564
دوشنبه، ۰۹ مهر ۱۳۹۷
13
یادداشتی به مناسبت سالروز درگذشت فقیه و متکلم شیعه، علامه حلی

کلام شیعه؛ جامع معرفت معقول و منقول

جمال‌الدین ابو منصور، حسن‌بن یوسف‌بن علی‌بـن مـحمّد ابن مطهر، معروف به علامه حلی در سحرگاه جمعه بیست و هفتم رمضان سال‌648 قمری در شهر حله به دنیا آمد و در سال 726 در همین شهر وفات نمود و در جوار مضجع شریف حضرت علی؟ع؟بـه خـاک سپرده شد. علامه حلی از شخصیت‌های برجسته جهان اسلام است که از سوی علمای شیعه و سنی مورد تمجید و تقدیر فراوان قرار گرفته و تنها کسی است کـه در بـین عـلمای امامیه ملقب به لقب عـلامه حلی الاطـلاق گردیده است.

گفتار

خطر همدستی ناآگاهانه حوزه  با سکولاریزم

استاد حسن رحیم‌پور

صبح نو

گفتار

خطر همدستی ناآگاهانه حوزه  با سکولاریزم

استاد حسن رحیم‌پور

 

 در دوران دفاع مقدس دو نوع طلبه داشتیم؛ عده‌ای كه اهل جبهه نبوده و صرفاً به زندگي خود مشغول بودند و آنان كه در صحنه جنگ حضور داشتند و در واقع هم اهل علم و هم اهل عمل بودند.تاریخ ایران می‌تواند به اعدام، تبعید، شکنجه و زندانی شدن حوزویانی که قبل از انقلاب و سپس در جبهه‌هاي دفاع مقدس برای اقامه قسط و عدل جنگیدند، شهادت دهد. عده‌ای جان خود را فدا مي‌كردند، در حالی که گروهي هم نه در مبارزات انقلاب و نه در هيچ عملياتي در جبهه‌ها حاضر نشدند و الآن مدّعي هستند.با وجود این دو دسته که در حوزه‌هاي علمیه همیشه وجود داشتند، بیش از چهارهزار شهید در دوران دفاع مقدس از همين حوزه‌ها  تقدیم انقلاب شده و در واقع بیشترین شهید از این قشر بوده است. امروز امّا دفاع مقدس دیگری در جريان است، اکنون حوزه‌های علمیه باید براي حفظ انقلاب، نظامسازی، اقامه قسط در حوزه اجتماعی و حکومتی ابعاد پيچيده فقه حکومتی را درست بشناسند. تهديدها در اين عرصه، نامحسوس‌تر و فوق‌العاده جدی‌تر است.امروز خطری که حوزه‌های علمیه را تهدید می‌کند، ضعف استدلالي متوليان فقه و نظام‌سازي است كه باعث تن دادن به حاكميت مؤلفه‌هاي سكولاريزم در قالب حكومت ديني مي‌شود. در واقع، وقتي دروس خارج فقه از صحنه نهادهاي عرصه عمومي غایب باشند و در مسائل تكراري فقه عبادي و فردي محدود شوند اين عملاً به معناي همدستي ناآگاهانه با سكولاريزم است.این سطح از سكولاریزم، مخالفتي با نماز و عبادت خصوصي ندارد، بلکه می‌خواهد حوزه‌ها به مسائل اجتماعی، سیاسی، اقتصادی جامعه نپردازند و در مسائل کشور و مردم، پژوهش فقهي و درس‌هاي خارج فقه فعال نداشته باشد.سکولاریزه شدن حوزه‌های علمیه تهدیدی در حوزه نظام‌سازی است. در سکولاریزم، امورات تفکیک می‌شود، به‌نحوي که حوزه‌های علمیه دخالتی در حکومت نداشته باشند، امّا حکومت در حوزه دین دخالت کند؛ به عبارت دیگر، حکومت برای دین، تعیین تکلیف کند، ولی دین برای حکومت نتواند تصمیم بگیرد.امروز جای ده‌ها کرسی درس خارج فقه در موضوعاتی همچون تعلیم و تربیت، احکام جديد قضا، فقه رسانه، فقه فضای مجازی، فقه بانکداری، فقه روابط بین‌الملل، فقه شهرسازی، معماری، سینما و... خالی است و اين خلأ با نظامات غربي در حال پُر شدن است.دفاع مقدس امروز یعنی اینکه به عرصه نظام‌سازي علمی و فقهی بیشتر توجه شود و وضعیت بازار، بانک‌ها و... از مواردی هستند که حوزه باید در آن ورود تخصصي‌تر پیدا کرده و مسائل فقهي جديد آن را حل کند. مرجعیت شیعه، مسوولیت بسيار مهمی است و همه بايد مدافع آن باشیم. امروزه در عرصه‌های مختلف، به ده‌ها مجتهد نياز داریم تا به مسائل حقوقی پاسخ داده شود.متأسفانه بخشي از اتفاقاتی که در عرصه اقتصادی مانند مؤسسات مالی اعتباری، کلاهبرداری‌ها و فساد مالی روی داد، به لحاظ عملي، محصول ناكارآمدي دولت و به لحاظ نظري، حاصل کم‌توجهی به فقه حکومتی بود. در عرصه‌هایی که فقاهت، مراجع و حوزه‌های علمیه ورود پیدا نکردند، نگاه‌هاي سکولار و تئوري‌هاي ترجمه‌اي برای آن برنامه‌ریزی کرده‌اند.یک جریان به مبانی مرجعیت در حوزه‌های علمیه حمله می‌کند و مدل خشن آن در دوران رضا خانی اتفاق افتاد که حوزه‌های علمیه را تعطیل مي‌کرد و مدل نرم آن، جریان روشنفکری غرب‌گرا بوده است كه با اصل حوزه، مشکل دارد و می‌خواهد مرجعیت، فقیه و آخوند نباشند. آن‌ها به دنبال تضعيف و بلكه حذف حوزه، فقه و مرجعيت هستند. اما جريان اصلاح و تكامل‌خواه حوزه، به دنبال تقويت حوزه و توسعه و تعميق فقه است. هرکه تفاوت اين‌ها را نفهمد، پس چه چيز می‌فهمد؟!
 منبع:حوزه

captcha
شماره‌های پیشین