409
دوشنبه، ۰۹ بهمن ۱۳۹۶
11
«صبح‌نو» از نخستین اجرای اپرای مقاومت در دمشق گزارش می‌دهد

تیغ تئاتری علیه فتنه شامی

اپرای مقاومت که به همکاری کشورهای مقاومت در مبارزه علیه جریان تکفیری می‌پردازد نخستین اجرای خود را در دمشق تجربه کرد.

ولید درویش، کارگردان سوریِ اپرای مقاومت

صبح نو

«صبح‌نو» از نخستین اجرای اپرای مقاومت در دمشق گزارش می‌دهد

تیغ تئاتری علیه فتنه شامی

اپرای مقاومت که به همکاری کشورهای مقاومت در مبارزه علیه جریان تکفیری می‌پردازد نخستین اجرای خود را در دمشق تجربه کرد.

در گیر و دار هماهنگی و مصاحبه با چند چهره فرهنگی سوری و ایرانی هستیم که موضوع اجرای اپرای مقاومت هم پیش می‌آید. نمایشی که به کارگردانی ولید درویش از کارگردانان تئاتری سوریه از ایده به مرحله اجرا به نتیجه رسیده و حالا دارد نخستین اجرای خودش را در دمشق تجربه می‌کند. هرچند بین علما اختلاف است که این نخستین اجراست یا آخرین اجرایِ قبل از اجرای عمومی؛ چیزی که در کنسرت به آن ساندچک هم می‌گویند. اجرایی که البته حالتی خصوصی دارد و مهمانان کمی هم برای تماشای اولین اجرای آن دعوت شده‌اند.
اجرا در سالن اپرای اسد انجام می‌شود. سالنی مشابه تالار وحدت در تهران که در حاشیه میدان امویون دمشق واقع شده است. با وجود وضعیت خاص امنیتی کشور، پروتکل ورود به سالن برای ما که ایرانی هستیم چندان دشوار نیست و تفاوت زیادی ندارد با فرایندی که برای ورود به تالار وحدت باید آن را گذراند. سالن بزرگ و چشم‌نوازی است. ظواهر امر حکایت از آن دارد که احتمالاً اندکی از همتای ایرانی‌اش در حاشیه خیابان حافظ کوچک تر  باشد.

تالار وحدتِ سوری‌ها
محلی برای اجرای اپرا و تئاتر با یک سالن اصلی روبه‌روی صحنه و سه طبقه سکو که دقیقاً مشابه تالار وحدت که نیم‌دایره مقابل صحنه را در بر  گرفته‌اند. هرچند ساعت را دو اعلام کرده بودند اما شواهد امر بعد از ورود به سالن حاکی از آن است که حداقل یک ساعتی زود رسیده‌ایم. گروه بازیگران در روی صحنه و نوازندگان در پایین سِن، هر یک به طور جداگانه مشغول تمرین پیش از اجرا هستند.
گروه موسیقی ساز خودش را می‌زند و بازیگران نمایش هم مشغول کار خودشان هستند. رفت و آمد بازیگران روی صحنه و نور و دکور و سایر هماهنگی‌ها و همچنین صدای جاروبرقی و گروهی که برای نظافت سالن به این وضعیت اضافه شده‌اند در مجموع ترکیب ناهمگونی را به وجود آورده که ابهت و بزرگی سالن را به حاشیه برده و ملغمه‌ای از کارهای دقیقه نودی را به ذهن متبادر می‌کند که شباهت زیادی به فرهنگ عمومی ما در ایران دارد.
تا پیش از شروع اجرا، تعدادی از مسئولین فرهنگی و رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی هم از راه می‌رسند و وسط سالن جاگیر می‌شوند. اپرای «خانه» یا به زبان خود سوری‌ها، «اوبرا الادار». ولید درویشِ کارگردان سن زیادی ندارد و در زمره جوانان است. پدرش هم گویا نماینده پارلمان است و رأی و نفوذ زیادی در حاکمیت دارد. در حین آماده‌سازی گروه مدام در حال جابه‌جایی و راهنمایی افراد مختلف گروه است؛ از بازیگران کوچک و بزرگ گرفته تا بعضی از دکوراتورها و نورپردازان.
با ورود مهمانان اجرای اولش هم به سرعت طول و عرض سالن را گز می‌کند تا رسم میزبانی را به جا آورد و توضیحات مقدماتی را در مورد اجرای اثر به مهمانان منتقل کند. قبل از شروع اجرا، حرف و حدیث هست که ممکن همسر رییس‌جمهور سوریه هم به‌عنوان مهمان حضور پیدا  کند که البته بعد از پایان اجرا خبری از او نمی‌شود.
ضداسرائیلی ضدتکفیری
هرچند سواد عربی نگارنده این سطور به عنوان یکی از چند تماشاگر فارسی‌زبان حاضر در سالن که سواد مکالمه عربی‎شان زیر خط فقر است اما با همین سطح از سواد عربی هم از لابه‌لای تمرین‌هایی که گروه موسیقی و بازیگران دارند؛ می‌شد پی برد که محتوای اجرا، گریزهایی ضداسرائیلی هم دارد. داستان کلی اجرا از ابتدای تاریخ شام آغاز شده و در ادامه به تولد حضرت عیسی؟ع؟ و حضرت محمد؟ص؟ و ورود مسیحیت و اسلام به منطقه شامات می‌پردازد. تاریخی پرشکوه و راوی همزیستی مسالمت‌آمیز ادیان ابراهیمی در کنار یکدیگر به دور از خشونت و خون‌ریزی. روایتی که البته آرام آرام با رسیدن به مرحله حمله مغول، پادشاهی عثمانی، جنگ جهانی اول، چند پاره شدن منطقه، استعمار فرانسوی‌ها و در نهایت رژیم صهیونیستی و جنگ داخلی سوریه، رنگ خشونت و خون به خود می‌گیرد. کارگردان در این مراحل از اجرا سعی کرده تمام این مراحلی که آرامش شام را به هم زده‌اند از یک جنس معرفی کند. از این جهت، استعمار فرانسوی و اشغال فلسطین توسط صهیونیست‌ها و تکفیری‌ها را همگی از یک هویت واحد بداند که سر و ته یک کرباسند. این‌ها تنها جلوه‌ها و تلاوت‌های متفاوتی دارند وگرنه داعش و اسرائیل و اشغال فرانسوی همگی یک واقعیت واحدند که نتیجه‌ای جز شومی و تاریکی برای شام به ارمغان نیاورده‌اند. صحنه پایانی اجرا در کنار ضرباهنگ حماسی گروه موسیقی که شانه به شانه سرودهای حماسی حزب‌الله لبنان می‌زند در کنار اهتزاز پرچم‌ کشورهای محور مقاومت(سوریه،‌ایران، حزب‌الله و عراق) در پی به تصویر کشیدن یک صحنه حماسی است. گویی فتنه شام با دست در دست هم گذاشتن اینها در حال رفع از منطقه است.

captcha
شماره‌های پیشین