349
چهارشنبه، ۱۰ آبان ۱۳۹۶
8

خبر

کارت اعتباری طرحی بی‌پشتوانه که پشت تولید ملی را خالی کرد

زمین‌گیر شدن کالای ایرانی در زمین دولت

بانک مرکزی در حال بررسی طرح جدیدی از کارت‌های اعتباری است که فقط برای خرید کالای ایرانی بوده و برخلاف طرح شکست‌خورده دوره قبل، قرار نیست از منابع این بانک استفاده شود. همچنین با وجود این که تأمین منابع این کارت‌ها صرفاً از محل منابع خود بانک‌هاست، اگر توافقات به نتیجه برسند، نرخ سود بازپرداخت کمتر از سود رایج تسهیلات خواهد بود.

صبح نو

کارت اعتباری طرحی بی‌پشتوانه که پشت تولید ملی را خالی کرد

زمین‌گیر شدن کالای ایرانی در زمین دولت

بانک مرکزی در حال بررسی طرح جدیدی از کارت‌های اعتباری است که فقط برای خرید کالای ایرانی بوده و برخلاف طرح شکست‌خورده دوره قبل، قرار نیست از منابع این بانک استفاده شود. همچنین با وجود این که تأمین منابع این کارت‌ها صرفاً از محل منابع خود بانک‌هاست، اگر توافقات به نتیجه برسند، نرخ سود بازپرداخت کمتر از سود رایج تسهیلات خواهد بود.

گرچه طرح کارت خرید کالای ایرانی در سال گذشته متوقف شد ولی طبق مصوبه ستاد فرماندهی اقتصاد مقاومتی، بار دیگر طرح جدیدی از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت به بانک مرکزی پیشنهاد شد، ولی طولی نکشید که این بانک پیشنهاد مطرح شده را ظاهراً متوقف کرد و طرح دیگری را خود در دستور کار قرار داد.
تولید داخلی زیر بار واردات بی‌رویه کمر خم کرده است؛ این طرح می‌توانست امیدی در زمانی باشد که این تولیدات داخلی در انبارها خاک می‌خورند اما این طرح بدون پشتوانه شروع و سرانجام به شکست منتهی شد. آقای سیدجواد حسینی‌کیا دبیر دوم کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی درباره اجرای این طرح به «صبح نو» می‌گوید: «این طرح در حالت کلی طرح بسیار خوبی است، اینکه بتوانیم از کالای داخلی حمایت کنیم و به کسب و کار آنها رونق بدهیم هدف اصلی این طرح بوده است.»

حمایت از کالای داخلی
حمایت از کالای داخلی هدف اصلی این طرح بود اما این طرح نتوانست به خوبی مدیریت شود. البته عوامل دیگری هم در حمایت از تولید ملی وجود دارند که باید به آنها توجه کرد. حسینی‌کیا ادامه می‌دهد: «برای حمایت از کالای داخلی شیوه‌های مختلفی وجود دارد که یکی از آنها کاهش مالیات، اختصاص تسهیلات ارزان قیمت بانکی به صاحبان کالا و مشاغل و دیگری دادن تسهیلات به مردم به شرط خرید کالای ایرانی است، این ظرفیت‌ها می‌طلبد که صنعت ما رشد داشته باشد.»
او اضافه می‌کند: «اینکه ما تسهیلات گران‌قیمت بدهیم و صادرات محور نباشیم و معافیت‌های مالیاتی نداشته باشیم، همه اینها باعث می‌شوند تا در عرصه رقابت زمین بخوریم. این یکی از طرح‌هایی بود که می‌شد ترویج کرد و مردم هم مسلماً استقبال می‌کردند.»
دبیر دوم کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی دولت را ملزم به توجه به این طرح می‌داند و می‌گوید: «امیدواریم دولت هم به جد این موضوع را پیگیری و آن را اجرایی کند.»

دولت پول ندارد
دولت دوازدهم هنوز به میانه راه هم نرسیده اما ظاهراً به همین زودی کفگیرش به ته دیگ خورده و همین موضوع باعث شده وزارتخانه‌ها هم سکه‌های ته جیبشان را برای روز مبادا نگه دارند و در عوض، طرح‌هایی که می‌توانند راه نجاتی برای صنعت داخلی باشد، زمین‌گیر شدند.
حسینی کیا درباره مشکلات مالی و تأمین اعتبارات این طرح هم این‌طور پاسخ می‌دهد: «یکی از مشکلات اصلی این طرح هم نبود منابع بانکی است. خود دولت هم برای تأمین این موضوع دچار مشکل شده چون پولی ندارد. منتهی با همه این موضوعات باید تمهیداتی را به خرج دهد و از طریق مشارکت بخش خصوصی و بانک‌های خصوصی منابع آن را تأمین کند. با یک درصد معقولی سود را مردم و دولت بدهند تا این زیرساخت فراهم شود.»
حسینی‌کیا می‌گوید: «مردم بی‌پولی دولت را می‌بینند، دولت الان پول ندارد تا طلب کشاورزان گندم‌کار را بدهد، بخشی از شرایط را می دانیم و باید ظرفیت‌های دیگری که در بخش خصوصی یا فاینانس‌هایی که وجود دارند بهره برد.»
او هزینه‌های این طرح را منوط به ظرفیت‌های توزیع کارت خرید کالای ایرانی کرده و ادامه می‌دهد: «دولت باید این کارت را در بخشی از جامعه توزیع کند تا کالای مورد نظر به فروش برسد و بعد مرحله بعدی را آغاز کند.»
آقای شهبازحسن‌پوربیگلری، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی نیز درباره اعتبارات مورد نیاز این طرح به «صبح نو» می‌گوید: «اینکه چه رقمی برای این طرح نیاز است باید مسوولان وزارت صنعت، معدن و تجارت پاسخ بدهند. ما دستگاه نظارتی هستیم و در بخش‌های جزئی ورود نمی‌کنیم.»
او با اشاره به اینکه اگر این طرح اجرا شود، کمک زیادی به کسب و کار داخلی می‌شود، این‌طور ادامه می‌دهد: «قطعاً این طرح خوبی است و اجرای آن می‌تواند بازار کالای ایرانی رونق پیدا کند. تولیدکنندگان هم انتظار دارند تا دولت با انجام اقداماتی، حمایت خود را از این طرح نشان دهد.»

صداقت گم شده
یکی از مهم‌ترین انتظارات مردم از مسوولان کشور، رعایت صداقت در گفتارشان است، اینکه دولت یا مسوولان برای راضی نگه داشتن افکار عمومی دست به نمایش رسانه‌ای می‌زنند، بهترین راه برای بی‌اعتماد کردن مردم به مسوولان و حتی کشور است.
حسن‌پوربیگلری عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی درباره طرح توزیع کارت‌های خرید کالای ایرانی با انتقاد از رسانه‌ای کردن طرح‌هایی که حتی به مرحله آزمایشی هم نرسیده‌اند، به «صبح نو» می‌گوید: «ما در گفتارمان و در کارهایی که با مردم داریم صادق باشیم و کار را انجام بدهیم و بعد رسانه‌ای کنیم.»
او اضافه می‌کند: «متأسفانه طرح را آقایان رسانه‌ای می‌کنند و بعد این طرح اجرا هم نمی‌شود که این نه تنها باعث تنش در بازار می‌شود بلکه عده‌ای احساس می‌کنند که طلب‌کار دولت هستند. ایجاد فضای کاذب در کشور به اعتماد مردم لطمه می زند. سخن دُر گران‌بهایی است و وقتی گفته می‌شود، باید همراه با عمل باشد.»
حسن‌پوربیگلری با بیان اینکه متأسفانه شعارها پررنگ‌تر از عمل‌هاست، ادامه می‌دهد: «این اتفاق باعث بدبینی مردم نسبت به دولت شده است. از این‌ها مهم‌تر پنج نوع مقام مسوول در دولت پنج آمار مختلف درباره یک موضوع اعلام می‌کنند و در بحث این کارت‌ها هم این مطلب هست. حمایت از کالای ایرانی هدف این طرح بود که عملاً هیچ‌کاری در این زمینه انجام نشده است.»

امیدواریم کار به ورود مجلس نکشد
یکی از وظایفی که بر دوش مجلس شورای اسلامی است، این است که علاوه بر قانون‌گذاری باید ناظر بر نحوه اجرای آن نیز باشد. در کنار این مسوولیت، پرسش از سازمان‌ها و وزارتخانه‌ها را نیز با طرح سؤال می‌تواند انجام دهد. طرح کارت خرید کالای ایرانی هم از آن طرح‌هایی است که با سر و صدای زیادی مطرح شد و مردم و به‌ویژه تولیدکنندگان را به رونق اقتصادی امیدوار کرد. با شرایط موجود شاید ورود مجلس بی‌ثمر نباشد.
حسن‌‌پوربیگلری در ادامه در پاسخ به این سؤال که آیا مجلس می‌تواند برای پیگیری طرح از وزارتخانه مطبوع وارد شود، این‌طور پاسخ می‌دهد: «امیدواریم کار به آنجا نکشد، مجلس کارهای بزرگ‌تری مثل تولید و اشتغال را در دست کار دارد و منتظر ارائه بودجه سال 97 از سوی دولت تا 15 آذر هستیم اما اگر خود دولت وارد نشود، قطعاً مجلس هم با استفاده از ابزارهای خود وارد خواهد شد. با تذکر و اعلام سؤال در سطح کمیسیون‌ها باید جواب‌ها را بگیریم و آخرین مرحله ورود مجلس است.»
او درباره این مشکل می‌گوید: «قطعاً می‌توان این رویه را اصلاح کرد؛ رییس دولت باید دستورات لازم را به وزرای مربوطه درباره دقت در بیان طرح‌ها بدهد تا این مشکل
برطرف شود.»
ماله‌کشی یا مانع‌تراشی!
انجام تحقیقات و بررسی‌های همه جانبه طرح‌هایی که قرار است در سطح ملی اجرایی شوند نکته‌ای اساسی است که مسلماً باید از سوی دستگاه‌های ارائه دهنده طرح‌ها صورت بگیرد. اگر این اتفاق قبل از اعلام عمومی طرح کارت خرید کالای ایرانی، در این طرح رخ می‌داد، امروز نیاز به توجیه دستگاه‌ها برای ماله‌کشی این طرح نبود.  البته همراهی تولیدکننده نیز از موضوعات دیگری است که به عنوان مشکلات اجرایی این طرح
مطرح شده است.  مشکلی که با رایزنی‌ها و برنامه‌ریزی می‌تواند برطرف شود تا اجرای این طرح شتاب بیشتری بگیرد. بنابر گفته آقای میرمحمد صادقی، مدیرکل اعتبارات بانک مرکزی مهم‌ترین نقصی که در پیشنهاد وزارت صنعت، معدن و تجارت برای طرح کارت‌های اعتباری خرید کالای ایرانی وجود دارد، این است که باید بتوان تمامی تولیدکنندگان را به سامانه‌هایی مجهز کرد که از واریز پول ناشی از خرید به حساب آنها، مطمئن شد.
این در حالی است که اکنون غیر از چند تولید کننده معتبر،مابقی به چنین سامانه‌ای مجهز نیستند و باید وزارت صنعت، معدن و تجارت در این باره بررسی‌های لازم را انجام داده و بازنگری کند. اگر بتوانیم تولید‌کنندگان بیشتری را به سامانه معتبر وارد کرده و در این باره هماهنگی‌های لازم انجام شود، در نهایت نتیجه در کنار سایر مسائل مورد تصویب کمیسیون اعتباری قرار گرفته و اعلام
خواهد شد.» اما در رابطه با این که چه ویژگی‌هایی در کارت اعتباری جدید وجود دارد، مدیرکل اعتبارات بانک مرکزی عنوان کرد که هنوز بررسی‌ها نهایی نیستند و در مورد برخی مسائل به توافق نرسیدیم ولی به‌طور حتم این کارت‌ها باید برای خرید کالای ایرانی تجهیز شوند. وی اضافه کرد: «امیدواریم برخی اشکالات موجود در خرید کالای ایرانی را با تجهیز تولید کنندگان به سامانه و ثبت مشخصات خریدار و همچنین اطمینان از واریز پول به حساب فروشنده برطرف کرد که در این حالت برندهای بیشتری قابلیت استفاده داشته و مردم می‌توانند کالاهایی را بخرند که به آن تمایل دارند.»

نقصی به‌نام کالای بی‌کیفیت
یکی از مسائلی که مردم و برخی از تولیدکنندگان داخلی هم به آن اذعان دارند، کاهش کیفیت کالای ایرانی است که مانع فروش آن است اما با این حال برندهایی در داخل هستند که با کیفیت و حتی استانداردهای جهانی در حال تولیدند و کمک به واحدهای کم‌توان برای ارتقای کیفیت کالایشان، می‌تواند سطح کیفیت تولید ملی را بالا ببرد. صادقی در مورد این که در دوره قبل هم خرید کالای ایرانی صرفاً از طریق کارت‌های اعتباری امکانپذیر بود اما در نهایت دلیل شکست این کالاها وجود کالاهای بی‌کیفیت عنوان شد، پس در این شرایط چرا همچنان بر خرید تنها براساس کالای ایرانی تاکید می‌شود، گفته است: «ما معتقدیم در حال حاضر بسیاری از کالاهای ایرانی با کالاهای خارجی رقابت می‌کنند و اگر این اتفاق بیفتد سرمایه ما می‌تواند برای رونق اقتصادی و تولید خودمان صرف شود و از سویی دیگر مردم هم که در موارد زیادی متمایل به خرید کالای ایرانی هستند می‌توانند از کالاهای باکیفیت استفاده کنند.» شاید موضوع مهم‌تر این باشد که در وضعیت اقتصادی موجود، همه تولیدکنندگان و مردم چشم به اقدامی مؤثر و البته راهبردی از سوی تیم اقتصادی دولت دارند. در این وضعیت صحبت کردن از طرحی شکست‌خورده که سال‌هاست خاک بی‌تدبیری دولت‌ها را می‌خورد، حرکت درستی نیست.  امروز در شرایطی قرار داریم که هر نوع حمایت و کمکی به تولید داخلی، می‌تواند رونق بخش اشتغال و کسب و باشد و به آن روح تازه‌ای ببخشد. مانع‌تراشی برای اجرای طرح‌هایی که به نظر کارشناسان می‌تواند گره‌ای از مشکلات اقتصاد نابسامان کشور باز کند، ضمن ایجاد بی‌اعتمادی عمومی، می‌تواند زمینه ورشکستگی بخش تولید را رقم بزند.

 

captcha
شماره‌های پیشین