفی شد. 
آن زمان شورای نگهبان با تصویب این طرح مخالف بود و اعتقاد داشت با تصویب این طرح حقوق مردم نادیده گرفته می‌شود.
 
پیرهادی: با استانی شدن انتخابات نماینده از مردم دور می‌شود
در ادامه آقای محسن پیرهادی، دبیرکل جمعیت پیشرفت و عدالت انقلاب اسلامی در گفت‌وگو با روزنامه «صبح‌نو» درباره معایب و مزایای طرح استانی شدن انتخابات گفت: «با استانی شدن انتخابات نگاه‌های بخشی و محلی و منطقه‌ای تقلیل یافته و دغدغه‌های کلان کشوری و منافع ملی در اولویت قرار می گیرند، اما در حال حاضر هر نماینده، از آن جا که باید رأی خود را از مردم حوزه انتخابیه خود بگیرد، خود را وکیل مردم همان حوزه و موکلانش را تنها همشهریان خود می‌داند، در حالی که هر نماینده خانه ملت، باید وکیل تمام ملت ایران باشد. در این نگاه، از نظر مردم نماینده‌ای موفق ارزیابی می‌شود که بتواند بیشترین اعتبارات و طرح‌های عمرانی و صنعتی و کشاورزی را به سمت شهرستان خود بکشاند، حتی اگر انجام آن طرح در شهرستان دیگری دارای توجیه فنی بیشتری باشد.»
وی ادامه داد: «همچنین استانی‌شدن انتخابات باعث افزایش تخصص‌گرایی شده و ورود نماینده منتخب در کمیسیون‌های تخصصی مزیت دارد، وقتی فردی فقط به واسطه حسن سابقه و شهرت در میان مردم یک شهر کم‌جمعیت، به ساختمان بهارستان راه پیدا می‌کند،
عملاً برای عضویت در هیچ‌یک از کمیسیون‌های تخصصی مجلس مناسب نیست، چرا که او تنها در میان مردم شهرش محبوب بوده و عملاً تجربه‌ای در حوزه مسائل کلان و مدیریتی نداشته است.»
پیرهادی افزود: «طرح استانی شدن انتخابات، موجب پیروزی نامزدهای حزبی است، ما باید روز‌به‌روز به سمت تقویت احزاب جدی و پاسخگو در برابر مردم و دستگاه‌های مسوول پیش برویم و این موضوع دغدغه بسیاری از کارشناسان است. اگر شما از نمایندگان با‌سابقه مجلس هم در مورد ضعف اصلی نظام فعلی مجلس بپرسید، نبود احزاب جدی و پاسخگو را مطرح خواهند کرد. در مجلسی که نمایندگانش از فیلتر تحزب گذشته باشند، بسیاری از مواضع و اظهارات و اقداماتی که در شرایط فعلی رخ می‌دهد، اتفاق نخواهد افتاد. یعنی حزب در جایگاه بالاتری نسبت به شخص نماینده قرار می‌گیرد و به‌خاطر اعتبار خودش هم که شده، نماینده‌ای به پارلمان نمی‌فرستند که به مردم توهین کند یا رفتاری خلاف شأن نمایندگی از او سر بزند.»
 دبیرکل جمعیت پیشرفت و عدالت انقلاب اسلامی تأکید کرد: «استانی شدن انتخابات، در کنار مزایای خود، معایب هم خواهد داشت که از جمله آن‌ها فاصله گرفتن نماینده از مردم است. ویژگی اصلی نظام فعلی انتخابات، آن است که نماینده باید از حوزه انتخابیه خود که یک یا چند شهر است، رأی بگیرد و این باعث می‌شود هر نماینده، به خاطر جذب رأی هم شده، در اجتماعات مردمی شهر خود حضور یابد و با مردم رفت‌و‌آمد داشته و پیگیر مسائل‌شان باشد. این ویژگی مثبتی است که اتفاقاً یکی از دلایل مخالفان استانی شدن انتخابات، از بین رفتن همین رابطه نزدیک مردم با نماینده شهرشان است.»
 
فروزنده: ریشه مشکلات در نوع انتخابات نیست
آقای «لطف‌الله فروزنده» سخنگوی جمعیت ایثارگران انقلاب اسلامی در گفت‌وگو با روزنامه «صبح‌نو» ضمن برشمردن معایب و مزایای استانی شدن انتخابات گفت: «با این روش افراد دارای توانمندی و تخصص بالا و با نگاه کلان به امور وارد مجلس می‌شوند که این در قانون‌گذاری و نظارت مؤثر است؛ اما ارتباطی که نمایندگان هر حوزه انتخابی در شهرستان با مردم دارند و زبان گویای مردم هستند و می‌توانند مطالبات مردم را در دورترین مناطق پیگیری کنند و آسیب می‌بیند.» وی تأکید کرد: «مسأله شهرستانی یا استانی بودن انتخابات نیست بلکه شورای نگهبان باید بر اساس ضوابط افرادی را تأیید صلاحیت کند که بر اساس قانون اساسی است، باید در زمان بررسی صلاحیت نامزدهای انتخابات مجلس نظارت درستی انجام شود و ضمانت‌های کافی وجود داشته باشد تا جلوی ورود افراد فاسد یا رانت‌خوار را بگیرد تا مجلس کارآمدی لازم را داشته باشد، ریشه مشکلات در نوع انتخابات نیست، رفتارهای انتخاباتی را باید نظام‌مند کنیم و در آن قالب شکل دهیم و از ورود افراد با رانت و بده‌بستان‌های سیاسی ممانعت کنیم.»
 
ترقی: با استانی شدن انتخابات گردش نخبگان متوقف می‌شود
آقای حمیدرضا ترقی، عضو شورای مرکزی حزب مؤتلفه اسلامی در گفت‌وگو با روزنامه «صبح نو» با اشاره به نقاط مثبت استانی شدن انتخابات گفت: «با تحقق این مهم افراد در واقع نخبه‌تری به مجلس راه پیدا می‌کنند و افراد با نگاه استانی و کلان‌نگر درباره امور تصمیم می‌گیرند، همچنین میزان آراء نمایندگان استانی بیشتر است و آن‌ها بخش بیشتری از جامعه را در مجلس نمایندگی می‌کنند. برای مثال در حالی که یک نماینده ممکن است 
در دور دوم با 15‌هزار  رأی به مجلس راه پیدا کند؛ اما نماینده استانی نمی‌تواند با این مقدار به مجلس راه پیدا کند. نمایندگانی که از موقعیت اجتماعی و سیاسی قوی‌تری در سطح استان برخوردار باشند، احتمال بردشان بیشتر است و گرایش به تحزب برای استفاده از ظرفیت حزب در انتخابات استانی بیشتر است.»
وی در ادامه نکات منفی طرح استانی‌شدن انتخابات را برشمرد و خاطرنشان کرد: «در این نوع انتخابات مقداری توجه به شهرستان‌ها کاهش پیدا می‌کند و نمایندگان شهرستان نمی‌توانند پیگیر مسائل محله‌ای خودشان باشند، همچنین در این نوع انتخابات کسب رأی برای نمایندگان جدید و ناشناخته سخت‌تر است و گردش نخبگان دچار توقف خواهد شد، همچنین اینکه هزینه تبلیغات افزایش پیدا می‌کند، چون باید هم در شهر خودش و هم استان تبلیغات کند.»
عضو شورای مرکزی حزب مؤتلفه اسلامی افزود: «احتمال تصویب این طرح در مجلس دهم بسیار بالاست؛ چراکه احتمال رأی‌آوری مجدد نمایندگان حاضر در مجلس 
با توجه به سابقه نمایندگی‌شان، بسیار بالا است، البته پیش از این شورای نگهبان ایراداتی به این طرح گرفته بود که دقیق نمی‌دانم برطرف شده است یا خیر.»

captcha
شماره‌های پیشین