382
شنبه، ۰۲ دی ۱۳۹۶
13
نگاهی به چهار اثر مرحوم حائری شیرازی

مکتوباتی برای نیازهای جامعه امروز

محمدصادق (محی‌الدین) حائری شیرازی متولد ۱۲بهمن ۱۳۱۵ در شیراز بود. از وی تالیفات متعددی در حوزه‌های دینی، اخلاقی و اقتصادی منتشر شده است. در این مجال، نگاهی به چهار کتاب منتشر شده توسط نشر معارف انداخته‌ایم.

صبح نو

نگاهی به چهار اثر مرحوم حائری شیرازی

مکتوباتی برای نیازهای جامعه امروز

محمدصادق (محی‌الدین) حائری شیرازی متولد ۱۲بهمن ۱۳۱۵ در شیراز بود. از وی تالیفات متعددی در حوزه‌های دینی، اخلاقی و اقتصادی منتشر شده است. در این مجال، نگاهی به چهار کتاب منتشر شده توسط نشر معارف انداخته‌ایم.

  «با علی (ع) در صحرا»
شرح دو حکمت از نهج‌البلاغه
تدوین حجت‌الاسلام محمدرضا رنجبر
192 صفحه
چاپ اول، آذر 1396
قیمت 11000 تومان
کتاب «با علی (ع) در صحرا» شرح و بسط دو حکمت از حکمت‌های حکیمانه امیرالمؤمنین علی (ع) است که مشتمل بر لُبابِ معرفت است. این کتاب توسط روحانی فاضل و خوش ذوق حجت‌الاسلام محمدرضا رنجبر تدوین شده است که سال‌ها -و از جمله شرح نهج‌البلاغه و شرح دیوان حافظ- در محضر آیت‌الله حائری شیرازی بوده و از شاگردان خاص معظم له محسوب می‌شود و سال‌هاست که همگان به‌عنوان کارشناس مذهبی صداوسیما، با چهره و صدا و زبان تمثیلی وی آشنا هستند.حکمتِ نخست، در باب بیان سخن‌های آن امام همام با جناب کمیل‌بن‌زیاد نخعی است و حکمت ثانی، در باب بیان علل و رازها درخصوص پاره‌ای از احکام خداوند.
در بخش‌هایی از کتاب می‌خوانیم:
«محبت خداوند به انسان یک طرف قضیه است؛ طرف دیگر آن، محبت انسان به خداوند است. وقتی که شخص از غفلت و غرور رهایی یافت و متوجه نعمات الهی شد، محبت جریان پیدا می‌کند؛ همین امر نیز موجبات جلب بیشتر محبت خداوند به او را فراهم می‌سازد و در این گردش محبت است که انسان به‌طرف کمال محبت سیر می‌کند.»
«اسلام، بدون امامت امکان‌پذیر نیست. اگر امامت نباشد، نظام امت درهم می‌ریزد. عرب، نخ‌کردن در دانه‌های گردنبند را «نظم» می‌گوید. نظام دانه‌های گردنبند به‌وسیله نخی است که از آنها عبور می‌کند. بدونِ نخ، نظام به هم می‌خورد و پراکندگی ایجاد می‌شود و دیگر، دستگاه هماهنگ و یکپارچه وجود ندارد. امام همچون ریسمانی است که به دانه‌های تسبیح نظام می‌دهد و امت را وحدت می‌بخشد. امام سه وحدت ایجاد می‌کند: ۱. وحدت در عقیده؛ ۲. وحدت در جهت؛ ۳. وحدت در قوا.»
  تعلق؛ محور تحول در انسان
نگاهی نو در اخلاق و تربیت اسلامی
132 صفحه
چاپ نخست، آذر 1396
قیمت 8000 تومان
کتاب «تعلّق» درس‌های اخلاقی آیت‌الله حائری شیرازی است که با نگاهی نو، به محورهای اصلی تحول در وجود انسان می‌پردازد. استاد در ابتدای کتاب می‌گوید: «دغدغه می‌خواهیم ببینیم اثر اخلاق در اسلام چیست و موضع آن کجاست و به‌عنوان شروع، درباره پیداکردن ارزش اخلاق و موضع آن ازنظر اسلام بحث می‌کنیم. اخلاق یعنی موضع‌گیری انسان در قبال مسائلی که با او مرتبط است. این موضع‌گیری نتیجه دو چیز است: یکی آگاهی و دیگری تعلّق.» ایشان بر همین اساس به بحث تحول در وجود انسان می‌پردازد. مباحث کتاب در بخش‌هایی با این عناوین تدوین شده است: جایگاه اخلاق در اسلام، محور تحول در وجود انسان، حب‌الدنیا رأس کل خطیئه، موضع انسان در برابر دنیا و حقیقت خودش، نفسانیت، آرزو، ذکر، انسان بین دو کشش، سیر و تیه و پرسش و پاسخ.
بخش‌هایی از کتاب:
اراده انسان است که وضع او را مشخص می‌کند. حرکت انسان، تابع تعلّق اوست؛ یعنی انسان در جهت تعلّق خود حرکت می‌کند. انسان موجودی است متحرّک که حرکت او نتیجه تعلّق او و در جهت تعلّق اوست. تعلّق به خاک، انسان را موجودی خاکی می‌کند.
تعلّق به مافوق خاک، انسان را مافوق خاکی می‌کند. انسان به هر چیز که متعلّق شد، همان تعلّق مُبیّن هویت او می‌شود. اینکه آرزوها حجاب‌های انسان و خدا تلقی می‌شود، به این دلیل است که این آرزوها در انسان تعلّق به‌وجود می‌آورد و این تعلّق‌ها انحطاط می‌آورد و این انحطاط، انسان را نسبت به خدا در پرده قرار می‌دهد. پس اگر بنا باشد پرده‌ها دریده شود، باید تعلّق‌ها کنار زده‌شود.
  آئینه تمام‌نما
با محوریت تحلیل نهضت حسینی و درس‌هایی از قیام امام حسین (ع)
228 صفحه
چاپ نخست، 1396
تیراژ 5000 نسخه
قیمت 9000 تومان
کتاب «آینه تمام‌نما» گفتارهای آیت‌الله حائری شیرازی با محوریت عاشوراست که در هفت فصل تنظیم و ارائه شده است؛ بینش و بصیرت حسینی، درس‌های عاشورا، عوامل واقعه عاشورا، پیامدهای واقعه عاشورا، در سوگ سیدالشهدا (ع)، زیارت امام حسین (ع) و انقلاب اسلامی در پرتو عاشورا. کتاب «آینه تمام‌نما» نخستین کتاب از مجموعه آثار آیت‌الله حائری شیرازی در دفتر نشر معارف است.
این کتاب 228 صفحه‌ای که درس‌های آن با تمثیل‌هایی خواندنی همراه شده، خواننده را در فهم بیشتر قیام سیدالشهد (ع) در سال 61 هجری که منجر به شهادت آن حضرت شد، یاری می‌کند. این کتاب با توجه به اینکه بر مبنای سخنرانی‌ها تنظیم شده، خواننده را با فضای متن کتاب به خوبی همراه می‌کند.
در بخشی از کتاب می‌خوانیم:
درباره کار اباعبدالله (ع) و بچه‌ها و جوان‌ها و اهل‌بیت آن حضرت تأمل کنید. آن حضرت می‌خواهد عاشورا آینه تمام‌نمای دو نوع اسلام باشد. بعضی از آئینه‌ها کوچک هستند که آدم فقط صورتش را در آنها می‌بیند و بعضی هم به اندازه قد انسان هستند و انسان تمام قامتش را در آن می‌بیند. آن حضرت می‌خواهد تمام قامت دو اسلام را معرفی کند.

  حکومت جهانی خدا
هفتاد نکته کوتاه اعتقادی و توحیدی
152 صفحه
چاپ نخست، آبان 1396
تیراژ 2000 نسخه
قیمت 9000 تومان
در دنیای امروز کمتر کسی است که نگرانی‌های مرموزی نداشته باشد و به‌رغم آراستگی ظاهری، به نوعی آشفتگی درونی گرفتار نباشد. این اضطراب‌ها، نگرانی‌ها، اندوه‌های مبهم و به پوچی رسیدن‌ها، مانند توفانی وحشتناک، روح انسان‌ها را همواره در هم می‌کوبند.
اگر بشر این‌گونه دچار ابتذال و گمراهی و هلاکت شده، به‌دلیل دوری او از خداست. گم‌شده بشر امروز همان خدایی است که از رگ گردن به او نزدیک‌تر است.
مشکل بشر نیز از این است که جایگاه خدا را در زندگی خویش فراموش کرده و این تشویش و اضطراب‌ها به‌سبب آن است که نمی‌داند سراسر جهان به‌سوی حکومت خدا پیش می‌رود و سراسر عالم ملک طلق خداست.
اگر انسان مالکیت خدا را باور کند، دچار تشویش و نگرانی نمی‌شود و عالم را هدفمند و برخوردار از برنامه‌ای مدیریت‌شده می‌بیند و چشمِ دلش خواهد دید که همه امور به خدا برمی‌گردد. این‌گونه است که خود را در ساحل آرامش حکومت خدا می‌یابد.
کتاب «حکومت جهانی خدا» شامل 70 نکته کوتاه اعتقادی و توحیدی از بیانات استاد معظم، حضرت آیت‌الله حائری شیرازی است که با بیانی شیوا و زبانی ساده و کوتاه آمده است.
بیشتر متن‌های این کتاب، برگرفته از بیانات معظم‌له در سلسله جلسات درس اخلاق در مسجد جامع قلهک تهران است که در سال‌های 1393 و 1394 دوشنبه‌شب‌ها برگزار می‌شده و به‌همت «موسسه بچه‌های مسجد» گردآوری و تدوین شده است.

مطالعه در زندگی آیت‌الله حائری شیرازی
از زبان ایشان
وقتی به مدرسه رفتم و توانستم چیزی بخوانم، دو چیز به‌عنوان سرگرمی در خانه برایم مطرح بود، یکی مشاعره با همسالان و بزرگتر‌ها و یکی هم مطالعه کتاب. به کتاب‌های داستانی و تاریخی بیشتر علاقه داشتم. یادم هست که دوره هفت جلدی ناسخ‌التواریخ قطع بزرگ و بلند در خانه داشتیم که از بس آن را ورق زده و مطالعه کرده بودم ورق ورق شده بود!
{به جز این کتاب} کتابی بود به‌نام شمسه و قهقهه که داستان‌هایش شبیه داستان‌های کتاب کلیله و دمنه بود اما بر خلاف کلیله و دمنه که قهرمانان داستان‌هایش جانوران بودند، آنجا حکایت از زبان انسان‌ها بیان می‌شد.
البته بعضی از آدم‌های داستان فرضی بودند. حکایت آن کتاب در‌باره قضا و قدر و آداب و رسوم یا بخت‌برگشتگی بعضی از آدم‌ها بود.
بعد از شهریور 20، دوره نشریات بود و یک مقدار آزادی بیان پیش آمده بود. البته نویسندگان انقلابی هم بودند و خیلی‌ها هم حرف‌هایشان را از طریق داستان می‌گفتند. مثلاً چندین سال داستان‌های مجله تهران مصور ادامه داشت، داستان آقا بالا‌خان، شهر آشوب، یا داستان رابعه که به‌صورت دنباله‌دار در مجلات چاپ می‌شد. من داستان‌ها را می‌خواندم؛ مجله ایران باستان هم بود که خیلی مرا تحت تأثیر قرار داد. بعدها نوشته‌های کاظم زاده ایرانشهر را هم خواندم ولی خیلی از دوره‌های مجلات آن زمان را بعدها مطالعه کردم. در سال‌های بعد از بلوغ تا سن 20 سالگی، به مطالب جنگی علاقه‌مند شدم، البته به مسائل علمی هم گرایش پیدا کردم.
از میان آثار علمی من به آثار موریس مترلینگ علاقه‌مند شدم.کتاب زنبور عسل او را به‌دلیل ارزانی خریدم و خواندم. یک زمان هم جلوی حرم حضرت معصومه (س) کتاب‌های مختلف را به‌صورت کیلویی می فروختند و من چند جلد از آثار موریس مترلینگ را آن جا خریدم و خواندم.
کتاب «زنبور عسل» پاسخ‌های زیادی به پرسش‌های خداشناسی من بود. با اینکه نتوانسته بودند که موریس مترلینگ را خداشناس یا دین‌پذیر معرفی کنند، اما به‌دلیل سلامت تحقیقاتش، زمینه‌های خوبی را برای آشنایی با خدا به ما می‌داد. آثار او بدون اینکه نامی از خدا ببرد، ما را به یاد خدا می‌انداخت.

 

captcha
شماره‌های پیشین