152
چهارشنبه، ۰۸ دی ۱۳۹۵
11
مریم برادران، برنده بخش مستندنگاری جایزه ادبی جلال در گفت‌وگو با «صبح‌نو»:

نویسندگی کار من نیست

برنده جایزه مستندنگاری نهمین دوره جایزه جلال، نویسنده عجیبی است. گفت‌و‌گو را که تا آخر بخوانید متوجه خواهید شد دلیل این جمله چیست. خانم مریم برادران، متولد ۱۳۵۵ است. نویسنده‌ای پرکار که دکترای برنامه‌ریزی توسعه آموزش عالی دارد.

خبر

صبح نو

مریم برادران، برنده بخش مستندنگاری جایزه ادبی جلال در گفت‌وگو با «صبح‌نو»:

نویسندگی کار من نیست

برنده جایزه مستندنگاری نهمین دوره جایزه جلال، نویسنده عجیبی است. گفت‌و‌گو را که تا آخر بخوانید متوجه خواهید شد دلیل این جمله چیست. خانم مریم برادران، متولد ۱۳۵۵ است. نویسنده‌ای پرکار که دکترای برنامه‌ریزی توسعه آموزش عالی دارد.

  برادران، مدیرکل پژوهش و مدرس دانشگاه امام صادق (ع) است و فعالیت‌های فرهنگی و ادبی بسیاری در کارنامه خود دارد. رزومه‌ای پربار برای نویسنده‌ای در چهارمین دهه زندگی‌اش. کتاب‌های یادگاران 2، شهید محمد ابراهیم همت، دوره درهای بسته 2، به روایت اسیر شماره 15533‌، فاطمه ناهیدی، اینک شوکران 1، شهید منوچهرمدق به روایت همسر، حنانه و‌... بخشی از آثار او در حوزه ادبیات دفاع مقدس است. کتاب «ر» از نشر آرما نوشته وی در بخش مستندنگاری همراه با «پیغام ماهی‌ها» نوشته آقای گلعلی بابایی از نشر 27 شایسته تقدیر شدند و به هر یک10 سکه تعلق گرفت. به بهانه دریافت جایزه جلال با وی گفت‌و‌گویی ترتیب دادیم که از نظر می‌گذرد.
به خانم برادران بابت برنده شدن و دریافت 10 سکه تبریک گفتیم و وی تعدادش را اصلاح کرد و این‌چنین ادامه داد: البته تعداد صحیحش 10 به‌علاوه یک است زیرا به همه نامزدها هم یک سکه دادند. حواله سکه‌ها را دادند و قرار است تا 15 دیماه سکه‌ها را تحویل بگیریم؛ اما باور کنید زیاد در جریان این قضایا نیستم و هیچ‌وقت پیگیر این امور نبودم.
برادران درباره کتابی که برایش جایزه آورده می‌گوید: منابع این کتاب بیشتر مصاحبه بوده و متاسفانه نتوانستم به بوسنی سفر کنم اما یک هفته به ملایر رفتم و با دوستان و خانواده شهید صحبت کردم. البته مایلم اینجا بگویم که بخشی زیادی از این تحقیق را آقای مرتضی قاضی انجام دادند. حدود 4 سال برای تحقیق و پژوهش این کتاب وقت صرف شد. کتاب «ر» مجموعه خاطرات شهید رسول حیدری، یکی از رزمندگان سپاه قدس است که در دوران جنگ بالکان و به منظور دفاع از مردم مسلمان بوسنی عازم این کشور شد و به‌عنوان نخستین ایرانی در بوسنی به شهادت‌رسید.
وی درباره علل و چگونگی نگارش این کتاب گفت: پسر شهید حیدری با من تماس گرفتند و گفتند که دوست دارم قصه پدرم را بنویسید. البته آن زمان به نوشتن فکر نمی‌کردم و مشغول ادامه تحصیل بودم. با پسر شهید دیداری داشتیم و صحبتی کردیم و نامه‌های شهید را که دیدم مجذوب شدم که این کتاب را بنویسم.

بیشتر ترجمه می‌خوانم
برادران درباره تأثیر جایزه جلال بر کارهای بعدی‌اش می‌گوید: کار من اصلاً نویسندگی نیست. تدریس می‌کنم. نوشتن را دوست دارم و به‌خاطر دغدغه‌هایم سراغش می‌روم وگرنه شغلم نیست و روزی‌ام از این طریق به‌دست نمی‌آید. به همین دلیل برای تصمیم‌گیری کار راحت‌تر و به‌دلیل کمبود زمان کار سخت‌تری دارم.
وی درباره جایزه جلال و کتاب خودش هم حرف‌های جالبی زد: تا به حال در این جشنواره شرکت نکرده بودم و بالای سن هم که رفتم گمان نمی‌کردم برنده شوم و هیچ‌وقت هم پیگیر شرکت در جشنواره‌ها نبودم. البته کتاب «این شوکران» در جشنواره دفاع مقدس رتبه دوم را در سال 83 کسب کرد. برادران با بیان اینکه نخستین کتابی را که خوانده به یاد نمی‌آورد، ادامه داد: من بیشتر کتاب‌های ترجمه می‌خوانم.

هیچ‌وقت کلاس نویسندگی نرفتم
وی همچنین درباره نویسندگی گفت: به نظرم کسی با کلاس رفتن نویسنده نخواهد شد. به اینکه نوشتن، صرفاً استعداد است هم معتقد نیستم. در موفقیت در همه حوزه‌ها پشتکار اصل مهمی است. البته استعداد در حد مورد نیاز باید باشد و طبیعی هم است اما مهم‌تر از آن خواستن و دنبال کردن نوشتن است. زیاد خواندن و زیاد تجربه کردن مساله مهم و موثری است. گاهی به دوستان هم می‌گویم که شاید زندگی فراز و نشیب‌های خیلی زیادی نداشته باشد که بخواهد تجربه‌های زیادی را پشت سر بگذاریم اما با خواندن، این اتفاق می افتد. خوب کتاب خواندن هم نکته بعدی است. 10 کتاب بخواند اما خوب بخواند. من نوشتن را از خواندن یاد گرفتم. هیچ وقت هیچ کلاسی در حوزه نویسندگی نرفتم.
اما وقتی از خواندن یک کتاب لذت می‌برم سعی می‌کنم با این رویکرد هم بخوانم که چرا لذت‌بخش شده است؟ ویژگی‌های خوب این کتاب چیست و از آن یاد بگیرم.

آل‌احمد و کامو را دوره‌ای خواندم
برادران در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه نخستین کتاب خوبی که خواندید کدام بوده است، گفت: نمی‌توانم این سؤالات سخت را پاسخ بدهم (با خنده) اما مطالعه کتاب دوره‌ای خیلی خوب است و حتی با هم خواندن. مثلاً من کتاب‌های مرحوم نادر ابراهیمی را یک دوره خواندم و سعی کردم خوب هم بخوانم. یا یک دوره کتاب‌های کامو را خواندم و ادبیات و نگاهش را دوست داشتم. کتاب‌های جلال آل احمد را هم دوره‌ای خواندم. عمر محدود و تعدد کتاب‌ها، به چگونه خواندن و چرا خواندن اهمیت می‌دهد.
وی همچنین از کسانی که فقط داستان فارسی می‌خوانند یا فقط ترجمه هم انتقاد کرد و ادامه داد: برای کسی که می‌خواهد یاد بگیرد یا دغدغه‌ای دارد، این محدودیت یک آسیب است. وگرنه با قصد لذت بردن می‌تواند هر محدودیتی در انتخاب کتاب داشته باشد. معتقدم باید انواع کتاب را خواند زیرا در هریک چیزی است که در دیگری نیست.

آخرین کتابی که خواندم؛ «ویژگی‌های
اساتید برتر»
برادران درباره نگارش کتاب بعدی‌اش گفت: نوشتن دو کتاب را در ذهن دارم که در فضای دفاع مقدس و شهدا هستند. برای تحقیق درباره این کتاب‌ها نیاز به فراغتی دارم. شرایط الان جوری نیست که بتوانم کارم را شروع کنم. با توجه به فراغت فروردین شاید اسفند شروع کردم.
وی در پایان درباره آخرین کتابی که مطالعه کرده است این‌چنین پاسخ داد: آخرین کتابی که خواندم «ویژگی‌های اساتید برتر» است. خیلی وقت است که کتاب در حوزه ادبیات داستانی نخوانده‌ام و آخرین کتابی که خوانده‌ام خاطرم نیست. باز هم تاکید می‌کنم که حرفه‌ای نیستم و به‌دلیل دغدغه‌های گوناگون کتاب‌های گوناگون می‌خوانم.

 

captcha
شماره‌های پیشین