291
سه شنبه، ۱۷ مرداد ۱۳۹۶
10
گزارش «صبح نو» از ابعاد اجتماعی سلفی جنجالی در مجلس

آقا دوربینی‌های بهارستان زیر ذره‌بین

ماجرای جنجالی عصر شنبه مجلس شورای اسلامی همچنان با واکنش‌های مختلف و فراوانی روبه‌روست. پس از انتشار عکس‌هایی از نمایندگان مجلس با مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپایی، سیل واکنش‌ها در این‌باره به‌راه افتاد. از عذرخواهی نماینده سلفی گرفته تا دفاع عجیب نماینده لیست امید در تهران که این اشتیاق و نمایندگان تلفن همراه به‌دست اطراف خانم موگرینی را علاقه‌مند به «روابط عمیق» با اروپا دانست و البته نماینده‌ای دیگر که این دیدارها و عکس‌های یادگاری را در صحن علنی عادی دانسته و محتوای صحبت فارسی نمایندگان با خانم موگرینی را درباره سیاست خارجی و برجام ذکر کرده بود.

در باب سلفی حقارت نمایندگان مجلس

این رفتار را جدی بگیریم

صبح نو

گزارش «صبح نو» از ابعاد اجتماعی سلفی جنجالی در مجلس

آقا دوربینی‌های بهارستان زیر ذره‌بین

ماجرای جنجالی عصر شنبه مجلس شورای اسلامی همچنان با واکنش‌های مختلف و فراوانی روبه‌روست. پس از انتشار عکس‌هایی از نمایندگان مجلس با مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپایی، سیل واکنش‌ها در این‌باره به‌راه افتاد. از عذرخواهی نماینده سلفی گرفته تا دفاع عجیب نماینده لیست امید در تهران که این اشتیاق و نمایندگان تلفن همراه به‌دست اطراف خانم موگرینی را علاقه‌مند به «روابط عمیق» با اروپا دانست و البته نماینده‌ای دیگر که این دیدارها و عکس‌های یادگاری را در صحن علنی عادی دانسته و محتوای صحبت فارسی نمایندگان با خانم موگرینی را درباره سیاست خارجی و برجام ذکر کرده بود.

جدیدترین اظهار نظر عجیب نمایندگان مجلس نیز، اظهارات دکتر «علی مطهری» نایب‌رییس مجلس شورای اسلامی است که دیروز گفت: «‌کجای مذاکره و عکس گرفتن با یک بانوی مسوول اروپایی که پوشش اسلامی را بهتر از بسیاری از بانوان ما رعایت کرده غرب‌زدگی است؟»
توجیه مطهری در توضیح این ماجرا نیز این‌طور بود: «‌در روز تحلیف راه ورود نمایندگان به بخش مهمانان خارجی بسته بود و همین امر باعث تجمع آنها پشت ردیف مهمانان خارجی و دشواری ارتباط‌شان با آنها بود، به‌طوری که احساس می‌شد که گویی برخی نمایندگان اشتیاق خاصی برای مذاکره با مهمانان دارند در‌حالی‌که اگر راه باز بود آنها نیز مانند مهمانان داخلی با شخصیت‌های مورد نظرشان مذاکره می‌کردند و احیاناً عکس یادگاری می‌گرفتند و عجیب به نظر نمی‌رسید.»
اظهارات مطهری در حالی است که عکس‌های متعددی از نمایندگان مشتاق و دوربین به‌دست که اطراف خانم موگرینی حلقه زده‌اند و از او فیلم و عکس می‌گیرند، همچنان در فضای مجازی و میان کاربران شبکه‌های اجتماعی دست به دست می‌شود.
اما این ماجرا، گذشته از بحث‌های سیاسی و فرهنگی، واکنش‌هایی اجتماعی را هم در پی داشت. شخصیت‌ها و چهره‌هایی همچون دکتر «ابراهیم فیاض» هم در این‌باره سخن گفتند.
فیاض با «قاجاری» خواندن اقدام نمایندگان مجلس در سلفی گرفتن با خانم موگرینی گفته است: «‌اگر در کشورهای دیگر چنین اتفاقی می‌افتاد آن نماینده عذرخواهی می‌کرد یا حتی استعفا می‌داد، ولی در ایران چنین اقدامی عملی نمی‌شود، این نشان‌دهنده خفت ساختاری است و بنده آن را شروعی برای بازگشت به دوران قاجاری می‌دانم. مجلس انگلیسی با همین رفتارها به‌وجود می‌آید.»
این جامعه‌شناس و استاد دانشگاه در ادامه گفته است: «‌وقتی نمایندگان مجلس غرب‌گرایی را در دستور کار خود قرار می‌دهند، بهتر از این نمی‌شود و بدتر از آن معاون وزیر خارجه باید عکاس آنها شود و غربی‌ها روی این واکنش‌ها حساب می‌کنند. غربی‌ها این عکس‌العمل‌ها را ضبط و تبدیل به قانون خواهند کرد و  با خود امیدوار می‌شوند که آینده کشور را به دوران قاجار برگردانند.»
فیاض البته این را هم گفته است که اگر چنین اقداماتی از سوی دولتمردان انجام می‌شد مجلس باید تذکر می‌داد: «‌ولی متأسفانه کاری که روز گذشته در حاشیه مراسم تحلیف اتفاق افتاد اقدامی بود که در شأن مجلس ایران نبود. هیات رییسه مجلس باید نمایندگان متخلف را جریمه و مجازات کند، والا تصویر زشتی از تحلیف رییس‌جمهور در ذهن‌ها به‌جا خواهد ماند.»
آقای «وحید یامین‌پور‌» هم در بخشی از یادداشت خود درباره «سلبریتی‌زدگی» نوشت: «‌روز تحلیف، تصویر جمعی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی با ژست‌هایی سخیف در حال عکس گرفتن با خانم موگرینی منتشر شد. عکس گرفتن با خانم موگرینی، به مثابه سلبریتی سیاست‌زدگان، یک رسوایی بزرگ است. نه برای یک جریان یا جناح سیاسی، بلکه برای فرهنگی که سال‌ها سیاست‌‌ورزی را شعبه‌ای از دینداری معرفی کرده و واژگان «خدمت» و «تکلیف» را بی‌محابا مصرف کرده است. همه‌چیز ابتذال معانی را گواهی می‌دهد. سلبریتی‌ها جای متفکرین، رسانه‌ها جای معلّمان و اپورچونیست‌ها جای تکلیف‌گرایان را تنگ کرده‌اند. نظام تعلیم و تربیت ما آشکارا زمینگیر شده و ما درمان آن را در نسخه‌هایی چون ۲۰۳۰ می‌جوییم.»
دکتر «سید‌محمد کاظمی» نیز در این‌باره می‌نویسد: «‌در مورد نوع استفاده از وسایل ارتباطی در بین نمایندگان به‌عنوان جامعه تحلیل کنونی ما، می‌توان بیان داشت که امروز وسایل ارتباطی به شما این اجازه را می‌دهد تا پدیده‌ها را از آن خود کنید و همین فرصت در رسانه‌های خُرد باعث می‌شود تا کنشگری شما به‌عنوان تولیدکننده متن رسانه‌ای بالا رود، «این همانی» در این عرصه بسیار تاثیرگذار است. کنش نمایندگان که به‌عنوان یک فرهنگ در سطح عمومی نیز سابقه دارد در این راستا قابل تحلیل است. تاریخ‌سازی و تصویرنگاری حضور موگرینی در کنار دیپلمات‌های ما به‌خصوص دکتر ظریف به‌عنوان شخصی که در پیشبرد راهبرد مذاکره به‌عنوان نماد پیروزی شناخته می‌شد یک نوع همذات‌پنداری در نمایندگان ایجاد می‌کند و همین امر باعث توجه آنها به جایگاه حقوقی و نمادی شخص مذکور می‌شود.»
او با اشاره به نگاه جنسیتی به ماجرای سلفی نمایندگان با خانم «موگرینی» که نمونه‌های فراوانی از آن نیز در شبکه‌های اجتماعی، دستمایه طنز و مطایبه شده است، می‌نویسد: «در تحلیل متن رسانه‌ای می‌توان از جانشینی استفاده کرد تا به مفاهیم پنهان آن دست یافت. فرض کنید به‌جای موگرینی، خاویر سولانا به تهران آمده بود و ایشان (سولانا) در رسیدن ما به هدف مذاکرات کمک کرده بود. آیا به این شکل مورد توجه قرار می‌گرفت؟ از سوی دیگر فرض کنید که آنگلا مرکل به‌جای موگرینی بود آیا به این شکل مورد توجه قرار می‌گرفت؟ از سوی دیگر فکر کنید یک بازیگر زن مشهور هالیوودی به‌جای موگرینی قرار داشت آیا باز هم به این شکل مورد توجه قرار می‌گرفت؟ در پیش‌فرض نخست اگر فکر کنیم که خاویر سولانا می‌آمد، نگارنده بر این تصور است که سلفی گرفتن یا اتفاق نمی‌افتاد یا اینکه عکس‌نگاری به شکل رسمی‌تر انجام می‌شد. بنابراین ما با یک مؤلفه‌ دیگری همچون زنانگی موگرینی مواجهیم که می‌توان بیان داشت در این موضوع تاثیرگذار است. اما برای تحلیل حدود و ثغور آن باید به دو‌سؤال دیگر جواب دهیم. اگر آنگلا مرکل به تهران آمده بود، به نظر می‌رسد که باز هم نوع برخورد با ایشان متفاوت بود. به این دلیل که مرکل با ایجاد یک خوانش نمادی به‌عنوان صدر اعظم یک کشور بزرگ، حریمی برای خود ایجاد می‌کند که دیگر نمی‌توان به سادگی در آن ورود پیدا کرد. به عبارت دیگر روابط دیپلماتیک ایشان بر شخصیت فردی ایشان اولویت دارد. بنابراین باز هم در اینجا با برشی جدید در نگاه به زنانگی در عرصه دیپلماتیک مواجهیم. از سوی دیگر اگر یک بازیگر زن مشهور هالیوودی را جای موگرینی تصور کنید، می‌توانیم بیان کنیم که به‌دلیل جایگاه سیاسی، نمایندگان مجلس به‌سختی حاضر می‌شدند تا با ایشان سلفی بگیرند. بنابراین در اینجا با سلبریتی به شکل رایج آن مواجه نیستیم.»به‌هرحال آنچه واضح است اینکه رفتار عجیب بعضی نمایندگان مجلس شورای اسلامی در روز تحلیف رییس‌جمهور، دستمایه‌ای برای بررسی موشکافانه و جامعه‌شناختی پدیده سلفی و ذوق‌زدگی از دیدار با سلبریتی‌ها و افراد مشهور شده است. ماجرایی که به‌عنوان یکی از صفحه‌های تاریک مجلس دهم در ذهن‌ها باقی خواهد ماند.

captcha
شماره‌های پیشین