414
دوشنبه، ۱۶ بهمن ۱۳۹۶
4

خبر

ایرانیان در نظرسنجی ایران‌پل به سیاست ترامپ در قبال برجام، نمره صفر دادند

«نه» قاطع به سیاسی‌سازی چالش‌های اقتصادی

مرکز مطالعات امنیت و بین‌الملل دانشگاه مریلند آمریکا در نظرسنجی اخیر خود دیدگاه مردم ایران در خصوص مسائل سیاست داخلی و بین‌المللی پس از نا‌آرامی‌های ماه گذشته را جویا شده است. این نظرسنجی توسط موسسه نظرسنجی «ایران‌پل» در فاصله شانزدهم تا بیست‌وچهارم ژانویه سال جاری (26 دی تا 1 بهمن) و به‌صورت مصاحبه تلفنی با یک‌هزار نفر از ایرانیان درباره طیف گسترده‌ای از مسائل انجام گرفته است.

صبح نو

ایرانیان در نظرسنجی ایران‌پل به سیاست ترامپ در قبال برجام، نمره صفر دادند

«نه» قاطع به سیاسی‌سازی چالش‌های اقتصادی

مرکز مطالعات امنیت و بین‌الملل دانشگاه مریلند آمریکا در نظرسنجی اخیر خود دیدگاه مردم ایران در خصوص مسائل سیاست داخلی و بین‌المللی پس از نا‌آرامی‌های ماه گذشته را جویا شده است. این نظرسنجی توسط موسسه نظرسنجی «ایران‌پل» در فاصله شانزدهم تا بیست‌وچهارم ژانویه سال جاری (26 دی تا 1 بهمن) و به‌صورت مصاحبه تلفنی با یک‌هزار نفر از ایرانیان درباره طیف گسترده‌ای از مسائل انجام گرفته است.


به گزارش وبگاه «بورس‌وبازار» نتایج این نظرسنجی حاکی از نقش کلیدی سرخوردگی اقتصادی در اغتشاشات اخیر و اتفاق نظر عمومی درباره مسائل داخلی ازجمله مقابله با فساد و سوءمدیریت‌هاست. ازنظر 58 درصد پاسخ‌دهندگان، شرایط اقتصادی ایران رو به وخامت است که این بالاترین میزان از ماه مه 2015 به بعد است؛ اما در حالی که برخی کشورهای متخاصم سعی داشتند منشأ اعتراضات اخیر را سیاسی نشان دهند، تنها 15 درصد نمونه آماری با گزینه «نیاز ایران به درپیش‌گرفتن تغییرات بنیادین سیاسی» موافق بوده‌اند. علاوه براین، پرسش‌شوندگان عموماً از عکس‌العمل مقامات رضایت داشته‌اند به‌طوری‌که 66 درصد آنها رفتار پلیس در برابر ناآرامی‌ها را مناسب ارزیابی کرده‌اند.
طبق این نظرسنجی، اطمینان عمومی به برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) با توجه به اتفاقات عرصه بین‌المللی متزلزل شده و ایرانیان در حال نگرش به این قرارداد به‌صورت مطلق‌گرایانه هستند. مردم ایران همچنان اقدامات خصمانه ایالات‌متحده را موجب عدم بهبود وضعیت اقتصادی خود می‌دانند. اکثریت قابل‌توجهی از پرسش‌شوندگان (73 درصد) معتقدند که شرکت‌های چندملیتی کندتر از آنچه می‌توانند در حال سرمایه‌گذاری در ایران هستند. 82 درصد این اکثریت نیز علت این وضعیت را ناشی از ترس آنها از فشار یا مواجهه تجاری آمریکا عنوان کرده‌اند. این میزان در ماه مه سال گذشته 75 درصد بود.


خودداری دونالد ترامپ، رییس‌جمهور آمریکا از تأیید توافق هسته‌ای ایران در ماه اکتبر نیز بی‌شک تردیدها درباره مقاصد ایالات‌متحده را دوچندان کرده است.
تنها 12 درصد از نمونه آماری به پایبندماندن ایالات‌متحده به تعهدات برجامی خود اطمینان داشته‌اند. این میزان در ماه مه سال 2017، بیست‌وچهار درصد و در هفته‌های اول انعقاد این قرارداد (در سپتامبر سال 2015) 45 درصد بود.


همچنین، در ماه دسامبر سال گذشته اکثر پاسخ‌دهندگان (51 درصد) عقیده داشتند که ایالات‌متحده تحریم‌هایی را که تحت توافق هسته‌ای تعهد کرده لغو کرده لیکن «راه‌های دیگری را برای حفظ اثرات منفی این تحریم‌ها» یافته است. این میزان طی تنها چندماه بیش از پیش افزایش یافته، به‌صورتی که در نظرسنجی اخیر 60 درصد افراد با گزینه «آمریکا تمامی تحریم‌هایی را که در برجام تعهد داده بود، لغو نکرده است.» موافق بوده‌اند. این تغییر در نگرش ایرانیان می‌تواند انعکاس‌دهنده درک آنها درباره رفتار متفاوت دولت اوباما و ترامپ با برجام  باشد.
از سویی، 69 درصد نمونه آماری به سیاستی که ترامپ درباره ایران درپیش گرفته، از 0 تا 10 به وی صفر (یا کاملاً خصمانه) داده‌اند. این میزان در ماه دسامبر 2016، پیش از آنکه ترامپ رسماً قدرت را دست گیرد و بتواند لفاظی‌های خود را به مرحله اجرا درآورد، پنجاه درصد بود.
به‌طورکلی، اگرچه هنوز بیش از نیمی از نمونه آماری از برجام ابراز حمایت کرده‌اند، این میزان به‌طور قابل ملاحظه‌ای کاهش یافته و از 67 درصد در ماه ژوئن سال گذشته (2017) به 55 درصد رسیده است. این کاهش وابسته به این حقیقت است که ایرانیان هنوز مزایای اقتصادی وعده داده شده برجام را نچشیده‌اند. از نظر 74 درصد افراد شرایط زندگی «در نتیجه برجام» بهبود نیافته است.
اما به صورت نگران‌کننده‌ای این سرخوردگی‌ها موجب شده تا ایرانیان به‌ آسانی تاییدگر عکس‌العمل احتمالی شدید دولت متبوع خود باشند. وقتی از نمونه آماری سؤال شده که «ایران در صورت تصمیم ایالات‌متحده به خروج از برجام و اعمال دوباره تحریم‌ها با وجود تعهد دیگر کشورهای عضو گروه 1+5 به آن، چه باید بکند؟» 52 درصد اعلام کرده‌اند که ایران نیز باید از این توافق خارج شود. ناتوانی سیاست‌گذاران برای نمایش ارزش این توافق موجب انتقاد به این قرارداد و افزایش حمایت عمومی از آن دسته از احزاب مخالف برجام در ایران شده است.
بااین‌وجود، ایرانیان همه تقصیر رکود اقتصادی را ناشی از نیروی خارجی ندانسته و 87 درصد اعتقاد داشته که دولت ایران باید «اقداماتی برای افزایش جذابیت فضای کسب‌و کار در ایران برای شرکت‌ها و سرمایه‌گذاران خارجی اتخاذ کند.» به رغم حمایت عمومی نیرومند از چنین اصلاحاتی، تنها 58 درصد ایرانی‌های گفته‌اند از انجام چنین اقداماتی از سوی دولت خود باخبر بوده‌اند.
از سوی دیگر، ایرانیان معتقد بوده‌اند که سوء مدیریت اقتصادی داخلی و فساد بیش از «فشارها و تحریم‌های بین‌المللی» بر اقتصاد ایران تأثیر منفی داشته است. 63 درصد مورد اول را نگرانی اصلی خود عنوان کرده‌اند. بدین‌منظور، ایرانیان خواهان اقداماتی از سوی دولت خود از جمله اولویت‌بخشی برای کاهش فقر، تثبیت قیمت موادغذایی و مدیریت بهتر محیط‌زیست بوده‌اند. پاسخ‌دهندگان همچنین قویاً حمایت خود از عدم قطع یارانه‌های نقدی یا سوبسیدها بر حامل‌های انرژی را اعلام کرده‌اند.
 اکثریت قاطع نمونه آماری (96 درصد) از دولت ایران خواسته‌اند تا گام‌های بیشتری در راستای مبارزه با فساد مالی و اداری بردارد. به نحو دلگرم‌کننده‌ای بیشتر ایرانیان نسبت به آینده خوش‌بین‌اند. وقتی از آن‌ها سؤال شده که به نظرشان فرزندان آنها به لحاظ مال زندگی بهتری یا بدتری نسبت به والدین خود خواهند داشت؟ 49 درصد پاسخ داده‌اند از نظر آنها زندگی بهتری در انتظار فرزندانشان است و 43 درصد گفته‌اند خلاف این گفته فکر می‌اندیشند.


در روزهای گذشته دولت روحانی و به‌طور گسترده‌تر تشکیلات سیاسی ایران از ضرورت اصلاحات اقتصادی سخن به میان آورده‌اند. وی در سخنرانی اخیر خود به همقطاران سیاسی‌اش درباره اهمیت فوری به خواسته‌های مردم هشدار داد این پژوهش ارزیابی مشخصی از چالش‌های پیش‌روی دولت ایران به‌دست می‌دهد؛ اما این سؤال همچنان به قوت خود باقی است که آیا احزاب و تشکل‌های سیاسی مختلف در ایران می‌توانند زمینه مشترکی را برای یافتن راه‌حل این مسائل پیدا کنند یا خیر؟

captcha
شماره‌های پیشین