154
یکشنبه، ۱۲ دی ۱۳۹۵
12
به بهانه تقدیر از دو کتاب «ر » و «پیغام ماهی‌ها» به‌صورت مشترک در جشنواره کتاب جلال آل احمد

دو رفیق

بررسی جشنواره شعر انقلاب در گفت‌و‌گو با شاعران

گل خواهد داد

آیین اختتامیه ششمین جشنواره بین‌المللی شعر انقلاب چهارشنبه ۸ دی با حضور آقای محسن مؤمنی‌شریف رییس حوزه هنری و جمعی از مدیران و معاونان حوزه هنری در شیراز برگزار شد و برگزیدگان خود را شناخت؛ چهره‌های جوانی که هر یک احتمالاً می‌توانند جایگاهی در حوزه شعر و ادبیات انقلاب به‌دست آورند.

صبح نو

بررسی جشنواره شعر انقلاب در گفت‌و‌گو با شاعران

گل خواهد داد

آیین اختتامیه ششمین جشنواره بین‌المللی شعر انقلاب چهارشنبه ۸ دی با حضور آقای محسن مؤمنی‌شریف رییس حوزه هنری و جمعی از مدیران و معاونان حوزه هنری در شیراز برگزار شد و برگزیدگان خود را شناخت؛ چهره‌های جوانی که هر یک احتمالاً می‌توانند جایگاهی در حوزه شعر و ادبیات انقلاب به‌دست آورند.

 مقام معظم رهبری، پیش‌تر درباره ویژگی‌های شعر و شاعر انقلابی در سخنانی اظهار کرده بودند: «شعر علاوه‌بر اینکه ظرفی برای بیان احساس شاعرانه است باید در خدمت ارزش‌ها باشد و شاعر در عمل به وظیفه و مسوولیت خود، این نعمت بزرگ الهی را در خدمت به دین، اخلاق، انقلاب و معرفت افزایی قرار دهد.» بر این اساس احیای موضوع انقلاب و گفتمان انقلاب در ادبیات یکی از اهداف این جشنواره است. این جشنواره که هنوز جوان است و کسی نمی‌داند چرا این‌قدر دیر به فکر برپایی جشنواره شعر انقلاب افتادند، قرار است چه کارکردی داشته باشد؟ برگزیدگان این جشنواره از چه حمایت‌هایی برخوردار می‌شوند؟ شعر انقلاب چه تعریفی دارد و آیا بر حسب اقتضائات زمان تغییر می‌کند؟ در این گزارش و در خلال گفت‌و‌گوهایی که با برخی شاعران کردیم سعی شد برای این سؤالات پاسخی بیابیم.

شعر؛ سرمایه انقلاب
آقای مرتضی امیری اسفندقه دبیر هنری این جشنواره در گفت‌و‌گو با «صبح نو» درباره تعریف شعر انقلاب با بیان این‌که شعر تعریف‌ناپذیر است گفت: اما شعر انقلاب تعریف دارد و این تعریف در سه دهه گذشته گسترده‌تر شده است. به این معنی که در دهه‌های نخستین انقلاب اسلامی ما در شعر انقلاب اسلامی با موضوعی مانند بیداری اسلامی مواجه بودیم اما امروزه اوضاع خاورمیانه به شکلی است که شعر انقلاب باید به روی موضوعاتی خاص‌تر متمرکز شود. امروزه وقتی صحبت از عدالت و انسانیت می‌کنیم، گستره شعر انقلاب خودش را نشان می‌دهد و می‌بینیم که این شعر نه ایران و پایتختش که به جهان تسری پیدا می‌کند.
وی در همین‌باره ادامه داد: وقتی صحبت از شعر آیینی هم می‌کنیم منظورمان دیگر تنها شعر محدود به مسائل آیینی نیست. هر چه در ایران عزیز به عنوان آیین معرفی شده و منافاتی با اصول انسانیت ندارد و مبانی الهی ما را زیر سؤال نمی‌برد در این حوزه تعریف می‌شود. شعر آیینی را نباید صرفاً شعر مذهبی دانست. در حوزه دفاع مقدس نیز شعر درباره دفاع از هر امر مقدسی را باید شعر دفاع مقدس بدانیم. با چنین تعاریفی ما در این جشنواره تلاش داشتیم تا شعر انقلاب را بر پشت بام بلندتری بنشانیم. وی در ادامه با تشکر از جوانانی که به فراخوان لبیک گفتند، افزود: این جوانان با مشارکت خود و ارسال آثار نشان دادند خوب و زیبا می‌سرایند. باید از داوران نیز تشکر کنم که در زمره بهترین‌ها بودند. سرمایه انقلاب اسلامی شعر، طراوت و تازگی است.

قضاوت‌های بی حاشیه
داوران این دوره از جشنواره در بخش شعر نیمایی آقایان مصطفی علیپور، محمد رضا عبدالملکیان و علی‌محمد مؤدب و در بخش شعر سنتی نیز آقایان محمد علی بهمنی، محمد کاظم کاظمی و محمود حبیبی کسبی و در بخش پژوهش نیز آقایان سعید یوسف‌نیا، عبدالحمید ضیایی و محمد رضا سنگری بودند. داوری‌ها در این دوره منتقد و معترض نداشت و سنگینی وزنه داوران، وجود هرگونه شائبه را در انتخاب برندگان رد کرد.
امیری اسفندقه در پاسخ به سوالی درباره نحوه انتخاب داوران این جشنواره نیز گفت:بنده در معدل گیری داوران و حتی در جلسه رأی‌گیری آنها حضور نداشتم اما همه آثار را خودم یک بار دیگر خوانده‌ام. شیوه کار من معلمی است و اقتضا می‌کند که در نظر داوران دخالتی نکنم. البته داوران نیز انتخاب شخص من نبوده‌اند بلکه آثارشان بوده که آنها را به ما معرفی کرده است.

جای خالی این جشنواره
آقای مصطفی محدثی خراسانی، شاعر نیز در گفت‌و‌گو با «صبح نو» درباره نقش و کارکرد جشنواره شعر انقلاب می‌گوید: اینکه جای چنین حرکتی در شعر روزگار ما خالی بوده قابل کتمان نیست. همگان بر ضرورت جایی برای تجمیع اشعار پراکنده حوزه انقلاب اتفاق نظر دارند البته به شکل هدفمند که بتواند جریان جوان شعر انقلاب را جهت‌دهی و در حوزه محتوایی ایجاد انگیزه و افق ترسیم کند.  اما این‌که جشنواره شعر انقلاب چقدر توانسته این اهداف را تحقق بخشد باید از مسوولان برگزارکننده سؤال شود.
وی در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه دوره‌های قبلی چه خروجی‌ها و نتایجی داشته است؟ گفت: هر جشنواره‌ای برکاتی دارد؛ اما جشنواره شعر انقلابی که حوزه هنری برگزار می‌کند مختص جشنواره است و در طول سال اتفاق خاصی نمی‌افتد و پیگیری فعالیت برگزیدگان به‌صورت مستمر نیست. شاید هم در اهدافی که برای این جشنواره دیده شده چنین امری وجود نداشته و ندارد؛ اما تصور بنده این است که اگر این جشنواره بخواهد تاثیرگذارتر و موفق‌تر عمل بکند لازم است که خصوصاً با نسل جوان شعر انقلاب ارتباط مستمری در طول سال برقرار شود. محدثی درباره ارائه تعریف جامع و کامل از شعر انقلاب هم چنین گفت: شعر انقلاب نیازمند نظریه پردازی است. در اینکه شعر انقلاب به مرحله‌ای رسیده است که تعریف پذیر شده است مورد قبول همگان است. حجم سروده‌های پس از انقلاب الان تبدیل به پرونده‌ای شده است که می‌توان براساس آن سروده‌ها، شعر انقلاب را تعریف کرد و حتی سبکی به‌عنوان شعر انقلاب اسلامی قائل شد.

شاعر سکه نیستم
آقای قادر طهماسبی که در ششمین جشنواره شعر انقلاب مورد تقدیر قرار گرفت در گفت‌و‌گو با «صبح‌نو» درباره این جشنواره گفت: در مجموع خوب بود. بیشتر اشعار هم با موضوع 9 دی خوانده شد. مقصود این جشنواره تربیت نسل بعدی نیست و بیشتر بازتاب عملکرد فعلی جوانان است. البته بازتاب رسانه‌ای گسترده‌ای نداشت. البته بنده هم در این جشنواره شعری با نام «دفع فتنه» خواندم. وی در پایان گفت: «من برای گرفتن جایزه به شیراز نرفتم و براساس تکلیفم عمل می‌کنم. هرجا که صحبت از دفاع از انقلاب بوده من حضور داشتم و در واقع شاعر سکه‌ای نیستم.»

 

captcha
شماره‌های پیشین