395
سه شنبه، ۱۹ دی ۱۳۹۶
8

خبر

استاندار کرمانشاه در گفت‌وگو با «صبح نو» از تلخ و شیرین پس از زلزله می‌گوید

60 روز پس از آن شب سهمگین

آقای استاندار، شاید فکرش را هم نمی‌کرد که این 2 ماه، روزها و شب‌هایش با هم یکی شده باشد. کرمانشاه برای آقای «هوشنگ بازوند» حالا مترادف شده است با همه لحظه‌هایی که با تار زلزله و پود رنج و درد و مصیبت گره خورده است. آنقدر که وقتی قرار است از سخت‌ترین شب کاری‌اش در طول این 2 ماه پس از زلزله بگوید، بغضش می‌ترکد و چشمانش خیس می‌شود. حالا که گذشت زمان و ثبات نسبی در مناطق زلزله‌زده، صحبت درباره اقدامات، شایعه‌ها، کمبودها و تجربه‌های گرانبهای پس از زلزله کرمانشاه را آسان‌تر کرده است، سراغ او رفتیم تا برایمان از این روزها و شب‌های سخت با همه تهدیدها و فرصت‌هایش بگوید. گفت‌وگوی ما با آقای بازوند را بخوانید.

صبح نو

استاندار کرمانشاه در گفت‌وگو با «صبح نو» از تلخ و شیرین پس از زلزله می‌گوید

60 روز پس از آن شب سهمگین

آقای استاندار، شاید فکرش را هم نمی‌کرد که این 2 ماه، روزها و شب‌هایش با هم یکی شده باشد. کرمانشاه برای آقای «هوشنگ بازوند» حالا مترادف شده است با همه لحظه‌هایی که با تار زلزله و پود رنج و درد و مصیبت گره خورده است. آنقدر که وقتی قرار است از سخت‌ترین شب کاری‌اش در طول این 2 ماه پس از زلزله بگوید، بغضش می‌ترکد و چشمانش خیس می‌شود. حالا که گذشت زمان و ثبات نسبی در مناطق زلزله‌زده، صحبت درباره اقدامات، شایعه‌ها، کمبودها و تجربه‌های گرانبهای پس از زلزله کرمانشاه را آسان‌تر کرده است، سراغ او رفتیم تا برایمان از این روزها و شب‌های سخت با همه تهدیدها و فرصت‌هایش بگوید. گفت‌وگوی ما با آقای بازوند را بخوانید.

ابتدای این گفت‌وگو، از ساعت صفر زلزله آغاز می‌شود: «زمین‌لرزه حدود ساعت 21:48 شب 22 آبان رخ داد، مرکز این زلزله در ازگله شهری کوچک در استان کرمانشاه و در چهار کیلومتری مرز و 20 کیلومتر با شهر حلبچه عراق فاصله دارد. مرکز زلزله در این شهر بود اما شعاع تخریب بیشتر از 75 کیلومتر بود که سرپل ذهاب نیز دچار آسیب شد.»
او ادامه می‌دهد: «در شب حادثه به‌رغم اینکه فرصتی از ما برای امداد رسانی گرفته شد و به تاریکی خوردیم، قدرت زلزله هم خیلی خیلی بالا بود، جاده‌های بسیاری ریزش کرده و مسدود شده بود، برق و آب بلافاصله قطع شده بود. قدرت زلزله آن‌قدر زیاد بود که در شهر تهران نیز احساس شده بود. زمانی‌که این زلزله در تهران به شدت احساس می‌شود ببینید که چه قدرت بالایی داشته است.»

باز کردن محورهای مواصلاتی
استاندار کرمانشاه با اشاره به آغاز عملیات امداد و نجات از همان شب زلزله، ادامه می‌دهد: «در همان شب جلسات ستاد حوادث برگزار و گروه‌ها به ویژه گروه‌های راه و شهرسازی منطقه اعزام شدند. خوشبختانه در منطقه پیمانکاران زیادی هم بودند که امکاناتی هم داشتند. همکاران ما از این امکانات استفاده کرده و در نخستین اقدام محورهای مسدود شده را بازگشایی کردیم. برخلاف زلزله منجیل و رودبار که با بسته شدن محورها کسی امکان تردد نداشت که یکی از عوامل افزایش تلفات در این مناطق بودند.»
او می‌گوید: «به نظرم برای ساعت یک بامداد محورهایی را که تخریب شده بودند بازگشایی کردیم هرچند آن محورها مانعی برای امدادرسانی ما نبود. در اورامانات و روستای پاطاق سرپل ذهاب ریزش کوه داشتیم که بلافاصله بازگشایی کردیم. در سرپل ذهاب چون شب بود و کار سخت بود و بیمارستان‌ها هم تخریب شده بودند نخستین اقدامی که کردیم انتقال همه مجروحان به پادگان ابوذر بود هرچند در آنجا هم امکانات دارویی نداشتند و فقط جایی برای این بود که از متن حادثه فاصله بگیرند.»

نجات 2900نفر از ریز آوار
بازوند می‌گوید: «خوشبختانه ظرفیت خوبی که استفاده کردیم این بود که حداقل سه تیپ سپاه و سه تیپ ارتش در منطقه حضور داشتند و از حضور آنها به خوبی برای امداد و نجات استفاده کردیم. بعد از زلزله کامل مستقر و امدادرسانی را شروع کردند. براساس تقسیم‌بندی،  روستاها به سپاه و شهر به ارتش واگذار شد و تا ساعت 11 صبح روز فردا 2900 نفر از زیر آوار خارج شدند.»
او تاکید می‌کند: «قطع به یقین اگر این اتفاق نمی‌افتاد خیلی از اینها ممکن بود   جانشان را از دست بدهند و به نظرم این تنها زلزله‌ای در ایران بود که یک‌بار امدادرسانی در آن تا ساعت 11 تمام شد و حتی صداوسیما و جایی چیزی شنیده نشد که کسی 24 ساعت بعد، 2 روز بعد کسی از زیر آوار زنده یا مرده بیرون آورده شود، درصورتی‌که در زلزله‌های دیگر این اتفاق رخ داده بود. آن‌قدر امداد و نجات در این حادثه سریع و با برنامه‌ریزی صورت گرفت؛ با وجود اینکه افراد دیگر باید در این‌باره نظر بدهند، اما به نظر من که در زلزله‌های دیگر هم حضور داشته‌ام امدادرسانی در این حادثه یک رکورد بود.»
استاندار کرمانشاه اضافه می‌کند: «در این حادثه حدود 6500 نفر مصدوم داشتیم که تنها 2900 نفر آنها از زیر آوار بیرون کشیده شده بودند به‌اضافه آنها مصدومان زیادی روی دستمان مانده بود و تعدادی هم خودشان از زیرآوار خارج شده و دچار شکستگی دست و پا یا سایر اندام‌ها شده بودند. به نظرم این رکوردی است که با کمک سپاه، ارتش و هلال‌احمر زده و ماندگار شد.»

وزیر کشور فرمانده عملیات بود
بازوند ادامه می‌دهد: «هفت صبح روز بعد از زلزله که سرپل ذهاب بودم رییس‌جمهور شخصاً 20 دقیقه با من صحبت کرد و نگران بود و می‌پرسید که چه نیازهایی داریم. شب حادثه نیز وزیر کشور دائماً تماس می‌گرفت تا در جریان اتفاقات، نیازمندی‌ها قرار بگیرد و تا صبح بیدار بودیم و نیازمندی‌ها را اعلام کردیم و ایشان هم دستورات خیلی خیلی قاطعی را در این موضوع داد، باید اعتراف کنم فرمانده این عملیات وزیر کشور بود.»
او اضافه کرد: «ما سرباز خط مقدم بودیم اما فرماندهی را وزیر کشور انجام می‌داد و صبح همان شب هم به سرپل ذهاب آمد. تقاضایی که با ایشان مطرح کردیم این بود که هرچه بالگرد در کشور است بیاورید، واقعاً همین کار شد حدود 48 بالگرد در فرودگاه مستقر شد که 34 بالگرد دائماً روی هوا بودند، تصور این تعداد بالگرد روی هوا بودن بسیار عجیب است. ظرف کمتر از 17 ساعت 6500 مصدوم را منتقل کردیم که حتی یک نفر از این تعداد هم در راه فوت نشد. این افراد به کرمانشاه، همدان، کرج و تهران منتقل شدند و خوشبختانه همان روز نخست هم تمام شد.»

نقطه عطف امداد
استاندار کرمانشاه با اشاره به اینکه تصمیم‌گیری در شرایط بحران خیلی سخت است، می‌گوید: «اقدام دیگری که به نظرم خیلی اثر گذار بود به‌رغم اینکه تصمیم‌گیری در آن بحران و آن شرایط که 1900 روستا با خاک یکسان شده و شهر به‌هم‌ریخته سخت بود، اما خدا کمک می‌کرد. همین که روستا به سپاه و شهر به ارتش واگذار شد و از همه مهم‌تر اینکه به اداره گاز گفته شد تا گاز تمام شهرها و روستاها را قطع کند که تصمیم‌های درستی بود. خیلی از زلزله‌ها هست که آتش‌سوزی بعد از آن مشکل آفرین می‌شود.»
او تاکید می‌کند: «فرض کنید در شرایطی که ساختمان چهارطبقه ریخته است لوله گاز در مقابل آن دوام می‌آورد، کافی بود کسی در مقابل آن کبریت روشن کند فاجعه‌ای دیگر رخ می‌داد. از این روستاهایی که تحت‌تأثیر قرار گرفته بود، 288 تا از آنها و 20 شهرستان گاز داشتند که گاز همه آنها قطع شد تا حادثه دیگری رخ ندهد.»
بازوند با اشاره به اقدامات و عملکرد شرکت‌های خدماتی، اضافه کرد: «شرکت گاز در این موضوع عملکرد خوبی داشت، شرکت برق نیز تقریباً تا ظهر 90درصد برق‌ها را وصل کرد. آب روستاها هم به همین مقدار طول کشید چون تمام لوله‌های شهری و انتقالی به روستاها شکسته بود و ساعات اولیه قطعی زیادی داشتیم و مردم تشنگی کشیدند.»
او می‌گوید: «پیامی که مقام معظم رهبری دادند به‌نظرم نقطه عطفی در این زلزله بود. منشاء وفاق در این زلزله پیام رهبری بود که وفاق ملی، اجماع و وحدت بین مردم و مسوولان کشور را برای امدادرسانی به زلزله‌زدگان شد.»

اسکان موقت
بازوند پس از تشریح اقدامات و شرایطی که در زمان بروز حادثه رخ داد، در ادامه این گفت‌وگو از شرایط اسکان مردم در این منطقه به «صبح نو» این‌طور می‌گوید: «ما 94 هزار چادر در روستاها و شهرها و بیشتر به کسانی که آسیب دیدند توزیع کردیم و قرار بود که اینها در این چادرها تحت عنوان اسکان اضطراری مستقر شوند و بعد از اسکان اضطراری به اسکان موقت بروند. از اول برنامه‌ای برای اسکان موقت در کانکس نداشتیم و می‌خواستیم از مصالح بنایی واحدهای کوچکی بسازیم که این افراد در آن به‌صورت موقت ساکن شوند.»
استاندار کرمانشاه ادامه می‌دهد: «اما پس‌لرزه‌ها به ما اجازه این کار را ندادند و آنقدر شدت پس‌لرزه‌ها زیاد بود که هیچ آدمی جرات نمی‌کرد زیر سقفی که مصالح داشت، بماند. 1560 مورد پس‌لرزه تا هفته گذشته در این منطقه ثبت شده که فکر می‌کنم تا امروز به 1800 مورد رسیده باشد. هیچ زلزله‌ای نبوده که این همه پس‌لرزه داشته باشد؛ پس‌لرزه‌هایی به قدرت 1/5و 1/6 که خود زلزله‌ای بزرگ محسوب می‌شوند.»

قدرت حرکت
او اضافه کرد: «البته باید یادآوری‌ کنم، سفر مقام معظم رهبری خیلی خیلی مؤثر بود. مردم آرام شدند، مدیران اجرایی قوت قلب گرفتند، درد مردم با آمدن مقام معظم رهبری کمتر شد و مسوولان با توان دوچندان کار کردند. رییس‌جمهور نیز 36ساعت بعد در منطقه داشته باشند. هیچ‌وقت در کشور نبوده است که رییس‌جمهور، وزیر کشور و وزیر بهداشت و در واقع 90 درصد کابینه در منطقه حضور داشتند که همه اینها باعث شد تا سرعت کار افزایش یابد.» بازوند با بیان اینکه به هرحال با شرایط موجود به سمت کانکس رفتیم، ادامه می‌دهد: «ما با قرارگاه خاتم برای هشت هزار و با ارتش برای 2 هزار کانکس قرارداد داشتیم. بخشی از کانکس‌ها هم از طریق مردم تأمین شد. الان تقریباً در روستاها حدود 9500 کانکس توزیع شده که هشت هزارتا قرارداد بوده و 1500 مورد مردمی بوده است. با این وضعیت تقریباً 95 درصد کانکس مردمی که خانه‌هایشان در روستاها به‌صورت 100 درصد تخریب شده بود، تحویل شد. الان در حال لکه‌گیری هستیم و در سرکشی به روستاها اگر یک، 2 یا حتی 20 کانکس کم باشد اینها را با قید فوریت به مردم برسانیم.»
پایان دی‌ماه پایان اسکان موقت
استاندار کرمانشاه با اشاره به اسکان دائم مردم این منطقه می‌گوید: «در حال حاضر اسکان دائم مردم شروع شده و مردم در حال ساخت‌و‌ساز هستند. بنیاد مستضعفان به شدت در حال معرفی مردم به بانک‌ها هستند، بانک‌ها هم وام‌های مردم را پرداخت می‌کنند.»
او درباره اسکان در شهرها نیز اضافه می‌کند: «اسکان موقت در شهرها با روستاها فرق دارد. در روستاها اسکان موقت در حیاط منازل قرار داده شد، هرچند تفاوتی بین کانکس‌های مردمی و دولتی هست ولی مردم در این موضوع سنگ تمام گذاشتند که هوشمندانه پای کار آمدند. در شهر ما اصلاً محلی برای قرار دادن کانکس در خانه‌های مردم نداشتیم و باید جایی را برای این موضوع در نظر می‌گرفتیم.»
بازوند ادامه می‌دهد: «بعضی‌ها که نزدیک به خانه‌هایشان جا بود کانکس به آنها داده‌ایم، برخی که آپارتمانی بودند باید تجمعی برای آنها کانکس درست کنیم و برخی هم به جای کانکس پول می‌خواستند، به عنوان مثال از 4500 کانکسی که باید در شهرها گذاشته شود 2500 مورد درخواست پول کرده‌اند که خودشان برای خودشان تصمیم بگیرند. الان یک هزار و پنج میلیون تومان از بنیاد به این افراد پرداخت شده است. برای مابقی هم در حال گذاشتن کانکس هستیم.»
او با اشاره به باقی مانده اسکان‌های موقت، تاکید می‌کند: «در روستاها 95 و در شهرها حدود 65 درصد اسکان موقت انجام شده و به نظر می‌رسد تا پایان دی‌ماه عملیات اسکان موقت به اتمام برسد.»

بیماری شایع نداشتیم
او درباره اوضاع حاکم بر وضعیت بهداشتی و درمانی مناطق زلزله‌زده هم اینطور گفت: «خوشبختانه یکی از کارهای موفقی که وزارت بهداشت انجام داد در این زلزله بود، به رغم اینکه بیمارستان‌ها تخریب شده بودند خیلی خدمات خوبی به مردم ارائه دادند. ضمن اینکه سپاه و ارتش هم چند بیمارستان صحرایی نصب کردند و همچنین پس از 28 روز از زلزله بیمارستانی 50 تختخوابه را افتتاح کردیم.»
بازوند ادامه می‌دهد: «به نظرم خدمات خوبی داده شد چراکه ما هیچ مشکلی در مباحث درمانی، بیماری شایع نداشتیم، الان هم مجروحان تقریباً مرخص شده‌اند اما 60 تا 70 نفری هستند که با میل خودشان در کرمانشاه تحت نظر قرار داده‌ایم. تعدادی از این افراد قطع نخاع شده‌اند، تعدادی نیازمند فیزیوتراپی یا جراحی مجدد هستند که بهزیستی از آنها نگهداری می‌کند و کارهای درمانی‌شان در حال انجام است.»

خسارت هزاران میلیاردی
استاندار کرمانشاه با اشاره به میزان خسارت‌های وارده در پی زلزله 1/7 ریشتری به «صبح نو» می‌گوید: «زلزله در 20 ثانیه حدود پنج هزار میلیارد تومان خسارت وارد کرد، زیرساخت‌های دولتی 1241 میلیارد تومان خسارت خورد و الباقی هم خسارت‌هایی است که به منازل مسکونی وارد شد، خسارت‌هایی به زمین‌های کشاورزی و کانال و چاه‌های آب وارد شد. 39 هزار خانه باید 100 درصد ساخته و 55 هزار خانه تعمیر شود. فقط هزینه مورد نیاز برای انجام ساخت‌و‌ساز منازل مسکونی مردم نیاز به چهار هزار و 850 میلیارد تومان است.»
او ادامه می‌دهد: «زیرساخت‌ها هم رقمی نیاز دارد، هشت هزار و 870 محل نگهداری دام و هفت هزار واحد صنفی تخریب شد. به نظرم برای جبران خسارت پنج هزار میلیاردی باید 10 هزار میلیارد تومان هزینه کنیم. خیلی از مردم کمک‌های بلاعوض گرفتند. دولت 281 میلیارد تومان کمک بلاعوض برای کسانی که خانه و اسباب و اثاثیه‌شان را از دست داده بودند داد، که برای هر خانواده روستایی هفت میلیون و شهری هشت میلیون تومان است البته روستایی دو بلاعوض دیگر هم شامل محل نگهداری دام سه‌میلیون تومان می‌گیرد. بابت تلف شدن هر دام سبک 600 هزار تومان و برای دام سنگین سه میلیون تومان داده می‌شود. برای پرورش ماهی‌ها هم این خسارت پرداخت می‌شود.»

captcha
شماره‌های پیشین