sobhe-no.ir
474
یکشنبه، ۳۰ اردیبهشت ۱۳۹۷
7
تصمیم مجلس برای افزایش امنیت روانی زنان جدی‌تر شد

شناسنامه‌ای برای زندگی جدید

مشکلات اجتماعی زنان مطلقه با مهر طلاق در شناسنامه آنها، پایان نافرجام یک زندگی مشترک را نشان می‌دهد. اکثر زنان مطلقه معمولاً در یافتن شغل یا خانه نیز زیر نگاه‌های سنگین سر خم می‌کنند. بار سنگین اداره خانواده از یک سو و فشارهای اجتماعی که به دنبال این نگاه بر زنان آوار می‌شود، مشکلات آنها را افزایش می‌دهد. آسیب‌های اجتماعی طلاق لیست بلندی شامل انحرافات اجتماعی تا آسیب‌های روحی و روانی است.

چرا تجربیات برجامی ما انباشت نمی‌شود؟

صبح نو

چرا تجربیات برجامی ما انباشت نمی‌شود؟

روزنامه‌های دولتی از قول مذاکره‌کنندگان ایرانی تیتر زدند که «قول کری تضمین است» ولی تضمین نشد و نگرفتن تضمین‌های عینی از طرف‌های مقابل در برجام باعث شد که آمریکا بدون هزینه خاصی علاوه بر عمل نکردن به تعهداتش زیر میز برجام بزند. در قسمت سوم مستند سه قسمتی ایران و غرب (محصول بی‌بی‌سی) که به بررسی روابط ایران و غرب در پرونده هسته‌ای پرداخته شده بود مصاحبه‌ای از رییس دولت اصلاحات درباره نتیجه مذاکرات هسته‌ای ایران و غرب در آن سال‌ها وجود دارد که در آن به فریب دادن مذاکره‌کنندگان ایرانی توسط البرادعی اشاره می‌شود. ماجرا از این قرار است که در گفت‌وگو با کشورهای غربی، وقتی ایران تعلیق داوطلبانه را پذیرفت البرادعی به‌صورت شفاهی تعلیق (داوطلبانه) را صرفاً عدم تزریق مواد به سانتریفیوژها تعریف کرد و تیم ایرانی نیز بدون گرفتن تضمین‌های عینی با اعتماد به قول البرادعی این تعریف را دربست پذیرفت. اما البرادعی بعد توافق و بیانیه آژانس حکام بدون توجه به اعتراض‌های ایران، تعلیق را تفسیر بسیار موسعی کرد که همه فعالیت‌های هسته‌ای ایران را از قطعه‌سازی گرفته تا تحقیق و توسعه و سانتریفیوژ و... را در برمی‌گرفت و البته بعدتر حتی به‌رغم پذیرفتن این سطح از تعلیق از سوی ایران،
باز پرونده ایران در شورای حکام و شورای امنیت بسته نشد.
این البته یک اتفاق منحصربه‌فرد نیست. در یکی، دو سده گذشته خلل‌های موجود در قراردادهای مذاکرات خارجی از ترکمنچای و 1919 گرفته تا قرارداد الجزایر و قطعنامه پایان جنگ تا همین برجام اخیر باعث به‌وجود آمدن مشکلات بسیاری برای کشور شده است. خلل‌هایی که بسیار به یکدیگر شبیه بوده‌اند ولی مذاکره‌کنندگان بعدی باز همان اشتباهات قبلی را تکرار کرده‌اند. در همین مورد برجام درحالی‌که ایران تمام تعهدات خود را تمام و کمال انجام داده بود و منتظر اجرای تعهدات طرف مقابل بود که طرف آمریکایی به‌صورت یکجانبه و بدون هزینه از برجام خارج شد.
حال سؤال اصلی اینجاست که چرا تجربیات ما در مذاکرات خارجی انباشت نمی‌شود که از یک سوراخ نه دوباره که چندبار گزیده می‌شویم؟ حتی این پرسش را می‌توان در سطحی انتزاعی‌تری تعریف کرد و پرسید چرا تجربیات ملی ما باعث نمی‌شوند که بسیاری از اشتباهات پرهزینه دوباره به همان شکل تکرار نشوند؟ پاسخ به این سؤال گره از معمای اصلی رشد و پیشرفت در ایران باز می‌کند. چرا که عبارت «پیشرفت» اشاره به جلوتر رفتن دارد ولی تجربیات ما به پیشرفت منجر نمی‌شود.
با این صورت مسأله شاید بشود گفت معضل اصلی این است که این تجربیات ما «انباشت» نمی‌شوند. هر «پیشرفت»ی بر یک پایه انباشتی بنا دارد و اگر انباشت‌های قبلی حاضر نباشند باید انتظار داشته باشیم که هر تلاشی از نو خواهد بود و نه پلی برای آینده. اما چه چیزی به انباشت تجربیات خرد و کلان ما کمک می‌کند؟
«تاریخ» دانشی است که اساساً برای انباشت شدن تجربیات و درس گرفتن و عبرت گرفتن ملت‌ها بنا شده است. مطالعه تاریخ و روایت‌های تاریخی است که به ما کمک می‌کند بر دوش تجربیات پیشینیان بنشینیم و به جلو یا بالاتر نگاه کنیم. در واقع دانش تاریخی صورتبندی تجربیات گذشته در قالب «یک روایت تاریخی» است اما این دانش چه جایگاهی در دانشگاه ایرانی دارد؟ به روایتی علوم انسانی مدرن اساساً از دل تاریخ بیرون آمده‌اند و علوم انسانی هر کشور در حقیقت صورتبندی و مفهوم‌پردازی تجربیات تاریخی آن ملت است. اما دانشگاه امروز ما چه نسبتی با این روایت از علوم انسانی دارد؟ برای پاسخ به این سؤال بد نیست این نکته را در نظر داشته باشید که دانشگاه
علامه طباطبایی -که عنوان بزرگترین دانشگاه علوم انسانی در خاورمیانه را یدک می‌کشد- رشته تاریخ ندارد! همچنین کافیست درس‌های اصلی رشته‌های دانشگاهی در حوزه علوم انسانی را مرور کنیم تا دریابیم که چطور آموزش نظریه‌ها و مکاتب نظری جای توجه به تجربیات تاریخی ملی ما را گرفته‌اند.
به همین روال می‌توان از نسبت تاریخ و نگاه تاریخی در ساختارهای اجتماعی و بروکراتیک و تربیتی و رسانه‌ها پرسید: در مدرسه درس تاریخ از عقب‌افتاده‌ترین درس‌هاست. هر مدیری بدون در نظر گرفتن تجربیات مدیر قبلی دوباره از نو تجربه می‌کند. کارمندان به اهمیت آرشیو تجربیات و روندهای خود واقف نیستند و آن را زائد می‌پندارند و....  تا علوم انسانی ما نسبتی با تجربیات ملی پیدا نکند و دانشگاه ما معنای اصیل خود را بازیابی نکند و نگاه تاریخی در ساختارها و روندهای اداری و اقتصادی و اجتماعی ما جایگاه خود را باز نیابد تکرار برجام‌ها و سعدآبادها و فریب‌خور  یادداشت
   میثم مهدیار
 معاون پژوهشی پژوهشکده فرهنگ و هنردن از البرادعی‌ها و جان کری‌ها خیلی دور از انتظار نیست.

 

captcha
شماره‌های پیشین