384
دوشنبه، ۰۴ دی ۱۳۹۶
14

خبر

گفت‌وگو با علیرضا زرین‌دست از «بازمانده» تا جشنواره

به عقب برگردم وارد سینما نمی‌شوم

بیش از 20 سال پیش فیلمی با عنوان «بازمانده» در سینمای ایران ساخته شد که این روزها همچنان مورد توجه قرار دارد و به بهانه‌های مختلفی حتی در کشورهای دیگر نیز به نمایش درمی آید. این فیلم به کارگردانی مرحوم سیف اله داد، جزو آثاری است که با موضوع ضد اسرائیلی در تاریخ سینمای ایران ماندگار شده است و به تازگی برای چندمین‌بار از شبکه‌های مختلف داخلی و خارجی به نمایش درآمد.

صبح نو

گفت‌وگو با علیرضا زرین‌دست از «بازمانده» تا جشنواره

به عقب برگردم وارد سینما نمی‌شوم

بیش از 20 سال پیش فیلمی با عنوان «بازمانده» در سینمای ایران ساخته شد که این روزها همچنان مورد توجه قرار دارد و به بهانه‌های مختلفی حتی در کشورهای دیگر نیز به نمایش درمی آید. این فیلم به کارگردانی مرحوم سیف اله داد، جزو آثاری است که با موضوع ضد اسرائیلی در تاریخ سینمای ایران ماندگار شده است و به تازگی برای چندمین‌بار از شبکه‌های مختلف داخلی و خارجی به نمایش درآمد.

آقای علیرضا زرین‌دست مدیر فیلمبرداری این پروژه که بیش از 4 دهه از حضورش در دنیای تصویر می‌گذرد، درباره این فیلم در گفت‌و‌گو با «صبح نو» بیان کرد: من وقتی فیلمنامه را در تهران خواندم، متوجه شدم که از روی کتاب یک نویسنده فلسطینی نوشته شده است و با مطالعه آن به کار علاقه مند شدم. داستانی که اتفاق غریب و غیرانسانی را روایت می‌کرد که در آن ناجوانمردانه خانه‌های فلسطینیان را تصرف می‌کردند و بعد مالک اصلی خانه‌ها را یا نابود یا سربه نیست می‌کردند. داستان کلی و جریان موجود در این فضا باعث شد تا من هم به این گروه ملحق شوم. در جلسه نخست با آقای داد ملاقات داشتم و بعد از آن هم این همکاری شکل گرفت.

فکر کردم «داد» وانمود می‌کند!
وی ادامه داد: ما و آقای داد صحبت‌های زیادی درباره انتخاب سبک برای فیلمبرداری این موضوع و فیلمنامه موجود کردیم و پیشنهاداتی را درباره نوع نورپردازی و فیلمبرداری مطرح کردم که مورد استقبال قرار گرفت و بعد کار در سوریه آغاز شد. در همان زمان اتفاقی رخ داد که باعث نگرانی ما شد، چرا که نگاتیوهای فیلم در آفتاب در فرودگاه دمشق مانده بودند و امکان آسیب رسیدن به آنها زیاد بود، چرا که مدتی کار ترخیص آن‌ها طول کشید و این نگران‌مان کرد، اما چاره نداشتیم و باید با همان‌ها کار می‌کردیم.زرین دست همچنین با اشاره به سیف اله داد و حال و احوال کارگران فیلم در آن روزها گفت: در زمان فیلمبرداری بازمانده، خیلی اوقات حال و روز آقای «داد» خوب نبود و زمانی که سر صحنه می‌آمدند احساس درد و ناراحتی می‌کردند، اگر حقیقتش را بخواهید، در آن زمان من فکر می‌کردم ایشان می‌خواهد وانمود کند که کار سخت است، اما بعدها متوجه شدم که این درد ناشی از همان عارضه‌ای بود که منجر به از دست دادنشان شویم. به هر حال بازمانده، کار ارزشمندی بود که در این روزها با وجود نبود او، باعث شد تا با این فیلم پیوند و نقطه عطفی در سینما شود که با هر بار دیده شدن آن بازهم مورد ستایش قرار بگیرد.او اضافه کرد: از نظر فیلمبرداری و امکاناتی که در آن مقطع وجود داشت، باید بگویم که کار سخت و دشوار بود. در مناطقی با کمبود نور و امکانات مواجه بودیم و مجبور شدیم که از استودیو المستقبل تعدادی نور بیاوریم، اتفاقی که ساعت‌ها طول می‌کشید. برای خود من کار در شب دشوار است و همیشه از آن فرار می‌کردم، اما مجبور شدم در 15 شب این سکانس را فیلمبرداری کنم.

 تخریب سوریه دردناک است
مدیر فیلمبرداری بازمانده، در ادامه بیان کرد: این فیلم علاوه بر ماندگاری‌ای که در طول تاریخ سینما دارد، برای تمام عوامل نیز خاطراتی را به جا گذاشته است که با گذشت سال‌ها از آن هنوز یادآور برخی از رخدادهای آن زمان است. حتی چندی پیش در یک گزارش یکی از میدان‌های معروف شهر لاذقیه را که در آن فیلمبرداری داشتیم دیدم، میدانی که کاملاً ویران شده بود و دیدن آن صحنه برایم خیلی دردناک بود. جای خالی فیلم‌هایی مثل «بازمانده» در سینمای این روزهای ایران، از جمله مواردی بود که زرین دست درباره آن گفت: یکی از دلایل اصلی که این فیلم ساخته شد این بود که بخش وزارت امورخارجه و امور فرهنگی در حوزه فلسطینی‌ها برای راه افتادن این کار همکاری و حمایت کردند، اما شاید بعدها چنین نگاهی از طرف وزارت امور خارجه یا بخش فرهنگی که در خارج از ایران وجود دارد، اتفاق نیفتاده و شاید موضوعی که بتواند چنین مناسبتی را ایجاد کند به ساخت فیلم دیگری منجر شود، نیز پیش نیامده یا به آن پرداخت نشده است. با این حال این اتفاق قابل ستایشی است که کشور ما فیلمی را ساخته که بعد از سال‌ها همچنان با قدرت و قابل توجه است.

برخی‌ها در سینما تنگ‌نظرند
ورود و وجود تکنیک‌های جدید و دیجیتالی شدن دنیای فیلمبرداری، موضوع دیگری بود که وی در پاسخ به تأثیر این اتفاق بر کیفیت حوزه تصویر و ورود افرادی که با این روش‌ها مطرح شده‌اند، بیان کرد: گاهی می‌گویند که فلان فیلمبردار به جهت امکانات و تجهیزاتی که داشته مطرح شده است، اما تمام این‌ها تنها فضای سینما را آلوده می‌کند و بهانه‌ای است برای برخی از آدم‌هایی که تنگ‌نظرند و می‌خواهند تمام موفقیت‌ها برای خودشان باشد، اتفاقی که در دنیا نیز وجود دارد. اما آنچه امروز به واسطه دنیای دیجیتال وجود دارد، امکانات بی نظیری را فراهم کرده که چهره فیلمسازی را تغییر داده است و در گذشته برای ما آرزو بوده است.او ادامه داد: آنچه می‌تواند اثری را خلق کند که مدت‌ها ماندگار شود، به ذات و جوهر هر هنرمند برمی گردد، اتفاقی که تنها با مطالعه به‌دست نمی‌آید و با نگاه خداوند و ایده‌پردازی آن فرد اتفاق می افتد.
امروز برخی از جوانان کارهای بی‌نظیری دارند که واقعاً تحسین برانگیزند. زرین‌دست در ادامه در خصوص 2 فیلمی که امسال برای جشنواره دارد، گفت: سرو زیرآب و جشن دلتنگی، 2 فیلمی هستند که امسال برای جشنواره آماده شده‌اند، این که آن‌ها به جشنواره راه پیدا کنند یا خیر را نمی‌دانم؛ اما این 2 اثر فیلم‌های با ارزشی هستند و هیات داوران هم قطعا به کارهای ارزشمند با اعتبار نگاه می‌کنند و اثر خوب، روی همه تأثیر می‌گذارد.
این فیلمبردار همچنین با اشاره به جشنواره فیلم فجر نیز عنوان کرد: جشنواره فیلم فجر جزو جشنواره‌های با ارزش و معتبر است که بالاترین شوق را برای بچه‌هایی که در سینما هستند ایجاد می‌کند. این جشنواره در کنار دوره‌هایی که عالی بوده‌اند، گاهی دچار نزولی شده که در همه جشنواره‌ها نیز اتفاق می‌افتد. در این میان کارهایی که اثرگذارند، مخاطب بیشتری را جذب می‌کنند و در غیر این صورت قضاوت‌ها نیز ضعیف می‌شوند و کیفیت پایین می‌آید.

سینما را دوباره انتخاب نمی‌کنم
زرین دست در پایان در پاسخ به این که با گذشت بیش از 4 دهه از فعالیت او در این عرصه، تا چه حد حقش را از سینما گرفته و به نقطه‌ای که دلخواهش بوده رسیده است، یادآور شد: در پاسخ به این سؤال یک جمله می‌گویم و آن هم این است که اگر خداوند این شانس را به من دهد که یک بار دیگر به دنیا بیایم و بتوانم شغلم را تعیین کنم، مطمئن باشید  تصویربرداری را انتخاب نمی‌کنم و از او می‌خواهم که نه در حوزه سینما باشم و نه تصویربردار. اگر بخواهم دلایل آن را بگویم هم دیگر نمی‌توانم در این شهر زندگی کنم، به هر حال از آنچه برای من تا امروز رخ داده ناراضی نیستم ولی یکبار دیگر این فضا را انتخاب نمی‌کنم. همچنین باید بگویم در چند سال آینده، چند شغل به کل از سینما حذف می‌شود و دیگر شغلی به نام صدابرداری، فیلمبرداری و ... وجود نخواهد داشت، حتی کارگردانی هم تحت‌الشعاع قرار می‌گیرد، چون سینما به سمتی رفته که همه می‌توانند فیلمبرداری کنند، کار بسازند و این تولیدکنندگان لوازم تصویری هستند که سینما را به سمتی می‌برند که می‌خواهند.

 

captcha
شماره‌های پیشین